- Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), mpox virüsünün yeni ve daha ölümcül bir varyantının yayılması ve Afrika’da vakaların artması nedeniyle küresel bir sağlık acil durumu ilan etti.
- Mpox, çiçek hastalığına yakın bir virüsten kaynaklanıyor ve uzun süre zoonotik bir hastalık olarak kabul edildi.
Mpox, daha önce maymun çiçeği olarak bilinen viral bir hastalıktır. 2022 yılında dünya genelinde büyük bir salgına neden olmuş ve DSÖ tarafından uluslararası endişe verici bir halk sağlığı acil durumu (PHEIC) ilan edilmişti. Aşılama ve farkındalık kampanyaları sayesinde vakalar azalmış ve ilk PHEIC Mayıs 2023’te sona ermişti.
Ancak, virüsün yeni bir varyantı (klad Ib) ortaya çıktı ve ölüm oranı %3 ila %4 civarında seyrediyor. Bu yıl 14.000’den fazla vaka ve 524 ölüm bildirildi, vakaların çoğu Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde yoğunlaştı. Salgınlar başlangıçta cinsel temas yoluyla yayılmış gibi görünse de, son zamanlarda küçük çocuklar, sağlık çalışanları ve hanelerde de vakalar görüldü. Bu durum, virüsün artık diğer doğrudan temas biçimleriyle de kolayca yayılabileceği endişesini artırıyor.
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, salgınları durdurmak ve hayat kurtarmak için koordineli bir uluslararası müdahalenin gerekli olduğunu vurguladı.
Mpox aşısının (Jynneos) ABD’deki tedariki yenilenirken, en çok etkilenen ülkelerde aşı sıkıntısı yaşanıyor. Uzmanlar, ilk aşı tedariklerinin yıl sonuna kadar Afrika’da bulunması planlanan 3 milyon dozun çok altında kalacağı konusunda uyardı.
DSÖ, aşıların acil onayını hızlandırmak ve krizle başa çıkmak için adımlar attı. Ancak, örgüt, gözetim, hazırlık ve müdahale faaliyetlerini finanse etmek için en az 15 milyon dolara ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor ve bağışçılardan daha fazla fon talep etmeyi planlıyor.
Mpox hakkında bilmeniz gerekenler:
- Belirtiler: Grip benzeri hastalıklar, baş ağrısı, vücutta engebeli döküntüler veya lezyonlar.
- Bulaşma: Doğrudan temas, cinsel temas, solunum yoluyla.
- Önleme: Aşılama, hijyen kurallarına uyma, temaslı kişilerden uzak durma.
Bu küresel sağlık kriziyle mücadele etmek için uluslararası işbirliği ve acil önlemler büyük önem taşıyor.
Derleyen: Enis Yabar
