• Bilim insanları, deniz kaplumbağalarının Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sahillerinde yumurtlama dönemlerinde tespit edilmesi amacıyla insansız hava araçları (İHA) kullanan bir yapay zeka sistemi geliştirdi.
• Profesör Yeliz Yeşilada liderliğindeki multidisipliner projede geliştirilen yapay zeka destekli sistem, deniz kaplumbağalarını otomatik olarak tespit ederek gönüllülere anında bildirimler gönderiyor.
• Yenilikçi teknoloji, nesli tükenmekte olan deniz kaplumbağalarını korumayı amaçlıyor.

Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kuzey Kıbrıs Kampüsünden bilim insanlarının liderliğinde yürütülen çığır açan bir girişim, deniz kaplumbağalarının Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) sahillerindeki yumurtlama dönemlerini tespit etmek için insansız hava araçlarını (İHA’lar) kullanan yenilikçi bir yapay zeka (AI) sistemini tanıtıyor.

Profesör Yeliz Yeşilada, bilgisayar mühendisliği Profesörü Enver Ever, elektrik-elektronik mühendisliği okutmanı Cem Direkoğlu ile havacılık ve uzay mühendisliği Yardımcı Doçenti Anna Prach’ın da aralarında bulunduğu ekibinin öncülük ettiği proje, farklı mühendislik alanlarından öğrencilerin iş birliklerini ön plana çıkarıyor.

Geleneksel olarak gönüllüler, deniz kaplumbağalarını korumak için sahillerde manuel olarak devriye geziyordu ancak bu projede geliştirilen yapay zeka destekli sistem, deniz kaplumbağalarını otomatik olarak tespit ederek gönüllülere anında bildirimler gönderiyor. Süreç, deniz kaplumbağalarının görüntülerini kullanarak yapay zeka algoritması için bir veri kümesi oluşturmayı ve yapay zekaya türleri tanımayı öğretmeyi içeriyordu.

Çeşitli kameralarla donatılmış bir İHA sahili tarıyor, görüntüleri işliyor ve yapay zeka algoritmasına dayalı olarak otonom bir şekilde kararlar vererek gönüllülere gerçek zamanlı güncellemeler sağlıyor.

Proje, teknoloji ve doğa koruma arasındaki kesişimi vurgulayarak çevresel korumaya önem veriyor.

Profesör Yeşilada, girişimin multidisipliner doğasının altını çiziyor ve ekibin yavru kaplumbağaların yumurtadan çıkma anının tespitine odaklanan devam eden araştırmalarını anlatıyor. Yavru kaplumbağalarla ilgili yeni veri seti, yapay zeka sisteminin yeteneklerini geliştirmeyi amaçlıyor. Ekip, yalnızca yumurtlama sırasında gönüllüleri uyarmakla kalmayıp aynı zamanda yavruları potansiyel zararlardan koruyan kapsamlı bir yapay zeka çözümü oluşturmayı amaçlıyor.

Bu proje, yapay zekânın çevre korumadaki dönüştürücü potansiyelini ortaya koyarak gelecekteki koruma çabaları için övgüye değer bir örnek teşkil ediyor.

Derleyen: Eliz Canyurt