Fareler üzerinde yapılan bir araştırmaya göre tümörün etrafına sarılmış ve kendi kendini şarj edebilen küçük bir pil, kanser hücrelerinin ortamındaki oksijeni uzaklaştırarak bazı kanser tedavilerinin gücünü arttırdı. Tedaviyle birlikte, iki haftada tümör hacminde %90’lık bir azalma görüldü.
Meme kanserinde oluşanlar gibi katı tümörler genellikle hızla büyürler. Bu büyüme o kadar hızlıdır ki tümörün büyümesi için gerekli maddeler kan aracılığı ile karşılanamaz. Bu, birçok tümör merkezinin, tümörü çevreleyen dokudan çok daha düşük oksijen seviyeleri ile hipoksik (yetersiz oksijene sahip olma durumu) olabileceği anlamına gelir.
Tümörlerin yaşayabildiği düşük oksijen seviyelerinde vücudun bağışıklık hücreleri, genellikle kanserli hücreleri öldürecek kadar uzun süre yaşayamaz. Aynı zamanda hipoksik hücreler, radyoterapi gibi tedavilere ve geleneksel kemoterapilere karşı dirençlidir çünkü kanserli hücreye ölümcül bir doz vermek için yeterli kan akışı sağlanamaz.
Öte yandan bu hipoksi durumu, tümörlerin hassas tedavisi için bir hedef sağlayabilir. Hipoksi, hipoksi ile aktive olan ilaçlar için bir öncü görevi görebilir. Ancak hipoksi ile aktive olan ilaçlar, yerleştirildikleri tümörlerin yeterince hipoksik olmaması nedeniyle klinik deneylerde fazla fayda göstermez. Şangay’daki Fudan Üniversitesinden Yongyao Xia ve Fan Zhang, öncül ilaçlarda daha iyi bir sonuç elde etmek için tümörleri daha hipoksik hâle getirmenin bir yolunu bulmak istediler.
Böylece bir tümörü kısmen sarabilen küçük, esnek bir pil oluşturuldu. Pilin çinko elektrotu, ortamdaki oksijeni emerek kendi kendini şarj edebiliyor.
Mevcut oksijenin çoğunu kullanılamaz hâle getiren ve çok sayıda reaktif oksijen çifti üreten pil, implantasyondan iki hafta sonra farelerdeki tümörleri orijinal boyutlarının %26’sına kadar küçültebildi. Hipoksi ile aktive olan bir ilaçla birleştirildiğinde ortalama tümör boyutu %90 oranında küçüldü.
Yine de tümör boyutundaki %90’lık azalma, kanser hücrelerinin tamamen yok olduğunu göstermez. Bu hücrelerin hayatta kalması, hipoksiye dirençli oldukları ve zor şartlarda yaşayabildikleri için tümörün yeniden büyüyebileceği anlamına gelebilir. Pek çok tedavide olduğu gibi tüm tümörün tamamıyla yok olduğundan emin olmak için bu pillerin muhtemelen diğer tedavilerle birleştirilmesi gerekecek.
Xia, Fan Zhang ve meslektaşları, insanlarda bulunan tümörler üzerinde çalışmak için pilin nasıl daha esnek ve daha güçlü hâle getirilmesi gerektiğini düşünüyor.
Derleyen: Nazlıcan Vatansever
