- Ukrayna istihbarat servisi, Rusya Federal Hava Taşımacılığı Ajansı Rosaviatsia’yı hacklediklerini iddia etti.
- Yapılan duyuruda, Rusya’nın sivil havacılık sektörünün çöküşün eşiğinde olduğu açıklandı.
- Ukrayna, çalındığı iddia edilen Rus belgelerinin analizinin birçok önemli noktayı ortaya çıkardığını belirtti.
Savunma Bakanlığına bağlı olarak faaliyet gösteren Ukrayna istihbarat servisi, Rusya’nın havacılık sektöründeki sözde çöküşü ortaya çıkarmak için Rusya Federal Hava Taşımacılığı Ajansı Rosaviatsia’yı hacklediklerini iddia ediyor.
Ukrayna’dan yapılan açıklamaya göre Rus ajansının ihlali ve belgelerin çalınması sonrasında, Rusya’nın havacılık bölümünün yaptırımları ve uçakların düzgün şekilde onarılamaması nedeniyle sıkıntı yaşadığı belirlendi.
Batının yedek parça ve yazılım güncellemelerine yönelik yaptırımları, Rus havayollarının bakımını ciddi şekilde engelledi. Geçen yıldan bu yana operatörlerin, filolarını çalışır durumda tutmak için eski uçakları sökmek zorunda kaldıkları bildirildi.
Bu siber saldırı, Ukrayna hükümetinin “siber sahada karmaşık özel bir operasyon” olarak tanımladığı ve devlet düzeyindeki bilgisayar korsanlığını açıkça kabul eden ülkenin benzeri görülmemiş bir hamlesi.
Duyuruda, “Düşman bilgi sistemlerinin hacklenmesi ve sızması sonucunda elde edilen veriler, Rusya Federasyonu’nun tamamı için Rosaviatsia’nın bir buçuk yılı aşkın süredir günlük raporlarının bir listesini içermektedir.” denildi. Analizlere, Rusya’nın sivil havacılık sektörünün çöküşün eşiğinde olduğu eklendi.
Ayrıca Ukrayna, çalınan verileri artık mevcut olmayan bir dosya paylaşım sitesine sızdırdı. Bu nedenle BleepingComputer, Ukrayna hükümetinin raporunda paylaşılan örneklerin ötesinde dosyaların meşruiyetini doğrulamak için inceleyemedi.
Ukrayna, çalındığı iddia edilen belgelerin analizinin aşağıdaki önemli noktaları ortaya çıkardığını söylüyor:
- Ocak 2023’te Rus sivil havacılığı 185 kaza bildirdi; bunların üçte biri önemli olaylardı ve Sukhoi Superjet’te 34 acil durum yaşandı.
- Rus uçak arızaları 2022’nin ilk dokuz ayında 50’den 2023’ün aynı döneminde 150’ye çıktı.
- Rus havacılığındaki kritik konular arasında motorlar, iniş takımları, hidrolikler, flaplar ve yazılım yer alıyor.
- Bakım zorluklarıyla karşı karşıya kalan Rusya, işlerin çoğunlukla sertifikasız olduğu İran’a dış kaynak sağlıyor.
- 2023 ortası itibarıyla, Rusya’nın 820 yabancı yapımı sivil uçağının %70’i, orijinal olmayan parçalar kullanılarak sertifikasız bakıma tabi tutuldu, bu oran Mart 2022’de %10’du.
- Rusya, bazı uçakları parçalara ayırarak “havacılık yamyamlığına” başvuruyor ve 2023 ortasına kadar filosunun %35’inden fazlasını etkiliyor.
- Çoğu Sovyet An-2 uçağı, Polonya motor tedarikindeki kesinti nedeniyle yere indirildi.
- Ocak 2023’te Rusya’nın 220 Airbus uçağında, Aeroflot filosundaki 17 duman olayı da dahil olmak üzere 19 arıza yaşandı.
- Rusya’nın 230 Boeing uçağında çeşitli sistemlerde 33 teknik arıza yaşandı.
- Rusya’nın 21 kişilik filosundaki her yedinci Embraer, yerel çalışma koşulları altında başarısız oldu.
Ukrayna hükümeti yaptığı açıklamada, “Elde edilen belgelerden havacılık olaylarının niteliğine ilişkin bir analiz, özellikle motorlar, iniş takımları ve kanat mekaniği ile ilgili bir takım arızaların sistemik tipte olduğunu göstermektedir.” diye belirtti.
Aynı zamanda Ukrayna istihbarat servisi de bunun yedek parça tedariği, yazılım güncellemeleri ve Rus uçaklarının yabancı ülkelerde alıkonulması için gerekli meteorolojik ve diğer verilere erişimin kısıtlanması üzerindeki yaptırımların doğrudan bir yansıması olduğunu söyledi.
Derleyen: Fatma Ebrar Tuncel
