Bloomberg’in 1 Ekim’de yayımladığı araştırma, ABD’nin ihracat kontrollerine rağmen Nvidia’nın gelişmiş yapay zekâ çiplerinin Çin’e akmaya devam ettiğini öne sürdü. ABD’li yetkililer, şirketin kaçakçılık vakalarındaki kırmızı bayrakları neden fark etmediğini sorguluyor. Nvidia’ya şu ana dek ihracat kurallarını ihlal ettiği yönünde resmi bir suçlama yöneltilmedi.

115 Bin Çipe Denk Kaçak Hesaplama Gücü

Bloomberg’in aktardığına göre ABD’li yetkililer, Çin’in 115 binden fazla Nvidia yapay zekâ çipine denk hesaplama gücünü yasa dışı yollarla ülkeye soktuğuna inanıyor. Araştırma şirketi SemiAnalysis ise kontrollerden sıyrılan çip sayısının yüz binlerle ifade edildiğini tahmin ediyor. Vakalar arasında Singapur’da el konulan bir malikâne ile Tayvan’da yakalanan sunucular öne çıkıyor. Tayvanlı savcılar, Blackwell yonga içeren 130 sunucudan 74’ünün Japonya ve Endonezya üzerinden Çin’e ulaştırıldığını, kalan 56’sına ise sahil güvenliğin el koyduğunu söylüyor.

Saç Kurutma Makinesinden Sunucu Etiketlerine

Kaçakçılığın simgesi hâline gelen görüntü, ABD’li savcıların mart ayında paylaştığı bir gözetim fotoğrafı. Fotoğrafta Güneydoğu Asya’daki bir depoda bir kadın, kırmızı bir saç kurutma makinesiyle sunucu paketlerindeki seri numarası etiketlerini söküyor. İddiaya göre Supermicro’nun kurucu ortağı Wally Liao ve iki kişi, 2,5 milyar dolarlık sunucuyu Güneydoğu Asya’daki bir şirkete sattı; şirket de ürünleri Çinli alıcılara aktardı. Liao suçsuz olduğunu savunuyor ve duruşması gelecek mart ayına planlandı. Los Angeles’taki savcılar da bu hafta yaklaşık 300 milyon dolarlık sunucu kaçırmakla suçlanan Greg Lui hakkında dava açtı.

Nvidia: “Kaçakçılık Söz Konusu Bile Olamaz”

Eleştirmenlere göre uyarı işaretleri ortadaydı: Flying Tiger adlı şirketin kiraladığı alan sipariş ettiği sunucular için fazla küçüktü; Tayland’daki bir alıcının ihtiyaç duyacağı 100 megavattan fazla veri merkezi kapasitesi ise ülkenin toplam işletme kapasitesinin çok üzerindeydi. Nvidia ise satışlarını ağırlıklı olarak tanınmış iş ortaklarına yaptığını, kaçakçılığın söz konusu olamayacağını belirtiyor. Şirket, daha sıkı bir beyaz liste uygulamasıyla onaylı Asyalı alıcıların yarısından fazlasını listeden çıkardığını da ekliyor. Sözcü, iddia edilen hacmin ürünlerinin yüzde 0,5’inden azına denk geldiğini söyledi.

Denetim tarafı da zayıf: ABD Ticaret Bakanlığı’na bağlı BIS’in yurt dışında bu yıl bütçesi artırılana kadar yaklaşık 10 denetim personeli vardı. Bir ABD’li yetkili, aracıların rotaları Avrupa ve Orta Doğu’ya kaydırmasını “şimdiye kadar oynanan en kötü köstebek vurma oyunu” diye niteledi.