İki Airbus uydusuyla ilk ticari uçuşunu yapması planlanan Vega-C roketinin fırlatma görevi başarısızlıkla sonuçlandı.
Vega-C’nin Fransız Guyanası’ndaki Kourou uzay üssünden fırlatıldıktan 2,5 dakika sonra kaybolduğu bildirildi. Roket, bünyesinde iki adet Fransız yapımı, yüksek çözünürlüklü Dünya görüntüleme uzay aracı taşıyordu.
Vega-C roketi, günde birkaç kez dünyanın herhangi bir noktasının yüksek kaliteli görüntülerini yakalayabilen mevcut bir ağa katılması planlanan ve Airbus şirketi tarafından üretilen iki Dünya gözlem uydusunu (Pléiades Neo 5 ve 6) yörüngeye yerleştirmeye çalışıyordu.
İkinci Aşamada Sorun Yaşandı
Fırlatıcının yörüngesinin salı günü kalkıştan on dakika sonra, yerel saatle 22:47’de, planlanan rotasından saptığı ve Kourou Uzay Merkezi’ndeki kontrol odasına gelen iletişiminin kesildiği açıklandı. P120C olarak adlandırılan ilk aşamadaki motorun sorunsuz çalıştığı görüldü. Sorun, roketin ikinci aşaması olan Zefiro 40’ta meydana geldi. Gerçek zamanlı uçuş takibi, roketin planlanan yörüngesini sürdüremediğini gösterdi ve Vega’ya kendini imha etmesi için bir komut gönderildi. Araç ve Pleiades Neo Earth gözlem uyduları Atlantik’e düştü. Görev başarıyla tamamlansaydı bu, roketin 13 Temmuz’daki açılış yolculuğundan bu yana ilk ticari fırlatılışı olacaktı.
Kourou Uzay Merkezi’nden açıklama yapan, operasyondan sorumlu ticari fırlatma hizmet sağlayıcısı Arianespace’in başkanı Stephane Israel, uydu sahiplerinden ve havacılık şirketi Airbus Defence and Space’ten özür diledi.
Düşen iki uydu, başarılı olsaydı yerdeki 30 cm kadar küçük ayrıntıları çözebilen, uzaydaki en güçlü Avrupa optik görüntüleyicileri arasında olacaktı.
Yaşananları araştırmak için bir komisyon kurulacak. Komisyon, Arianespace ve Avrupa Uzay Ajansı (ESA) tarafından yönetilecek, ancak dışarıdan uzmanlar da komisyonda yer alabilecek.
ESA’nın uçuş programları başkanı Stefano Bianchi, ajansın ve ortaklarının, Vega’nın tekrar güvenli ve güvenilir bir şekilde uçmasını sağlamak için ne gerekiyorsa yapacaklarını söyledi. Basına verdiği demeçte Bianchi, “Avrupa’nın, her seferde çalışan bir Vega fırlatıcıya ihtiyacı var.” dedi.
Şirketin Ceo’su Giulio Ranzo da “Vega-C başarısızlığının tüm sorumluluğunu üstleniyorum.” ifadelerini kullandı.
Ranzo, bağımsız soruşturma komisyonunun, talep edebilecekleri herhangi bir bilgiyle onları destekleyeceğini ve ardından titizlikle tavsiyeleri takip edeceğini de sözlerine ekledi.
Avrupa’daki uydu operatörleri zaten sınırlı sayıda roket yolculuğu peşindeydi ve bu başarısızlık durumu daha da karmaşık hale getirdi. Vega-C, hızla genişleyen uydu pazarında Avrupa’nın daha rekabetçi olmasını sağlayacağı düşünülen Ariane 6’nın öncüsü olarak nitelendiriliyor.
Avrupa’nın en büyük roketi olan Ariane 5’in, geri çekilmeden önce 2023’ün başlarında yalnızca iki uçuşu daha var. Ancak Ariane 6’nın devamı henüz uçmaya hazır değil. İlk görevinin 2023’ün sonunda yapılması planlanıyor.
Yolculuk sıkıntısı, son zamanlarda Avrupa Uzay Ajansı’nın iki Amerikan fırlatma aracı satın almasına neden oldu.
Öklid teleskopu ve Hera asteroit görevleri, sırasıyla 2023 ve 2024’te SpaceX Falcon-9 araçlarıyla yapılacak.
Derleyen: Tuğba Akkesen
