- SpaceX’in geliştirmekte olduğu Starship roketi, insanlığı Mars’a taşımayı amaçlıyor.
- Bu güne kadar geçtiğimiz nisan ve kasım aylarında olmak üzere iki fırlatma denemesi gerçekleştirilen Starship, her iki denemede de kontrollü bir şekilde infilak etmişti.
- Starship’in patlamalarla sonuçlanan fırlatmaları hakkında konuşan Musk, önümüzdeki şubat ayında gerçekleştirilmesi düşünülen üçüncü deneme uçuşuyla birlikte yörüngeye ulaşma konusunda iyi bir şansları olduğuna inandığını söyledi.
SpaceX, insanlığın Mars’a yerleşmesine ve diğer cesur keşif başarılarına ulaşmasına yardımcı olmak için Starship’i geliştiriyor. Araç, Super Heavy adı verilen birinci kademe güçlendirici ve yaklaşık 50 metre uzunluğundaki Starship üst kademesinden oluşuyor. Bu unsurların her ikisi de tamamen ve hızla yeniden kullanılabilir olacak şekilde tasarlanıyor.
SpaceX bugüne kadar her ikisi de Starbase’den olmak üzere iki Starship test uçuşu gerçekleştirdi. Geçen yıl 20 Nisan’da havalandırılan ilk uçuş, uçuştan yaklaşık dört dakika sonra kontrollü bir patlamayla sona erdi. SpaceX’in bu patlama emrini vermesinin nedeni, Starship’in başta iki aşamasının birbirinden ayrılamaması olmak üzere çeşitli ciddi sorunlar yaşamasıydı. Aracın ikinci test uçuşu ise 18 Kasım’da gerçekleştirildi. Musk, ikinci denemenin daha sorunsuz geçtiğini ve kendisine umut verdiğini söylemişti. Görünüşe göre Starship, ikinci test uçuşunda patlayıcı ilk denemesindeki patlamaya göre daha iyi bir performans sergilemişti. 18 Kasım’da SpaceX’in Güney Teksas’taki Starbase tesisinden fırlatılan Starship bu ikinci fırlatma denemesi, kalkıştan yaklaşık sekiz dakika sonra Starship’in üst kademe uzay aracının Teksas semalarında patlamasıyla sonuçlanmıştı.
Ancak SpaceX’in kurucusu ve CEO’su Elon Musk’a göre araç, o noktaya kadar oldukça iyi performans gösteriyordu ve eğer gerçekleştirilen uçuş operasyonel bir uçuş olsaydı muhtemelen bu başarılı yolda devam edecekti. SpaceX’in 12 Ocak’ta X’te yayımladığı son şirket güncellemesinde Musk, “Uçuş 2, aslında neredeyse yörüngeye ulaştı.” dedi. Musk, patlamaya sıvı oksijenin havalanmasının neden olduğunu ve Starship’in bünyesinde, araç o gün herhangi bir uydu taşımadığı için havalanacak sıvı oksijen kaldığını belirtti. Musk, konuyla ilgili SpaceX çalışanlarından oluşan bir kalabalığa verdiği güncellemede, “Normalde bir yükümüz olsaydı bu sıvı oksijene sahip olmazdık. Yani, ironik bir şekilde, Starship’in eğer bir yükü olsaydı, yörüngeye ulaşmış olurdu.” dedi.
Musk, son güncellemede “Uçuş 3 ile (hedef önümüzdeki ay yani şubat) yörüngeye ulaşma konusunda gerçekten iyi bir şansımız olacağını düşünüyorum. Ayrıca uçuşun ardından tam ve hızlı yeniden kullanılabilirlik elde etmek için de hızlı bir tempoya sahibiz.” dedi. SpaceX, ABD Federal Havacılık İdaresinin zamanında lisans vermesi hâlinde Uçuş 3’ü önümüzdeki ay fırlatmayı planlıyor. (FAA şu anda Uçuş 2’de yaşananlarla ilgili bir soruşturmayı denetliyor). Musk, beklenen bu hızlı gelişmenin yakında operasyonel bir kabiliyete yol açmasını umuyor. Musk, SpaceX’in büyük, yeni nesil Starlink internet uydularını yıl sonuna kadar Starship ile fırlatmaya başlamayı hedeflediğini de söyledi.
NASA da Starship’in bir an önce faaliyete geçmesini istiyor. Ajans, aracı Artemis Ay keşif programı için ilk mürettebatlı iniş aracı olarak seçti. Starship, Eylül 2026’da fırlatılması hedeflenen Artemis 3 görevinde, astronotları ilk kez Ay yüzeyine indirecek.
Starship hâlihazırda şimdiye kadar yapılmış en büyük ve en güçlü roket. Yaklaşık 122 metre boyunda ve kalkışta 16,7 milyon ton itiş gücü üretiyor ki bu güç, Artemis programının temel bir parçası olan NASA’nın Uzay Fırlatma Sistemi (Space Launch System (SLS)) olan Megarocket’inden neredeyse iki kat daha fazla. Yine de mevcut Starship sadece bir prototip. Musk son güncellemede operasyonel versiyonun, şu anki protatipten daha büyük olacağını söyledi.
Musk açıklamasında, “SpaceX, daha güvenilir daha iyi performanslı ve daha dayanıklı bir tür “Versiyon 2 gemi” üzerinde çalışıyor. Bununla birlikte daha da uzun olacak bir Versiyon 3 gemi tasarımımız var. Muhtemelen her şey söylenip bitmeden önce 140 metre ya da 150 metre uzunluğunda olacak. Yani, şu anda olduğundan daha da uzun olacak.” dedi.
Derleyen: Fatma Ebrar Tuncel
