- Yeni bir teorik çalışma, kara deliklerin evrendeki en güçlü nesnelerden bazıları olduğunu ve insanların bu gücü bir enerji kaynağı olarak kullanmanın yollarını bulabileceğini iddia ediyor.
- Çalışmaya göre kara deliklerin dönme ve yer çekimsel özellikleri kullanılarak enerji elde edilebilebilir.
Yeni bir teorik çalışma, kara deliklerin evrendeki en güçlü nesnelerden bazıları olduğunu ve insanların bu gücü bir enerji kaynağı olarak kullanmanın yollarını bulabileceğini iddia ediyor. Peki kara deliklerin devasa gücünden bir enerji kaynağı olarak yararlanabilir miyiz?
Yeni bir çalışmada bilim insanları bir gün kara delikleri enerji kaynağı olarak kullanmanın iki yolu olduğunu öne sürdü. Kara deliklerin dönme ve yer çekimsel özelliklerini kullanarak enerji elde edilebileceğine ihtimal veriliyor.
Kavli Astronomi ve Astrofizik Enstitüsünde doktora sonrası araştırmacı olan başyazar Zhan Feng Mai, “Kara deliklerden enerji çıkarabileceğimizi biliyoruz ve aynı zamanda onlara enerji enjekte edebileceğimizi de biliyoruz ki bu kulağa pil gibi geliyor.” dedi.
İlk varsayımsal senaryoda, bilim insanları kara deliğe büyük ve elektrik yüklü parçacıklar enjekte edecekler. Bilim insanları, Physical Review D dergisinde 29 Kasım’da yayımlanan çalışmada, bu yükleri, kara deliğin kendisinin, enjekte etmeye çalıştıkları ek yükleri itmeye başlayan bir güç alanına sahip olana kadar emmeye devam edeceğini açıkladı.
Bu elektromanyetik itme, kara deliğin çekim kuvvetinden daha büyük olduğunda, bilim adamları kara deliğin tamamen yüklü olacağını düşünüyor. Kütlenin enerjiye eşdeğer olarak ele alınabileceğini söyleyen Einstein’ın genel görelilik teorisine uygun olarak, kara deliğin mevcut enerjisi, içine enjekte edilen elektrik yüklerinin yanı sıra bu elektrik yüklerinin kütlesinin bir kombinasyonundan geliyor. Mai, “Kara delik pili; parçacığın kütlesinin enerjisini, şarj enerjisine dönüştürüyor.” dedi.
Araştırmacılar, yeniden şarj işleminin verimliliğini %25 olarak belirledi. Bu, kara delik pillerinin, giren kütlenin yaklaşık dörtte birini bir elektrik alanı biçiminde mevcut enerjiye dönüştürebileceği anlamına geliyor. Ekip, bunun pilin verimliliğini atom bombasınınkinden yaklaşık 250 kat daha yüksek hale getireceğini hesapladı.
Enerjiyi çıkarmak için araştırmacılar, uzay-zamanın, yoğun çekim alanı nedeniyle dönen bir kara deliğin dönüşü etrafında sürüklendiği teorisine dayanan, süper parlaklık olarak bilinen bir süreçten yararlanacak.
Ayrıca bu dönme bölgesine giren yer çekimsel veya elektromanyetik dalgalar da sürüklenecek. Bu süreç ise kara deliğin kütlesi tarafından belirlenen dönme enerjisini, saptırılan dalgalara dönüştürecektir.
Kara deliklerin enerjisinden yararlanmanın diğer yöntemi, bu enerjinin Schwinger çiftleri veya bir elektrik alanının varlığında kendiliğinden oluşan eşleştirilmiş parçacıklar biçiminde çıkarılması olabilir.
Mai durumu, “Tamamen yüklü bir kara delikle başlasaydık, olay ufkunun yakınındaki elektrik alanı o kadar güçlü olabilirdi ki kendiliğinden bir elektron ve elektrona benzer zıt yüklü bir pozitron yaratabilirdi. Ayrıca kara delik pozitif yüklü olsaydı, itme nedeniyle pozitron kara delikten dışarı fırlayacaktı. Bu kaçak parçacık, daha sonra teoride enerji olarak toplanabilirdi.” diye açıkladı.
Çalışmada yer almayan Glasgow Üniversitesinden fizikçi Daniele Faccio, “Kara deliği, kuantum mekaniği ve yer çekiminin bir şekilde bir araya gelmesi gereken bir yer olarak görüyoruz. Onlara enerji madenciliği perspektifinden bakarak neler olup bittiğini biraz daha anlayabiliriz.” diyerek konuyla ilgili fikirlerini dile getirdi.
Derleyen: Fatma Ebrar Tuncel
