TechCrunch’ın aktardığı detaylara göre, halka arz sürecinde bazı kurumsal yatırımcıların 10 milyar dolarlık blok alım gerçekleştirdiği bildirildi. Şirketin değerlemesi, bankacıların önerdiği fiyatla 1,8 trilyon dolara ulaştı.

Yatırımı sorgulamak için çeşitli gerekçeler de sıralanıyor: Büyük halka arzların tarihsel olarak düşüş eğiliminde olduğu, şirketin zarar açıkladığı ve Elon Musk’ın öngörülemeyen çevrimiçi davranışlarının başka bir teknoloji şirketi CEO’sundan gelse ciddi endişe yaratacağı belirtiliyor. Buna karşın talep yavaşlamıyor.

Şirketin finansal planları incelendiğinde, yatırımcıların ağırlıklı olarak son on sekiz ayda şekillenen yörüngesel veri merkezleri iş modeline bahis oynadığı görülüyor. Bu model, üç kritik mühendislik hedefini kapsıyor: Yeniden kullanılabilir bir roket, ABD’de sıfırdan kurulacak bir çip fabrikası ve daha önce görülmemiş bir hızda uydu üretimi.

SpaceX Halka Arz Değerlemesi: Analistler Ne Diyor?

Bu hafta iki bağımsız analiz yayımlandı. Finansal araştırma firması Morningstar, SpaceX’e yaklaşık 825 milyar dolar değer biçti. New York Üniversitesi finans profesörü Aswath Damodaran ise şirketin değerini 1,2 trilyon dolar olarak hesapladı. Her iki analiz de şirketi, bankacıların öne sürdüğü 1,8 trilyon dolarlık değerlemenin çok altında konumlandırdı.

Morningstar’ın analisti, hisse başına adil değer olarak belirlediği 63 dolar ile şirketin 135 dolarlık arz fiyatı arasındaki 72 dolarlık farkı, SpaceX’in yörüngesel veri merkezlerini Musk’ın öngördüğü hız ve kapasitede hayata geçirip geçiremeyeceğine dair bir “alım opsiyonu” olarak tanımladı. Her iki analizde de uzay fırlatma hizmetleri ile Starlink uydu internet ağının yüksek kâr marjlarının en cazip unsurlar olduğu, yapay zeka iş kolunun ise en belirsiz alan olmayı sürdürdüğü vurgulandı.

Musk, 2027 Sonuna Kadar Yılda 1 Gigawatt Kapasite Hedeflediklerini Açıkladı

Şirket bu hafta bir video röportaj yayımladı. Röportajda Musk, şirketin uzay veri merkezleri konusunda neden avantajlı konumda olduğunu anlattı. SpaceX’in yörüngeye ucuza büyük miktarda yük gönderebilen, geniş çaplı güneş paneli üretebilen ve kendi çipini tasarlayabilen tek şirket olduğunu savunan Musk, sektör uzmanlarının ölçekli uzay veri merkezlerini ortalama on yıl uzakta gördüğünü kabul etmekle birlikte bunların çok daha yakın olduğunu öne sürdü.

Musk, 2027 yılı sonuna kadar uzay yapay zeka hesaplamasında yıllık 1 gigawatt kapasiteye ulaşmayı hedeflediklerini açıkladı. Bunun kesin bir taahhüt olmadığını, ancak gerçekleştirilebileceğini düşündükleri bir hedef olduğunu da vurguladı.

Uydu başına 150 kilovat güç çıkışı baz alındığında bu hedef, yılda 6.666 uydu üretimine karşılık geliyor. Şirketin mevcut Starlink uydu üretim hızı ise haftada 70 adet olarak bildirildi. Musk, yapay zeka uydularının mimarisi açısından daha basit olduğunu söyledi; ancak üretim tesisi henüz kurulmamış durumda.

Starship, Terafab ve Uydu Üretimi Şirketin Önündeki 3 Kritik Engeli Oluşturuyor

Şirketin önünde üç somut mühendislik engeli bulunuyor:

Bunların ilki Starship roketi. En son test uçuşu yeterince iyi geçti; ancak hızlı yeniden kullanım kabiliyetinin yakın vadede devreye alınacağına dair güçlü bir işaret gelmedi. Güçlendirici aşamasının planlanan kontrollü geri dönüşü gerçekleştirememesi üzerine FAA tarafından kaza soruşturması başlatıldığı bildirildi. SpaceX, aracın ne zaman tekrar uçacağını açıklamadı; ancak bu yılın sonuna kadar Starlink uyduları fırlatmayı planladığını duyurdu. Şirket ile yaklaşık 4 milyar dolarlık Starship sözleşmesi imzalayan NASA’nın da aracı kapsayan test misyonunu ancak 2027 sonuna planlayabildiği aktarıldı.

İkinci engel Terafab çip fabrikası. Musk bu tesisi, şirketin yılda bir teravatlık hesaplama kapasitesine ulaşma hedefinin temel bileşeni olarak tanımladı. Çip fabrikalarının milyarlarca dolar yatırım gerektirdiği ve inşasının genellikle on yıla kadar sürdüğü hatırlatıldı.

Üçüncü engel ise uydu üretim hızı. Şirketin Starlink fabrikasını kurmasının on yıl aldığı belirtilirken şirketin yapay zeka uydu tesisini on sekiz ayda tamamlamayı hedeflediği aktarıldı.

Google ve Anthropic ile Milyar Dolarlık Yapay Zeka Anlaşması Yaptı

SpaceX’in S-1 izahnamesinde kurumsal yapay zeka pazarının 22,7 trilyon dolar olarak tanımlandığı görüldü; bu rakam yapay zeka altyapısı pazarı olan 2,4 trilyon doların ve uzay faaliyetleri pazarının çok üzerinde. Öte yandan SpaceX’in aynı dönemde Anthropic ile aylık 1,25 milyar dolar, Google ile aylık 920 milyon dolarlık hesaplama kapasitesi anlaşmaları imzaladığı bildirildi. Her iki şirketin de SpaceX’in kendi yapay zekâ koluna rakip model geliştiriciler arasında yer aldığı belirtildi.

Yatırımcılar Ne Satın Alıyor?

Musk’ın şirketi hisselerini alanların elinde üç farklı varlık bulunacak: ABD ve Avrupa’da uzay erişiminde fiilî tekele sahip bir fırlatma şirketi, dünya genelinde hizmet veren Starlink uydu internet ağı ve yapay zeka çağının en iddialı altyapı projesine yapılmış büyük bir bahis. Uzay fırlatma ve Starlink segmentlerinin değeri konusunda analistlerin hemfikir olduğu, tartışmanın tamamen yapay zeka kolunun ne zaman ve ne ölçüde gerçeğe dönüşeceği üzerine yoğunlaştığı aktarıldı.

Musk’ın Mars’a ulaşana kadar şirketi halka açmayacağını daha önce açıkladığı hatırlatıldı. Halka arz öncesinde ortaya konulan planların ise en az o kadar zorlu hedefler içerdiği belirtildi.

Derleyen: Gizem Özcan