Southampton Üniversitesi ve Hindistan Teknoloji Enstitüsü Kanpur’dan fizikçiler, kuramcıların çoğunun yok saydığı ağır bir nötrinonun evrenin neden boşluk yerine maddeden oluştuğunu açıklayabileceğini öne sürdü. Physical Review Letters’ta yayımlanan çalışma, bu parçacığın erken evrenin gidişatını değiştirmiş olabileceğini savunuyor.

Büyük Patlama’nın çözülemeyen bilmecesi

Kuramlara göre Büyük Patlama eşit miktarda madde ve karşıt madde üretti. İkisi birbirine çarpıp yok olsaydı geriye yalnızca enerji kalırdı. Oysa bugün yıldızlar, gezegenler ve insanlar var. Fizikçiler bu dengesizliğin kaynağını onlarca yıldır arıyor. Yeni çalışma, cevabın ihmal edilen bir parçacıkta saklı olabileceğini söylüyor.

İhmal edilen üçüncü ağır nötrino

Nötrino kütlesini açıklayan “tip-I seesaw” kuramında Standart Model’e üç ağır sağ elli nötrino eklenir. Çalışmaların çoğu yalnızca ikisini hesaba katar, en ağır olanı ise önemsiz sayılır. Rishav Roshan ve Sudipta Show’un makalesine göre bu parçacık çok zayıf etkileşimleri yüzünden uzun yaşar, erken evrenin enerjisine kısa süreliğine hâkim olur ve madde-karşıt madde dengesizliğinin oluştuğu sıcaklığı değiştirir.

Kuram test edilebilir mi?

Araştırmacılar, bu erken “madde çağının” ilksel kütleçekim dalgalarında ölçülebilir izler bırakabileceğini belirtiyor. Roshan, Show ve Stephen King’in 13 Ekim’de yayımladığı ön baskı makale, kozmik sicimlerden gelen dalga arka planında da bir kırılma öngörüyor. LISA, SKA, DECIGO ve Einstein Teleskobu gibi gelecekteki gözlemevleri bunu arayabilir. Öneri yine de kuramsal düzeyde; ağır nötrinoların varlığı henüz kanıtlanmadı.