GLP-1 ilaçlarına talep artarken, MEDVi adlı çevrim içi reçete platformu deepfake hasta görselleri ve yapay zekâ ile üretilmiş sahte Ozempic kutularıyla reklam yapıyor. Gerçek kişilerin fotoğraflarını izinsiz kullanan site, dijital etik sınırlarını zorluyor, insan sağlığını da hiçe sayıyor.
Detaylar haberimizde…
GLP-1 Pazarında Dönüm Noktası: Gerçekler Bulanıklaşıyor
Zayıflama ilacı Ozempic ve benzeri GLP-1 ilaçlarına olan talep büyürken, bu alandaki girişimler sınır tanımayan pazarlama yöntemlerine başvuruyor. ABD merkezli dijital reçeteleme platformu MEDVi, web sitesinde “kişiye özel bakım” ve “etkili kilo kaybı” vaatleriyle kullanıcıları cezbetmeye çalışıyor. Üstelik 200 doların altında başlayan abonelik fiyatlarıyla “bütçe dostu” bir semaglutid çözümü sunduğunu iddia ediyor.
Ancak sitenin kullandığı görseller, dikkatli bakıldığında yapay zekâyla üretilmiş yüzler, pürüzsüz saçlar ve garip orantılara sahip kulaklar içeriyor. Kullanıcılara “öncesi-sonrası” fotoğraflar aracılığıyla sonuçları gösterdiğini iddia eden MEDVi, aslında internetten alınmış gerçek vücutlara deepfake yüzler monte ederek sahte “başarı hikâyeleri” üretiyor.
Sahte Fotoğraflar ve Gerçek Olmayan İlaç Kutuları
Haberi ortaya çıkaran ekip, ilk olarak bir yerel haber sitesinin alt kısmında AI ile oluşturulmuş bir Ozempic kutusu reklamıyla karşılaştı. Kutunun üzerinde “solutån for injection” gibi anlam bozan yazılar ve Ozempic logosuna hiç benzemeyen, baklagili andıran bir sembol yer alıyordu. Gerçekçi görünmeyen bu görsel, kullanıcıyı MEDVi’ye yönlendiriyordu.
Siteye girildiğinde yapay zekâ ile oluşturulmuş insanlar, tanınmış yayın organlarının logoları ve kullanıcı yorumları ile süslenmiş bir arayüzle karşılaşılıyor. MEDVi, Healthline, Forbes, Bloomberg, The New York Times gibi yayın organlarının adlarını kullanarak saygınlık algısı yaratıyor. Ancak yapılan kontrol sonucunda bu yayınlardan sadece Forbes Health platformunun, MEDVi’yi “2025’in En İyi Zayıflama Enjeksiyonları” listesine aldığını, onun da editoryal içerikten bağımsız reklam içeriği olduğunu görülüyor.
Deepfake Skandalı: Gerçek İnsanların Vücutları, Sahte Yüzlerle Sunuluyor
MEDVi’nin en tartışmalı yönü ise sözde hastalara ait “öncesi-sonrası” fotoğraflar. Sitede “Sandra K.”, “Michael P.” ve “Melissa C.” isimli kullanıcıların büyük değişim yaşadığı iddia ediliyor. Ancak araştırma sonucunda bu görsellerin aslında yıllar önce internette dolaşıma girmiş gerçek zayıflama hikâyelerine ait olduğu, yalnızca yüzlerinin yapay zekâyla değiştirildiği ortaya çıktı.
Örneğin, “Michael P.”nin 5 ayda 48 kilo verdiği iddia edilen görselin aslında 2018’de Daily Mail’de yayınlanan ve alkolü bırakma sonrası yaşanan değişimleri konu alan bir Reddit gönderisine ait olduğu tespit edildi. O dönemde GLP-1 ilaçları henüz kilo kaybı için onay bile almamıştı.
Sahte Başarılar, Gerçek Doktorlar ve İhlal Edilen Güven
Sitenin inandırıcılığını artırmak için kullanılan başka bir yöntem de “MEDVi uzmanları” başlığı altında gösterilen doktorlar. Her biri ismi ve fotoğrafıyla tanıtılan bu doktorların gerçekten var olduğu, LinkedIn ve kişisel web sitelerine sahip oldukları görüldü. Ancak ulaşılan doktorlardan biri, Dr. Tzvi Doron, MEDVi ve aynı hizmeti sunduğu tespit edilen NuHuman isimli başka bir siteyle hiçbir bağlantısı olmadığını belirterek “Fotoğrafımı kullanmalarını istemiyorum” dedi.
Ne MEDVi ne de NuHuman yetkilileri, iletişim taleplerine yanıt verdi. Öte yandan Reddit’te bazı kullanıcılar, MEDVi hakkında HIPAA ihlalleri, şüpheli faturalandırma ve hatta sahte ilaçlar nedeniyle yaşanan fiziksel zararlar hakkında uyarılar paylaştı.
Görsele Değil, Gerçeğe Güvenin
MEDVi’nin web sitesi, yapay zekânın geldiği noktada dolandırıcılığın ne kadar kolaylaştığını ve görsel manipülasyonun nelere yol açabileceğini çarpıcı biçimde gözler önüne seriyor. Site, “Bazen görmek gerekir ki inanasın” sloganıyla dikkat çekmeye çalışıyor, ancak bu çağda “gördüğüne inanma” zamanı geldi bile.
Derleyen: Eda Azap Öztemel
