Massachusetts Teknoloji Enstitüsünden (MIT) bilim insanları, travmatik bir yaralanma sonrasında insanların hastaneye ulaşabilecek kadar uzun süre hayatta kalmalarına yardımcı olmak amacıyla iç kanamayı durdurabilen sentetik bir sistem geliştirdi.
Araba kazaları gibi travmatik olaylar, iç kanamaya neden olabilir ve hastalar zamanında hastaneye ulaşamazlarsa ölümle sonuçlanabilir. Kanamayı durdurmanın yollarını bulmak, bu süreyi uzatabilir ve potansiyel olarak hayat kurtarabilir.
MIT ekibi, iç kanamayı durdurmak için ilk müdahale ekipleri tarafından enjekte edilebilecek sentetik bir sistem geliştirdi. Bu sistem, doğal kan pıhtılarının oluşumunu desteklemek üzere çalışan nanopartiküller ve polimerler kullanıyor. Normalde trombosit adı verilen hücreler, bir yara bölgesine çekiliyor ve burada yapışkan bir pıhtı oluşturan bir dizi işlemi tetikliyor. Fibrinojen adı verilen bir protein de bu pıhtıların yapısını korumak için önem kazanıyor.
Yeni sistem, iki ana bileşenden oluşuyor: trombositleri toplayan nanopartiküller ve fibrinojeni taklit eden bir polimer. Ekip ayrıca nanopartiküller üzerinde fibrinojen taklit eden protein üzerindeki bir etikete bağlanan kimyasal bir grup ile çapraz bağlayıcı bir sistem oluşturdu. Bu, sentetik pıhtılaşma sistemindeki iki bileşenin yara bölgesinde birbirini bulmasına ve daha verimli bir şekilde tıkamasına yardımcı oluyor.
Çalışmanın başyazarı Celestine Hong, “Buradaki fikir, kan dolaşımında dolaşan bu bileşenlerin her ikisiyle de eğer bir yara bölgesi varsa hedefleyici bileşenin, yara bölgesinde birikmeye başlayacağı ve çapraz bağlayıcıyı da bağlayacağıdır. Her iki bileşen de yüksek konsantrasyonda olduğunda, daha fazla çapraz bağlanma elde edersiniz ve bu bağlayıcı maddeyi oluşturmaya başlar ve pıhtılaşma sürecine yardımcı olur.” sözlerine yer verdi.
Ekip, sistemi fare iç kanama modellerinde test etti ve iki bileşenli sistemin sadece trombosit toplayıcı nanopartiküller içeren versiyona göre yaklaşık iki kat daha iyi çalıştığını gördü. Önemli bir bağışıklık reaksiyonu da görülmedi.
Elbette, hayvanlar üzerinde yapılan çalışmalar her zaman insanlar için geçerli olmayabilir, dolayısıyla bu tekniğin klinikte kullanılabilmesi için daha yapılacak çok iş var. Ancak bu, bir gün acil servislerde veya askeri sahalarda hayat kurtarabilecek ilgi uyandırıcı bir teknik.
Araştırma, Advanced Healthcare Materials dergisinde yayımlandı.
Derleyen: Ayşegül Erdönmez
