Ana Sayfa Blog Sayfa 5

Matematik Dehasından “Vibe Coding” Dersi: Tao, 27 Yıllık Kodlarını Yapay Zekâyla Diriltti

Berk Katık
-
0
Matematik Dehasından “Vibe Coding” Dersi: Tao, 27 Yıllık Kodlarını Yapay Zekâyla Diriltti

Haftanın en sevimli teknoloji hikâyesi, dünyanın en büyük matematikçilerinden birinden geldi: Fields Madalyalı Terence Tao, 1999 yılında yazdığı ve yıllardır çalışmayan yaklaşık 24 Java uygulamasını, yapay zekâ kodlama ajanlarıyla birkaç saat içinde modern JavaScript’e taşıdı. Üstelik hikâyenin en tatlı ayrıntısı şu: Yapay zekâ, taşıma sırasında Tao’nun çeyrek asırlık orijinal kodunda iki hata yakaladı.

Ne yaptı, nasıl yaptı?

Tao’nun kişisel sayfalarında duran bu küçük uygulamalar — matematiksel kavramları görselleştiren etkileşimli araçlar — tarayıcıların Java desteğini bitirmesiyle yıllar önce çalışamaz hâle gelmişti. Matematikçi, son dönemin popüler tabiriyle “vibe coding” yaparak — yani kodu satır satır kendisi yazmak yerine, ne istediğini tarif edip yapay zekâ ajanının üretmesine izin vererek — uygulamaları tek tek diriltti. Normalde günler sürecek angarya, birkaç saatlik sohbete dönüştü.

Tao’nun ihtiyat notu: Dersin asıl kısmı

Hikâyeyi değerli kılan, Tao’nun heyecana kapılmadan düştüğü not: Bu yöntem görsel yardımcılar ve küçük araçlar için harika; ancak kritik önem taşıyan hiçbir iş için değil. Dünyanın en zeki insanlarından birinin çizdiği bu sınır, “vibe coding” tartışmasının en dengeli özeti: Yapay zekâ, doğrulaması kolay ve hata maliyeti düşük işlerde muazzam bir hızlandırıcı; doğrulaması zor ve hatası pahalı işlerde ise hâlâ dikkatle denetlenmesi gereken bir çırak.

Bu hikâye neden önemli?

İki nedenle. Birincisi kültürel: İnternetin erken döneminde üretilmiş ve teknoloji eskidiği için erişilmez olmuş devasa bir bilgi mirası var — eski eğitim araçları, simülasyonlar, arşivler. Tao’nun deneyi, bu mirası diriltmenin maliyetinin artık neredeyse sıfıra indiğini gösteriyor; dijital arkeoloji için yeni bir dönem. İkincisi sembolik: Yapay zekânın matematikte insanı geçip geçemeyeceği tartışılırken, alanın zirvesindeki isim teknolojiyi ne reddediyor ne abartıyor — çırağı olarak çalıştırıyor ve sınırlarını dürüstçe raporluyor. Teknolojiyle kurulacak sağlıklı ilişkinin ders kitabı örneği.

Kimdir bu Terence Tao?
Avustralyalı-Amerikalı matematikçi; 10 yaşında Uluslararası Matematik Olimpiyatı’na katılan en genç yarışmacılardan biri oldu, 31 yaşında matematiğin Nobel’i sayılan Fields Madalyası’nı aldı. UCLA’de profesör olan Tao, çağımızın en üretken ve en geniş alanda çalışan matematikçisi kabul ediliyor; son yıllarda yapay zekânın matematiksel araştırmada kullanımının da öncü deneycilerinden.“Vibe coding” nedir?
Kodu satır satır yazmak yerine, yapay zekâ ajanına ne istediğini doğal dille anlatıp sonucu yönlendirerek yazılım üretme pratiğine takılan isim. 2025’te espri olarak doğan tabir, 2026’da ciddi bir çalışma biçimine dönüştü. Savunucuları üretkenlik patlamasına, eleştirmenler denetimsiz kod riskine işaret ediyor — Tao’nun “görsel araca evet, kritik işe hayır” çizgisi, iki kampın ortasındaki sağduyu noktası.

Etiketler: Terence Tao, vibe coding, yapay zekâ kodlama, Fields Madalyası, dijital arkeoloji, matematik

Nolan’dan Tartışma Yaratan Çıkış: “Gençler Yapay Zekâyı Reddediyor” — Peki Öyle mi?

Okan Köroğlu
-
0
Nolan’dan Tartışma Yaratan Çıkış: “Gençler Yapay Zekâyı Reddediyor” — Peki Öyle mi?

Sinemanın en büyük isimlerinden Christopher Nolan, Odysseia filminin vizyonuna günler kala kültür dünyasını ikiye bölen bir tespitte bulundu: Yönetmene göre genç kuşak, yapay zekâya karşı bir reddediş içinde. Çıkış, teknoloji ve sanat dünyasında zaten kaynayan bir tartışmanın üzerine benzin döktü.

Detaylar haberimizde

Tartışmanın zemini hazırdı

Nolan’ın sözleri boşluğa düşmedi. Hatırlanacağı gibi, yönetmenin filmiyle aynı destanı konu alan bir yapım haftalardır tartışılıyor: Michael Caine’in lisanslı yapay zekâ ses kopyasıyla seslendirilen 13 saatlik Odysseia sesli kitabı. Bir yanda “izinli ve telifli kopya, ilerlemedir” diyenler; öte yanda “sesi gayet yerinde olan bir aktörün kopyasına ne gerek var?” diye soranlar. Şimdi aynı destanın filmini çeken yönetmen, tartıya “gençler bunu istemiyor” ağırlığını koydu.

Gerçekten bir reddediş var mı?

Nolan’ın gözlemi, son dönemde biriken işaretlerle örtüşüyor: El yapımı ve “insan üretimi” etiketli içeriklere yönelen genç tüketici eğilimleri, müzik ve görsel sanatlarda yapay zekâ kullanımına karşı imza kampanyaları, sosyal platformlarda “yapay zekâsız” içerik akımları… Öte yandan madalyonun öbür yüzü de veriyle dolu: Aynı genç kuşak, yapay zekâ araçlarının en yoğun kullanıcısı — ödevden müziğe, fotoğraf düzenlemeden sohbete. Yani tablo “reddediş”ten çok seçici bir ilişkiye benziyor: Gençler yapay zekâyı araç olarak kucaklıyor; sanatçının, sesin ve hikâyenin yerine geçmesine ise direniyor.

Sektör için anlamı

Bu ayrım, kültür endüstrisinin önümüzdeki yıllardaki fay hattı olacak: Yapay zekâ perde arkasında (kurgu, efekt, çeviri, restorasyon) hızla standartlaşırken, sahne önünde — oyunculukta, seslendirmede, telif tartışmalarında — her adım dirençle karşılaşıyor. Nolan gibi gişesi güçlü bir yönetmenin bu direnci sahiplenmesi, stüdyolar için de bir sinyal: “Yapay zekâsız yapım” etiketi, yakında bir pazarlama değeri hâline gelebilir. Filmin gişe performansı ve Caine’li sesli kitabın dinlenme rakamları, bu tartışmanın ilk somut hakemleri olacak — ikisini de takip edeceğiz.

Kimdir bu Christopher Nolan?
Batman üçlemesi, Inception, Interstellar ve kendisine En İyi Yönetmen Oscar’ını kazandıran Oppenheimer’ın yaratıcısı İngiliz-Amerikalı yönetmen. Dijital çağa inatla direnen film yapım anlayışıyla tanınır: Bilgisayar efekti yerine gerçek çekimi, dijital kamera yerine pelikülü tercih eder. Yapay zekâ konusundaki mesafesi, bu “el işçiliği” sinema felsefesinin doğal uzantısı — bu yüzden sözleri, sıradan bir ünlü yorumundan öte, bir ekolün beyanı olarak okunuyor.

“İnsan yapımı” etiketi yükselen bir değer mi?
Tıpkı endüstriyel gıda çağında “el yapımı” ve “organik” etiketlerinin prim yapması gibi, yapay zekâ üretiminin ucuzlayıp bollaştığı dönemde “insan üretimi” ibaresi de bir kalite ve özgünlük işareti hâline geliyor. Bu haftaki [PazarEki] dosyamızın vardığı sonuçla aynı kapıya çıkıyor: Botların çoğaldığı dünyada asıl kıymetlenen, insan emeği.

Etiketler: Christopher Nolan, yapay zekâ ve sanat, Odysseia, gençler ve teknoloji, kültür endüstrisi, yapay zekâ tartışması

Neler Oluyor? – 14 Temmuz

Fatma Sayoğlu
-
0
Neler Oluyor? – 14 Temmuz

Teknoloji, yapay zekâ, bilim ve uzay dünyasında öne çıkan gelişmeleri sizler için derledik. İşte bugün neler oluyor:

Düzenleyiciler haftanın kelimesini seçti: “Sistemik”

Finans dünyasının yapay zekâya bakışı resmen değişti. ABD Hazine analistleri, yapay zekâ patlamasının artık “sessizce çözülemeyecek kadar yerleşik” olduğu sonucuna vardı: Olası bir düşüş; hisselerden özel krediye, veri merkezi borçlarından elektrik şirketlerine dalga dalga yayılır. Avrupa Merkez Bankası, bankalara “yapay zekâ şokuna dayanabileceğinizi kanıtlayın” diyerek 31 Ekim’e kadar süre verdi. İngiltere ise AWS, Google Cloud, Microsoft ve Oracle’ı, finansal sistemi çökertebilecek kurumlara uygulanan özel denetim rejimine aldı.

Nolan’dan tartışma yaratan çıkış: “Gençler yapay zekâyı reddediyor”

Odysseia filminin vizyonuna günler kala Christopher Nolan, genç kuşağın yapay zekâya karşı bir reddediş içinde olduğunu söyledi. Çıkış, Michael Caine’in yapay zekâ ses kopyasıyla seslendirilen Odysseia sesli kitabı tartışmasının üzerine geldi — üç bin yıllık destan, teknoloji çağının kültür savaşının tam ortasında.

Grok kodlama aracı hakkında çarpıcı analiz: “Depoyu komple yüklüyor”

Hacker News’ün zirvesine oturan bağımsız bir ağ trafiği analizi, xAI’ın Grok Build CLI aracının her oturumda 12 GB’lık test deposundan 5,1 GB veriyi bir buluta yüklediğini ortaya koydu — modele giden gerçek trafik yalnızca 192 KB iken. Araştırmacının tuzak olarak yerleştirdiği API anahtarı, yakalanan trafikte aynen görüldü; “modeli iyileştir” gizlilik anahtarını kapatmak da yüklemeyi durdurmuyor.

Xi Jinping ilk kez yapay zekâ konferansının kürsüsünde

Chinese President Xi Jinping to deliver keynote speech at 2026 World AI Conference in Shanghai

Çin lideri Xi Jinping, 17 Temmuz’da Şanghay’daki Dünya Yapay Zekâ Konferansı’nda tarihinde ilk kez açılış konuşması yapacak. Cenevre haftasının hemen ardından gelen hamle, Pekin’in küresel yapay zekâ yönetişiminde liderlik iddiasını en üst perdeden ilan etmesi anlamına geliyor — üstelik Google’ın Gemini 3.5 Pro lansmanı için kulislerde konuşulan günle aynı tarihte.

Terence Tao, 1999’un uygulamalarını yapay zekâyla diriltti

Fields Madalyalı matematikçi Terence Tao, çeyrek asır önce yazdığı yaklaşık 24 Java uygulamasını kodlama ajanlarıyla birkaç saatte JavaScript’e taşıdı — yapay zekâ, Tao’nun orijinal kodundaki iki hatayı da bu arada yakaladı. Tao’nun ihtiyat notu ise dersin özeti: Görsel araçlar için harika, kritik işler için henüz değil.

Bu akşam ve yarın: Yoğun takvim

İspanya-Fransa maçı ne zaman, nerede, saat kaçta | EURO 2024'te ilk yarı final - Son Dakika Spor Haberleri

Bu akşam Dünya Kupası’nda Fransa-İspanya yarı finali oynanıyor. Google arama verilerinin bu maçta turnuvanın en üst seviyesine çıkması beklentisi hakim.

Yarın ise üçlü gündem günü: Çin’in “insansı yapay zekâ” yasağı yürürlüğe giriyor, Starship’in 13. test uçuşu penceresi açılıyor ve İngiltere-Arjantin yarı finali oynanıyor.

Grok Kodlama Aracı Hakkında Çarpıcı Analiz: “Gizlilik Anahtarı Kapalıyken Bile Depoyu Buluta Yüklüyor”

Okan Köroğlu
-
0
Grok Kodlama Aracı Hakkında Çarpıcı Analiz: “Gizlilik Anahtarı Kapalıyken Bile Depoyu Buluta Yüklüyor”

Yapay zekâ kodlama araçlarına güven tartışmasına çok önemli bir analiz düştü: Hacker News’ın zirvesine oturan bağımsız bir ağ trafiği incelemesine göre xAI’ın kodlama aracı Grok Build CLI, her oturumda kullanıcının kod deposundan devasa miktarda veriyi buluta yüklüyor — üstelik gizlilik anahtarı kapalıyken bile.

Araştırmacının 12 GB’lık test deposuyla yaptığı ölçüm şöyle: Araç, her oturumda yaklaşık 5,1 GB veriyi bir Google Cloud depolama kovasına gönderiyor. Modelle yapılan gerçek yazışmanın boyutu ise yalnızca 192 KB. Yani ajanın işini yapmak için okuduğu dosyalarla sınırlı olması beklenen trafik, deponun neredeyse yarısının dışarı taşınmasına dönüşüyor. En sarsıcı bulgu da şu: Araştırmacının depoya tuzak olarak yerleştirdiği sahte API anahtarı, yakalanan trafikte aynen görüldü — yani hassas veriler ayıklanmadan gidiyor.

Gizlilik anahtarı çalışmıyor iddiası

Analizin ikinci kritik iddiası, kullanıcıya sunulan kontrolün göstermelik olduğu yönünde: Uygulamadaki “modeli iyileştirmek için verilerimi kullan” anahtarını kapatmak, bu yüklemeyi durdurmuyor. Yüklemeyi engelleyen iki teknik bayrak mevcut — ancak ikisi de xAI’ın resmi dokümantasyonunda yer almıyor. xAI cephesinden analize kapsamlı bir yanıt henüz gelmedi; şirketin açıklamasını takip edip aktaracağız.

Ne yapmalı, nasıl okumalı?

Pratik öneriler net: Grok CLI kullanan ekipler, hassas depolarda aracı durdurmalı, ilgili teknik bayrakları araştırmalı ve depolarda düz metin hâlde duran anahtarları (zaten hiçbir araçla) barındırmamalı. Büyük resim ise tanıdık: Geçen hafta Alibaba’nın Claude Code hakkındaki güvenlik iddiasını, dün de yapay zekâ araçlarının API anahtarlarını hedefleyen npm saldırısını yazdık. Hepsinin ortak dersi şu — kodlama ajanları geliştiricinin en yetkili “çalışanı” hâline geldi; ama bu çalışanın eve giderken çantasına ne koyduğunu bilen çok az. Ağ trafiğini denetlemek, artık paranoya değil temel hijyen.

“Wire-level” (ağ düzeyi) analiz nedir?
Bir uygulamanın ne yaptığını, vaat ettiklerinden değil ağ kablosundan geçen gerçek veriden okuma yöntemi. Araştırmacı, uygulamanın internete gönderdiği her paketi yakalayıp inceler — uygulama ne derse desin, trafik yalan söylemez. Bu vakada yöntemin gücü net görüldü: Arayüzdeki gizlilik anahtarı “kapalı” derken, kablodaki 5,1 GB başka bir hikâye anlatıyordu.

“Tuzak anahtar” (canary token) nedir?
Güvenlik araştırmacılarının veri sızıntısını kanıtlamak için kullandığı yem: Gerçek gibi görünen ama hiçbir yerde kullanılmayan sahte bir API anahtarı dosyalara yerleştirilir. Bu anahtar dışarıda — ağ trafiğinde ya da bir sunucu kaydında — görünürse, verinin sızdığı tartışmasız kanıtlanmış olur. Adı, madencilerin gaz kaçağını haber veren kanaryalarından gelir.

Etiketler: Grok CLI, veri gizliliği, xAI, yapay zekâ kodlama araçları, ağ analizi, geliştirici güvenliği

Nobel Ödüllü İsimler de Dahil 200’den Fazla Uzman: Yapay Zeka için Derhal Harekete Geçilmeli

Fatma Sayoğlu
-
0
Nobel Ödüllü İsimler de Dahil 200’den Fazla Uzman: Yapay Zeka için Derhal Harekete Geçilmeli

Aralarında 15 Nobel ödüllü ile OpenAI, Anthropic ve Google araştırmacılarının da bulunduğu 200’den fazla araştırmacı ve ekonomist, Pazartesi günü ortak imzalı bir açıklama yayımlayarak hükümetleri yapay zekanın ekonomik sonuçlarını acilen ele almaya çağırdı.

Detaylar haberimizde

Reuters’ın haberine göre imzacılar, yapay zekanın Sanayi Devrimi’nden bile daha büyük bir ekonomik dönüşüme yol açabileceği uyarısında bulundu.

Açıklamada yapay zekanın ekonomik etkileri üzerine daha kapsamlı araştırmalar yapılması çağrısında bulunuldu ve politika yapıcılar, teknolojinin faydalarının toplumun geniş kesimlerine yayılmasını sağlayacak politika ve kurumları oluşturmaya başlamaya davet edildi.

Teknoloji Sektörünün Ötesinde Bir İş Gücü Dönüşümü

Yeni işgücü piyasası verileri, yapay zekanın geleneksel teknoloji rollerinin çok dışındaki meslekleri ne kadar hızlı dönüştürdüğünü gözler önüne sererken, harekete geçme çağrısı da giderek yükselmektedir. Indeed’in İşe Alım Laboratuvarı tarafından geçen hafta yayımlanan araştırma, Amerika Birleşik Devletleri’nde yapay zekanın etkilediği iş unvanlarının %63’ünün teknoloji mesleklerinin tamamen dışında kaldığını ortaya koydu. Bu roller; satış, insan kaynakları, müşteri hizmetleri, hukuk, idari işler, öğretmenlik ve hatta vasıflı meslekler gibi birçok farklı alanı kapsıyor.

Örnekler arasında “Yapay Zeka Destekli Otonom Kamyon Test Sürücüsü”, “Fizik Tedavi Uzmanı (Yapay Zeka Belgeleme)” ve “Emlak Danışmanı – Yapay Zeka Potansiyel Müşteri Sistemi Dahil” gibi ilanlar yer alıyor. Avrupa’da da tablo benzer bir görünüm sergilemekte olup yapay zekanın etkisiyle oluşturulan teknoloji dışı rollerin oranı Almanya’da %59, Hollanda’da %58, Fransa ve Birleşik Krallık’ta ise her birinde %54 olarak kaydedildi.

ABD’de yapay zekanın temas ettiği iş unvanı kategorilerinin sayısı 2022’den bu yana üçten fazlasına çıkarak 2026’nın başında 822 farklı unvana ulaştı; bu rakam, platformda yayımlanan her 12 iş ilanından birine karşılık geliyor.

Uzman Konsensüsündeki Değişim

Açık mektup, ekonomistlerin yapay zekanın iş gücü piyasası üzerindeki potansiyeline bakışındaki daha geniş kapsamlı bir değişimi yansıtıyor. New York Times’ın Nisan ayında aktardığına göre, yapay zekanın istihdam üzerindeki tehdidini bir zamanlar önemsizleştiren ekonomistler artık görüşlerini revize etmeye başladı; toplu verilerde henüz büyük ölçekli bir işten çıkarma dalgası gözlemlenmese de, yakın vadede ciddi bir dönüşümün yaşanabileceğini kabul ediyorlar. Reuters Breakingviews’in Temmuz ayında yayımladığı bir analizde, mevcut veri setlerinin büyük çoğunluğunun ekonomi genelinde iş kayıplarına dair sınırlı kanıtlar sunduğu vurgulanırken, asıl etkinin “görev yeniden dağılımı ve şirket içi verimlilik artışları” biçiminde kendini gösterdiği belirtildi.

Şubat ayında yapılan bir Federal Reserve konuşmasında ise yapay zekanın “iş gücü piyasalarını derinden sarsabileceği ve bazı çalışanlara zarar verebileceği” uyarısında bulunuldu; bu riskin özellikle kariyerinin başında olan ve yapay zekaya yüksek düzeyde maruz kalan mesleklerdeki çalışanlar için geçerli olduğu vurgulandı. Öte yandan Goldman Sachs, bu ay MIT Nobel ödüllü iktisatçı Daron Acemoğlu’nun katıldığı ve yapay zekanın büyük bir işsizlik dalgasına yol açıp açmayacağının ele alındığı bir panel düzenledi.

Bildiriyi imzalayanlar, hükümetleri bu toplu verileri beklemeden harekete geçmeye davet ediyor gibi görünüyor. Bu tutum, verilerin önüne geçmek anlamına gelse de küresel ekonomide hız kazanan yapay zeka benimseme süreciyle tam anlamıyla örtüşüyor.

OpenAI, Kullanıcı Tepkileri Üzerine GPT-5.6 Sol Kullanım Sınırını Kaldırdı

Berk Katık
-
0
OpenAI, Kullanıcı Tepkileri Üzerine GPT-5.6 Sol Kullanım Sınırını Kaldırdı

OpenAI, hafta sonu itibarıyla amiral gemisi modeli GPT-5.6 Sol’a yönelik kullanım kısıtlamalarını gevşetti.

Detaylar haberimizde..

Modelin token bütçelerini ne denli hızlı tükettiğine dair yoğun şikayetlerin ardından şirket, Plus, Pro ve Business plan aboneleri için geçerli olan beş saatlik kullanım sınırını geçici olarak kaldırdı.

Taleple Ayak Uydurmak İçin Yarış

11 Temmuz Cumartesi günü duyurulan değişiklikler, GPT-5.6 Sol’un 9 Temmuz’da ChatGPT ve Codex’te kullanıma sunulmasından yalnızca iki gün sonra geldi. OpenAI üç güncelleme açıkladı: ücretli aboneler için beş saatlik kullanım sınırının geçici olarak kaldırılması, tek seferlik bir kullanım sıfırlaması yapılması ve GPT-5.6 Sol’un genel token tüketimini azaltmak amacıyla verimlilik iyileştirmelerinin hayata geçirilmesi.

Bu düzenlemeler, kullanıcılardan gelen yoğun şikâyetlerin ardından geldi. OpenAI’ın topluluk forumlarında aboneler, basit kodlama görevlerinin beş saatlik kotalarının yüzde 11’ini tükettiğini bildirerek Sol’un en yüksek akıl yürütme modlarının uzun süreli çalışmalar için kullanışsız olduğunu dile getirdi. Bazı kullanıcılar ise GPT-5.6 Sol’un kullanım bütçelerini önceki GPT-5.5 modeline kıyasla çok daha hızlı erittiğini belirtti. The Decoder’ın haberine göre OpenAI, lansmanda “her şeyi tam olarak doğru yapamadığını” kabul etti.

Sol İçin Çalkantılı Bir Lansman

GPT-5.6 Sol, geniş kitlelere ulaşmadan önce çetrefilli bir süreçten geçti. OpenAI, modeli ilk olarak 26 Haziran’da sınırlı sayıda güvenilir iş ortağıyla kısıtlı bir ön tanıtım kapsamında duyurdu. Bu süreç, Trump yönetiminin ek güvenlik testleri yapılması talebi doğrultusunda şekillendi. Axios’un haberine göre yönetim, daha sonra şirkete daha geniş çaplı bir yayın için onay verdi; ancak Beyaz Saray’dan bir yetkili bu nitelendirmeye itiraz ederek 2 Haziran tarihli ve zorunlu federal yapay zeka lisanslamayı yasaklayan başkanlık kararnamesinin böyle bir izni zaten gereksiz kıldığını belirtti.

GPT-5.6 Sol, 9 Temmuz’da kamuoyuna açıldığında CEO Sam Altman, CNBC’ye verdiği açıklamalara göre modelin ajansal kodlama görevlerinde seleflerine kıyasla yüzde 54 daha verimli token kullandığını övgüyle vurguladı. OpenAI, Sol’u “şimdiye kadarki en güçlü siber güvenlik modeli” ve “şimdiye kadarki en iyi kodlama modeli” olarak tanımladı; modelin karmaşık akıl yürütme ve uzun vadeli ajansal iş akışları için tasarlandığını açıkladı.

Rekabet Kızışıyor

Kullanım limiti olayı, yapay zeka şirketlerinin giderek daha yetenekli —ve kaynak açısından daha talep kâr— modelleri milyonlarca kullanıcıya sunarken yaşadıkları büyüme sancılarını gözler önüne seriyor. OpenAI’ın yapay zeka destekli kodlama aracı Codex, duyuru yapıldığı sırada altı milyon kullanıcıyı geride bırakmıştı. Sol’un hızla benimsenmesi, OpenAI üzerinde model performansını büyük bir abone tabanına hizmet etmenin pratik kısıtlamalarıyla dengeleme baskısını artırırken şirket, geliştirici sadakati için Anthropic’in Claude Fable 5’i ve diğer sınır modelleriyle rekabet etmeye devam ediyor.

Google, Avrupa Birliği’ni Uyardı: VPN’lere Yönelik Önlemleri Genişletmeyin

Okan Köroğlu
-
0
Google, Avrupa Birliği’ni Uyardı: VPN’lere Yönelik Önlemleri Genişletmeyin

Google, AB’yi DNS ve VPN’lere Yönelik Site Engelleme Uygulamasını Genişletmemesi Konusunda Uyardı. Google, bu tür gereklilikleri “etkisiz” ve “orantısız” olarak nitelendirdi.

Detaylar haberimizde

Google, Avrupa Komisyonu’na Telif Hakkı Direktifi’nin gözden geçirilmesine yönelik sunduğu görüşte korsan site engelleme önlemlerinin DNS çözümleyicileri, VPN’ler veya IP adresleri kapsayacak şekilde genişletilmemesini talep etti. Google, bu tür gereklilikleri “etkisiz” ve “orantısız” olarak nitelendirdi.

“Gizli ve İmtiyazlı” ibaresiyle hazırlanan ancak Komisyon’un web sitesinde kamuoyuyla paylaşılan başvuru, Fransa, Belçika, İtalya ve Portekiz mahkemelerinin Google’ı DNS çözümleyicisi aracılığıyla korsan alan adlarına erişimi engellemesine hükmettiği bir dönemde gündeme geldi.

Aşırı Engelleme ve Yan Hasarlar

Google’ın sunumu, davasını güçlendirmek için birkaç gerçek dünya olayına yer verdi. İtalya’nın Korsan Kalkanı sistemi bir Google Drive alt alan adını engellerken, Fransa’da Cisco, mahkeme kararıyla verilen bir DNS engeline uymak yerine OpenDNS hizmetini tamamen kapattı. Portekiz’de ise İSS’ler 2019 yılında Google’ın barındırdığı sanal IP adreslerini engelledi; bu durum hem temel Google hizmetlerini sekteye uğrattı hem de diğer Google Cloud müşterileri için meşru trafiği kesintiye uğrattı.

Dünya genelinde irili ufaklı yüzlerce, hatta aktif olarak geliştirilen 300 ila 500 arasında ticari VPN servisi bulunduğu tahmin ediliyor.
Dünya genelinde irili ufaklı yüzlerce, hatta aktif olarak geliştirilen 300 ila 500 arasında ticari VPN servisi bulunduğu tahmin ediliyor.

Google şunları yazdı: “DNS çözümleyicilerini, IP’leri ve VPN’leri engellemek etkisizdir; zira içeriği ortadan kaldırmaz ve alternatif DNS çözümleyicileri kullanılarak kolayca aşılabilir. Bu yöntem orantısızdır; meşru hizmetleri de etkiler, ülke dışı uygulama sorunları doğurur ve tüm alan adlarını engeller.”

Open Observatory of Network Interference’ın yaptığı güncel bir araştırma, İspanya’da LaLiga’nın aldırdığı engelleme kararının futbol maçı yayınları sırasında Uluslararası Af Örgütü, UNICEF ve Stanford Hukuk İncelemesi’ne ait siteler de dahil olmak üzere 554.000’den fazla alan adının en az bir kez engellenmesine yol açtığını ortaya koydu.

Fransız Mahkemeleri Emsal Oluşturdu

Başvuru, Paris İstinaf Mahkemesi’nin 27 Mart tarihli kararının ardından geldi; söz konusu karar, Google, Cloudflare ve Cisco gibi alternatif DNS sağlayıcıları aracılığıyla yasadışı yayın akışı hizmetlerinin engellenmesini onayladı. Canal+ Group, bu kararı görsel-işitsel korsanlıkla mücadelede “belirleyici bir dönüm noktası” olarak nitelendirdi. Google ise mahkemelerin “hak sahiplerinin basit bir ‘posta kutusu’ işlevi görerek engelleme taleplerini körü körüne onaylamaması gerektiğini” savundu.

ABD’de Momentum Artıyor

Google’ın AB’ye sunduğu dilekçe, ABD’li milletvekillerinin site engelleme mevzuatı için kendi girişimlerini başlatma sinyali vermesinden yalnızca birkaç gün önce geldi. 30 Haziran’da Temsilciler Meclisi Fikri Mülkiyet Alt Komitesi Başkanı Darrell Issa, bir site engelleme yasa tasarısı sunmayı planladığını açıklayarak meslektaşlarına yasama sürecinin “eğitim aşamasının” sona erdiğini bildirdi. Google, Amerikan tekliflerine ilişkin henüz kamuoyuyla herhangi bir açıklama yapmadı; ancak Google’ın da üyesi olduğu Yazılım ve Bilgi Endüstrisi Derneği, alt komiteye üyelerinin bu konuda “gerçek anlamda bölünmüş” olduğunu ifade etti.

VPN Nedir?

VPN (Sanal Özel Ağ), internet trafiğinizi şifreleyerek güvenli bir tünel üzerinden farklı bir sunucuya yönlendiren teknolojidir. IP adresinizi gizler, halka açık Wi-Fi ağlarında verilerinizi korur ve bölgesel erişim engellerini aşmanıza olanak tanır.

“Dijital İyidir”, dijital okuryazarlık ve siber güvenlik odaklı içerikler sunan bir platformdur. Bu tür platformlar genellikle VPN kullanımının güvenlik ve gizlilik açısından önemine vurgu yapar. VPN kullanımı özellikle dışarıdaki güvensiz ağlarda kişisel verilerinizi korumak için çok iyidir. Ancak ücretsiz VPN servislerinin verilerinizi üçüncü taraflara satma riski olabileceğinden, güvenilir ve kayıt tutmayan ücretli/kurumsal VPN’lerin tercih edilmesi önerilir.

Neler Oluyor? – 13 Temmuz

Okan Köroğlu
-
0
Neler Oluyor? – 13 Temmuz

Teknoloji, yapay zekâ, bilim ve uzay dünyasında öne çıkan gelişmeleri sizler için derledik. İşte “Bugün neler oluyor?” sorusunun cevabı:

Apple-OpenAI davasında çok önemli ayrıntı: “Belgeleri mülakata getirin”

Dün duyurduğumuz davanın iddianame ayrıntıları ortaya çıktı: Apple’ın iddiasına göre OpenAI’ın donanım şefi Tang Tan — kendisi de eski bir Apple yöneticisi — işe alım adaylarını, yayımlanmamış iPhone ve Apple Watch ürünlerine ait gizli belgeleri iş görüşmelerine getirmeye yönlendirdi. İddia, davayı “yetenek transferi” tartışmasından somut belge hırsızlığı suçlamasına taşıyor. OpenAI cephesinden kapsamlı yanıt henüz gelmedi.

Yazılımcılara kritik uyarı: Yapay zekâ araçlarını hedef alan npm saldırısı

Popüler jscrambler paketinin ele geçirilen 8.14.0 sürümünün, Rust tabanlı bir bilgi hırsızı taşıdığı ortaya çıktı. Zararlının hedefi dikkat çekici: Claude Desktop, Cursor, Windsurf, VS Code ve Zed’in yapılandırma dosyaları — yani yapay zekâ kodlama araçlarının API anahtarları ve ayarları. Bu sürümü kuran geliştiricilerin paketi kaldırması ve anahtarlarını yenilemesi öneriliyor.

İnsansı robotların borsa haftası

Tek haftada üç insansı robot şirketi halka açık piyasalara yöneldi: Agility Robotics 2,5 milyar dolar değerlemeyle SPAC birleşmesi başvurusu yaptı, Çinli Unitree Şanghay halka arzından onay aldı, Tesla ise eski Model S üretim hattını Optimus robot fabrikasına dönüştürmeye başladı. Yapay zekâdan sonra sermayenin yeni gözdesi belli oldu: insansı robotlar.

Musk’tan “Grok mecburiyeti” yalanlaması

10 Temmuz tarihli bir iç yazışmanın sızmasının ardından Elon Musk, Tesla ve SpaceX’e Grok 4.5’i münhasıran kullanma talimatı verdiği iddiasını reddetti: Musk’a göre şirketlerden istediği tek şey modeli “denemeleri”ydi. Tartışma, kurumsal yapay zekâ tercihlerinin CEO talimatıyla şekillenip şekillenemeyeceği sorusunu gündeme taşıdı.

ABD-BAE çip kararının ayrıntıları netleşti

ABD Ticaret Bakanlığı, Birleşik Arap Emirlikleri’ni kısıtlayıcı ülke gruplarından çıkarıp A:5 statüsüne aldı. Kararla; BAE’li G42 ve Core42’nin yanı sıra Amazon, Apple ve xAI’ın ülkedeki operasyonlarına lisanssız gelişmiş yapay zekâ çipi ihracatının önü açıldı. Körfez, küresel yapay zekâ haritasında üçüncü kutup adayı olarak güçleniyor.

SK Hynix debütü rakamlarla: 1 trilyon dolar eşiği aşıldı

Dün duyurduğumuz tarihi çıkışın bilançosu netleşti: SK Hynix hissesi Nasdaq debütünde yüzde 13 yükselerek 168,01 dolardan kapandı ve şirketin piyasa değeri 1 trilyon doları aştı. 26,5 milyar dolarlık halka arz, yabancı bir şirketin ABD’deki en büyük halka arzı ve tüm zamanların en büyük üçüncü ABD borsa debütü olarak kayıtlara geçti.

Haftanın takvimi: Gözler çarşambada

Yarın Dünya Kupası’nda Fransa-İspanya yarı finali oynanacak. Çarşamba ise üç gündem birden var: Çin’in “insansı yapay zekâ” yasağı yürürlüğe giriyor, Starship’in 13. test uçuşu penceresi açılıyor ve İngiltere-Arjantin yarı finali oynanıyor. Cuma günü içinse kulislerde Gemini 3.5 Pro’nun lansman tarihi konuşuluyor. Yoğun bir hafta bizi bekliyor.

Bir Beyaz Şapkalı Hacker, Claude Yardımıyla Tarihi Bir Açığı Keşfetti!

Okan Köroğlu
-
0
Bir Beyaz Şapkalı Hacker, Claude Yardımıyla Tarihi Bir Açığı Keşfetti!

Anthropic’in yapay zekâ modeli Claude, bir beyaz şapkalı bilgisayar korsanının ABD’deki çok sayıda müzik festivalinin kullandığı dijital biletleme altyapısında ciddi bir güvenlik açığını keşfetmesine yardımcı oldu. Korsan açığı kötüye kullanılmadan önce ilgili şirketlere bildirdi ve açık kapatıldı. Olay, yapay zekânın siber güvenlikte hem savunma hem de saldırı amaçlı kullanılabileceğine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.

Detaylar Haberimizde…

ABD’de faaliyet gösteren bir güvenlik araştırmacısı olan Ian Carrol, Anthropic’in geliştirdiği Claude yapay zekâ modelini kullanarak yaygın bir dijital biletleme sistemindeki güvenlik açıklarını analiz etti. Yapılan inceleme sonucunda, belirli koşullar altında saldırganların yetkisiz bilet oluşturmasına olanak sağlayabilecek kritik bir zafiyet tespit edildi.

Yapay zekâ destekli güvenlik araştırması dikkat çekti

Carroll’un iddiasına göre açık, ABD’de düzenlenen çok sayıda müzik festivali ve etkinlikte kullanılan ortak bir altyapıyı etkiliyordu. Eğer kötü niyetli hackerlar tarafından istismar edilseydi, organizatörlerin kontrolü dışında çok sayıda geçerli dijital bilet üretilebilmesi mümkün olabilirdi.

Robinhood'da Güvenlik Mühendisi olarak çalışan Ian Carroll daha önce bir çok güvenlik açığını keşfetmesi ile ünlü. Bunlardan biri de Temmuz 2025'de MCDonald's'ın işe alım sitesi McHire'in 123456 şifresi ile veritabanına sızılabilmesi idi. Firma beyaz şapkalı hackerı ödüllendirmişti.
Robinhood’da Güvenlik Mühendisi olarak çalışan Ian Carroll daha önce bir çok güvenlik açığını keşfetmesi ile ünlü. Bunlardan biri de Temmuz 2025’de MCDonald’s’ın işe alım sitesi McHire’in 123456 şifresi ile veritabanına sızılabilmesi idi. Firma beyaz şapkalı hackerı ödüllendirmişti.

Açık kötüye kullanılmadan bildirildi

Araştırmacı hacker, güvenlik açığını kamuoyuna açıklamadan önce ilgili yazılım şirketiyle iletişime geçti. Şirket, yapılan bildirim üzerine sorunu doğruladı ve gerekli güncellemeleri yayımlayarak açığı kapattı.

Bu süreç, siber güvenlik dünyasında “sorumlu açıklama” (responsible disclosure) olarak bilinen yöntemin başarılı bir örneği olarak değerlendiriliyor. Bu yaklaşım sayesinde güvenlik açıkları, kötü niyetli kişilerin eline geçmeden önce giderilebiliyor.

Claude yalnızca öneriler sundu

Olayın dikkat çeken yönlerinden biri ise yapay zekânın rolü oldu. Carroll’a göre Claude, güvenlik açığını doğrudan bulan taraf değildi. Bunun yerine kod analizleri yaptı, olası senaryoları değerlendirdi ve araştırma sürecini önemli ölçüde hızlandırdı.

Bu durum, büyük dil modellerinin artık yalnızca metin üreten araçlar olmadığını, yazılım analizi ve siber güvenlik çalışmalarında da etkin biçimde kullanılabildiğini gösteriyor.

Yapay zekâ güvenlik uzmanlarının yeni yardımcısı mı oluyor?

Son dönemde OpenAI, Anthropic, Google ve Microsoft gibi şirketlerin geliştirdiği üretken yapay zekâ modelleri, yazılım geliştirme süreçlerinde yaygın olarak kullanılmaya başlandı.

Uzmanlara göre aynı araçlar, güvenlik araştırmalarında da önemli avantajlar sunuyor. Büyük kod tabanlarının analiz edilmesi, olası açıkların belirlenmesi ve farklı hack ve saldırı senaryolarının değerlendirilmesi gibi işlemler artık çok daha kısa sürede gerçekleştirilebiliyor.

Ancak bu gelişme, aynı teknolojilerin kötü niyetli hackerlar tarafından da kullanılabileceği yönündeki endişeleri beraberinde getiriyor.

Siber güvenlikte yeni bir denge oluşuyor

Yapay zekâ destekli araçlar hem hackerların hem de savunma ekiplerinin yeteneklerini artırıyor. Bu nedenle uzmanlar, gelecekte siber güvenlik yarışının yalnızca insanlar arasında değil, yapay zekâ sistemleri arasında da yaşanacağını öngörüyor.

Bir tarafta güvenlik ekipleri yapay zekâdan destek alırken, diğer tarafta saldırganlar da benzer araçlarla yeni yöntemler geliştirebiliyor. Bu durum, kurumların güvenlik stratejilerini yeniden şekillendirmesini zorunlu kılıyor.

Festival ve etkinlik sektörü neden hedefte?

Dijital biletleme sistemleri, son yıllarda siber saldırganların ilgisini çeken alanlardan biri hâline geldi. Büyük konserler, spor organizasyonları ve festivaller milyonlarca dolarlık bilet satışına ev sahipliği yaptığı için bu platformlar ekonomik açıdan cazip hedefler oluşturuyor.

Özellikle QR kod tabanlı dijital bilet sistemlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte, altyapılardaki güvenlik açıklarının hızla kapatılması kritik önem taşıyor.

Yapay zekâ güvenlik dünyasını dönüştürüyor

Claude’un yer aldığı bu olay, yapay zekânın siber güvenlik alanındaki rolünün giderek büyüdüğünü gösteriyor. Yapay zekâ artık yalnızca sohbet eden veya içerik üreten bir teknoloji değil; güvenlik açıklarını analiz eden, kod inceleyen ve araştırmacılara teknik destek sağlayan bir yardımcıya dönüşüyor.

Önümüzdeki yıllarda benzer sistemlerin daha da gelişmesi beklenirken, bu teknolojilerin etik sınırları ve güvenlik politikaları da teknoloji sektörünün en önemli gündem maddelerinden biri olmaya devam edecek.

Apple, OpenAI’a Dava Açtı: 400 Çalışanın Transferi “Ticari Sır Hırsızlığı” İddiasıyla Mahkemede

Fatma Sayoğlu
-
0
Apple, OpenAI’a Dava Açtı: 400 Çalışanın Transferi “Ticari Sır Hırsızlığı” İddiasıyla Mahkemede

Yapay zekâ çağının en büyük hukuk savaşlarından biri resmen başladı: Apple, dün Kuzey Kaliforniya federal mahkemesinde OpenAI’a karşı ticari sır hırsızlığı davası açtı.

Detaylar haberimizde

Davanın merkezindeki rakam sektörde şok etkisi yarattı: Yaklaşık iki yıl içinde 400’den fazla eski Apple çalışanı OpenAI’a transfer oldu.

Apple ne iddia ediyor?

İlk aktarılan bilgilere göre Apple, şikâyetinde bu transferleri olağan iş değişikliği olarak değil, “gizli teknolojiyi çekmeye yönelik koordineli bir kampanya” olarak tanımlıyor. Geçişlerin yoğunlaştığı alanlar tesadüf gibi durmuyor: çip (silikon) mühendisliği, cihaz üzerinde çalışan yapay zekâ ve donanım tasarımı — yani Apple’ın en değerli bilgi birikimini taşıyan üç ekip. 400 kişilik rakamın anlamını şöyle düşünmek mümkün: Bu, birkaç kişinin iş değiştirmesi değil; koca bir bölümün kurumsal hafızasının iki yılda kapıdan çıkması.

Davanın ayrıntılı iddiaları henüz netleşiyor; OpenAI cephesinden kapsamlı bir yanıt da şu an itibarıyla gelmedi. Gelişmeleri izleyip aktaracağız.

Arka plan: Donanım yarışı

Davayı anlamlı kılan bağlam, OpenAI’ın son dönemdeki donanım iştahı. Şirket bir süredir kendi cihazları ve özel çipleri üzerinde çalışıyor — tam da Apple’ın uzmanlık alanında. Cihaz-içi yapay zekâ ve özel silikon konusunda dünyanın en derin tecrübesine sahip şirketten yüzlerce mühendis almak, bu hedefe giden en kısa yol. Apple’ın davası, bu kestirme yolun hukuki bedelini belirleme girişimi.

Neden herkesi ilgilendiriyor?

Bu dava, tek bir şirket kavgasından fazlası: Yapay zekâ sektöründe yıllardır dizginsiz süren yetenek savaşının ilk büyük hukuki hesaplaşması. Dev maaş paketleriyle ekip boşaltma, sektörde neredeyse standart uygulamaya dönüşmüştü; bu ölçekte bir transferin eninde sonunda mahkeme önüne gelmesi kaçınılmazdı. Dava, “çalışan nereye isterse gider” özgürlüğü ile “kafalardaki bilgi kimin malı” sorusu arasındaki çizgiyi yeniden çizecek — ve karar, Silikon Vadisi’nden Türkiye’deki teknoloji şirketlerine kadar tüm sektörün işe alım kurallarını etkileyebilir.

Zamanlamanın kritik bir boyutu daha var: Dava, OpenAI’ın tarihin en büyük teknoloji halka arzına hazırlandığı haberlerinin tam ortasına düştü — o gelişmeyi ayrı haberimizde ele alıyoruz.

Ticari sır davası nedir?
Ticari sır; bir şirketin kamuya açık olmayan ve rekabet avantajı sağlayan bilgi birikimini — üretim yöntemleri, tasarım detayları, yazılım mimarileri, tedarikçi bilgileri — kapsar. Patentten farkı, tescile değil gizliliğe dayanmasıdır. Çalışanlar iş değiştirebilir; ancak eski işverenin ticari sırlarını yeni işverene taşımak hukuka aykırıdır. Bu davalarda en zorlu soru şudur: Mühendisin kafasındaki genel deneyim nerede biter, korunan sır nerede başlar?

Cihaz-içi (on-device) yapay zekâ nedir?
Yapay zekâ işlemlerinin buluttaki sunucular yerine doğrudan telefonun veya bilgisayarın kendi çipinde yapılması. Daha hızlıdır, internetsiz çalışır ve veriler cihazdan çıkmadığı için gizlilik avantajı sağlar. Apple bu alanın öncüsü kabul ediliyor — OpenAI’ın kendi cihazını hazırladığı bir dönemde bu uzmanlığın değeri de tartışmanın kalbinde.

Etiketler: Apple OpenAI davası, ticari sır, yapay zekâ yetenek savaşı, Apple, OpenAI, Silikon Vadisi

1...456...977977 Sayfanın 5. Sayfası