• Dünyanın en büyük reaktörü, Japonya nükleer füzyon alanında bir dönüm noktasına imza atan Japonya’nın Naka şehrinde kullanıma açıldı.
• Dünyanın en büyük ve en gelişmiş nükleer füzyon reaktörü, füzyondan temiz bir enerji kaynağı olarak yararlanma yolunda atılmış önemli bir adım.

Japonya, Naka kentinde dünyanın temiz enerji kullanımına olan yolculuğu için bir adım daha attı. Ulusal Kuantum ve Radyolojik Bilim ve Teknoloji Enstitüsü’nde, dünyanın en büyük ve en gelişmiş deneysel nükleer füzyon reaktörünü resmen açıldı. Resmi adı JT-60SA olan sistem, plazmanın füzyon işlemi için gerekli koşullara ulaşmasını sağlamak üzere plazma parçacıklarını hapseden manyetik alan bobinleri içeren, tokamak adı verilen, altı kat yüksekliğinde, şekli çöreğe benzeyen bir makineden oluşuyor.

Dünyanın en büyük reaktörü, bilim insanları ve mühendislerin 1950’lerden beri üzerinde çalıştıkları füzyon bilimi için önemli bir gelişme. Füzyon bilimi şu anda karbonsuz bir enerji kaynağı olarak büyük umutlar vaat ediyor.

Füzyon ve fisyon enerjisinin farkı

Füzyon, nükleer enerji santrallerinde kullanılan fisyondan farklı bir teknoloji. Füzyon teknolojisi, hidrojen çekirdeklerinin helyuma dönüşerek ışık ve ısı açığa çıkarmasıyla enerji üretiyor. Bu açıdan füzyon, Güneş’e ve yıldızlara güç veren prensibe dayalı bir enerji üretme yolu. Ayrıca füzyonda nükleer enerjiden farklı olarak yakıt kaynağı veya güç kaynağı kapatıldığında reaksiyon duruyor. Bu yönden doğası gereği güvenli bir teknoloji. Füzyonun nükleere göre bir diğer artısı ise enerji üretimi sırasında çok fazla uzun ömürlü radyoaktif atık üretmemesi.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) sayılarına göre şu anda dünyada 50’den fazla tokamak var. ABD Enerji Bakanlığı füzyon enerjisi bilimcileri, tokamakların gelecekteki füzyon enerji santralleri için önde gelen bir proje çeşidi olduğuna inanıyor.

Dünyanın en büyük reaktörü ünvanını elde eden JT-60SA, Avrupa Birliği ve Japonya arasında ortak bir proje. Bu proje, 35 ülkenin dünyanın en büyük tokamakını inşa etmek için işbirliği yaptığı iddialı bir enerji projesi olan Uluslararası Termonükleer Deneysel Reaktör anlamına gelen ITER’in bir parçası.

JT-60SA’nın ITER projesi için bir test aracı olması amaçlanıyor. Projede plazmanın kararlılığı ve enerji üretimi üzerindeki etkisi üzerine deneyler yapmak için hidrojen ve onun izotopu olan döteryum kullanılacak. JT-60SA proje lideri yardımcısı Sam Davis, cihazın bizi füzyon enerjisine daha da yaklaştıracağını söyledi.

Derleyen: İsa Arslan