Çin Halk Cumhuriyeti’ne bağlı araştırma enstitülerinin hazırladığı ulusal yapay zekâ çalışmalarına yönelik hazırlanan bir rapora göre Çinli kuruluşlar, yapay zekâ (AI) algoritmaları geliştirme çabalarını ikiye katlayarak 2020 yılından bu yana ülkede 79 geniş dil modeli projesi (LLM) başlattı.

Ülkenin Bilim ve Teknoloji Bakanlığının yürütücü olduğu raporda, büyük miktarda metin verisi üzerinde derin öğrenme teknikleri kullanılarak eğitilen yapay zekâ dil modellerinin adeta “hızlandırılmış bir kurs”a tâbi tutuldukları belirtildi.

Pazar günü yayımlanan rapora göre 2020’de Çinli kuruluşlar ABD merkezli teknoloji şirketlerine kıyasla 11 yapay zekâ modeline göre 2 model geliştirirken 2021’de her iki ülkede toplam 30 yapay zekâ dil modeli hizmete alındığı tespit edildi. Bu durum Çinli şirketlerin ABD merkezli şirketlerle başa baş mücadele etmeye başladığın ilk kanıtı olarak gösterildi. 

2022’de ABD kuruluşları Çin’deki 28 yapay zekâ dil modeline karşılık 37 model geliştirmeyi başardı. 2023 Mayıs ayı itibariyle ABD 18 yapay zekâ dil modeli geliştirirken Çin 19 model ile yarışı önde götürüyor.

Rapor, Çin’de bu zamana kadar geliştirilen 79 yapay zekâ dil modelini analiz etti. Bu tür teknolojinin geliştirildiği 14 il ve bölge olmasına rağmen akademi ve endüstri arasındaki ortak geliştirme projelerinin “yetersiz” olduğuna dikkat çekti. Raporda ayrıca dünya genelinde yayımlanan geniş dilli modellerin %80’inden fazlasının Çin ve ABD kuruluşlarının öncülüğünde geliştirilmesinin kayda değer bir kazanım olduğu bulgusu da yer aldı. 

Yapay zekâ teknolojisinin hemen her alandaki etkisi, devlet kuruluşları için adeta ekonomik bir kaldıraç rolüne dönüşüyor. Küresel ekonomi piyasalarında çeşitli nedenlerle zorluklar yaşayan Çin, ekonomik yaptırım ve büyüme rakamları üzerindeki baskısını kırmak için özellikle son üç yılda yapay zekâ alanındaki çalışmalara ciddi yatırımlar yaptı.

Rapor, Çin’in ABD ile olan rekabetinin son sürat gideceğini gösteriyor.

Derleyen: Muhammed Bayar