ABD ordusuna bağlı birden fazla birlik, Orta Doğu’da görev yapan askerlerin ticari olarak satılan konum verileri üzerinden yabancı düşmanlarca hedef alınmasının ardından devlet tarafından verilen telefon ve bilgisayarlardaki reklam takip kimliklerini kapattı. Senatör Ron Wyden’ın Cuma günü kamuoyuyla paylaştığı mektuplar, Hava Kuvvetleri, Özel Harekat Komutanlığı ve Kara Kuvvetleri’nin aldığı önlemleri ayrıntılı biçimde ortaya koyuyor.

Konum Verisi Nasıl Tehdide Dönüştü?

Telefon uygulamaları, kullanıcıların konumunu çevrimiçi reklam sistemleri aracılığıyla sürekli topluyor ve bu bilgiler açık pazarda veri simsarlarına satılıyor. Haberlere göre yabancı düşman unsurlar, bu ticari verileri kullanarak Orta Doğu’daki Amerikan kuvvetlerinin yerini tespit etmeye çalıştı. Mayıs ayında Kongre’den iki partili 14 milletvekili, Pentagon’u askeri personeli bu tehdide karşı korumak için yeterli adım atmamakla eleştirdi. Aynı dönemde ABD Merkez Komutanlığı, düşmanın ticari konum verilerini personeli hedef almak veya gözetlemek amacıyla istismar ettiğine dair birden fazla tehdit raporu aldığını doğruladı. Bir cihazın reklam tanımlayıcısını kapatmak, verinin başka kullanıcılarınkiyle karışmasını sağlayarak bireyin tespit edilmesini önemli ölçüde zorlaştırıyor.

Kuvvetler Arasında Farklı Zaman Çizelgeleri

Wyden’a gönderilen mektuplara göre Hava Kuvvetleri, bilgisayar ve cep telefonlarındaki reklam tanımlayıcılarını yaklaşık iki ay önce devre dışı bıraktığını bildirdi. ABD Özel Harekat Komutanlığı ise Windows cihazlarındaki tanımlayıcıları yakın zamanda kapattığını açıkladı. Kara Kuvvetleri’nin verdiği yanıt daha köklü bir geçmişe işaret ediyor: Android ve Apple mobil cihazlarında reklam tanımlayıcıları en azından Şubat 2026’dan bu yana varsayılan olarak kapalı, Windows bilgisayarlarda ise bu uygulama 2021 öncesine uzanıyor. Donanma ve Deniz Piyadeleri de kendi cihazlarında reklam tanımlayıcılarını devre dışı bıraktıklarını doğruladı, ancak bu değişikliklerin tam olarak ne zaman yürürlüğe girdiğini açıklamadı. Farklı zaman çizelgeleri, ordu birimleri arasında güvenlik önlemlerinin eşgüdümlü değil, parça parça uygulandığını gösteriyor.

Onlarca Yıllık Uyarı ve Sonraki Adımlar

Konum verisinin askeri güvenlik açığı olarak kullanılması yeni bir mesele değil. 2018’de The Guardian, Strava uygulamasından elde edilen verilerin gizli ABD askeri üslerini ifşa edebileceğini yazdı. 2021’de Wall Street Journal, bir askeri yüklenicinin asker uygulama verileriyle operasyonları takip edebildiğini ortaya çıkardı; 2024’te Wired ise ticari verilerin Almanya’daki hassas askeri konumları tespit etmek için kullanılabildiğini gösterdi. Wyden, reklam teknolojisi sektörünün artık bir ulusal güvenlik tehdidi olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Alınan önlemler şimdilik yalnızca devlet cihazlarını kapsıyor; milletvekilleri Pentagon’dan kişisel telefonlar ve gizlilik odaklı tarayıcılar için de benzer adımlar atmasını istiyor. Savunma Bakanlığı’nın bu geniş kapsamlı önerileri benimseyip benimsemeyeceği ise henüz belirsiz.