Bilim insanları, beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) teknolojisinde önemli ilerlemeler kaydediyor ve yeni geliştirilen beyin implantı ile düşüncelerimiz metne veya sese çevrilebiliyor.
Detaylar haberimizde…
ABD genelindeki kurumlardan araştırmacılar tarafından geliştirilen beyin implantı, iç konuşma kod çözücüsü olarak ifade ediliyor. Şiddetli felçli dört gönüllü üzerinde yapılan testlerde, kod çözücü düşünceleri sesli konuşmaya çevirmede %74’e varan bir doğruluk oranına ulaştı.
Buradaki potansiyel, konuşma veya motor engelli kişilerin her zamankinden daha etkili bir şekilde iletişim kurmalarına yardımcı olacak bir beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) geliştirilmiş olması. Ancak sistemin daha doğru ve kişiselleştirilmiş çalışabilmesi için iyileştirmeler yapılması gerekiyor.
Önceki BCI‘lar, felçli bir kişinin konuşmaya veya yazmaya çalıştığında, bedenleri eylemi gerçekleştiremese bile, oluşan beyin aktivitesine dayanıyordu. Bu yeni teknoloji, kaynağa bir adım daha yaklaşıyor.
ABD’deki Stanford Üniversitesi’nden sinirbilimci Benyamin Meschede-Krasa, “Konuşmaya çalışmak yerine sadece konuşmayı düşünmek, insanlar için potansiyel olarak daha kolay ve daha hızlı olur,” diyor.
Bu yeni BCI, sinirsel aktiviteyi ölçmek ve fonem adı verilen konuşma birimleriyle ilgili örüntüleri tespit etmek için tasarlanmış bir implanta dayanıyor. Bu fonemler daha sonra cümlelere dönüştürülebiliyor.
Makine öğrenimi, BCI’yi dört katılımcının düşündüğü kelimeler hakkında beyin sinyallerini, özellikle de hareketten sorumlu beynin motor korteks kısmındaki kelimelere bağlaması için eğitmek amacıyla kullanıldı.
Araştırmacılar, gönüllüler kelimeleri ve ifadeleri hayal ettiklerinde belirli beyin örüntüleri arasında örtüşme olduğunu buldular.
Bir örtüşme olsa da, sinyaller birbirinden ayırt edilebiliyordu. Hangi fonemlerin ve kelimelerin genellikle bir araya geldiğine dair bazı olasılık hesaplamaları da eklendiğinde, yeni BCI yalnızca iç konuşmayı kullanarak 125.000’e kadar kelimeyi tanıyabiliyor.
Beyin-Bilgisayar Arayüzü Teknolojisinin Geleceği Parlak
Stanford Üniversitesi’nden sinirbilimci Frank Willett, “Bu örüntüler, konuşma girişiminde ortaya çıkan aktivite örüntülerinin benzeri, ancak daha küçük bir versiyonu gibi görünüyordu.” diyor.
Burada hala gidilecek çok yol var ve BCI genellikle 74’lük maksimum doğruluk oranının çok gerisinde kaldı. Ancak, gelişmiş implant teknolojisinden yararlanarak ve beynin daha büyük bir bölümünü düşünce ipuçları için haritalayarak, araştırmacılar sistemin önümüzdeki birkaç yıl içinde hızla geliştirilebileceğinden eminler.
Üstesinden gelinmesi gereken bir diğer sorun da, gizli tutulması amaçlanan iç monologların çevrilmesi, kaydedilmesi ve sesli olarak ifade edilmesi potansiyeli. Bu, bir BCI’da isteyeceğiniz bir şey değil. Araştırmacılar, kod çözmeyi başlatmak ve durdurmak için özel bir parola düşünmek gibi güvenlik önlemlerinin burada uygulanabileceğini öne sürüyor. Bu konsept, deneylerde %98 doğrulukla denendi.
Teknolojinin bu alanında önemli ilerlemeler kaydedildiğini görüyoruz. Bu yılın başlarında, gerçek zamanlı düşünce çözümleme üzerine başka bir çalışma daha yayınlandı, ancak bu çalışma tek bir kişiye özel olarak hazırlanmıştı.
Willett, “BCI’ların geleceği parlak. Bu çalışma, konuşma BCI’larının bir gün konuşma dili kadar akıcı, doğal ve rahat bir iletişimi geri getirebileceği konusunda gerçek bir umut veriyor.” diyor.
Derleyen: Damla Şayan
