• NASA, Uluslararası Uzay İstasyonunda idrar, ter ve kabindeki nemi filtreleyerek temiz içme suyuna dönüştüren yeni bir sistem geliştirdi.
• Ortaya çıkan su, belediye su sistemlerinin Dünya’da ürettiğinden bile daha temiz ve bu da üretilen suyu kalite açısından üstün kılıyor.
• Bu su geri dönüşüm sistemi, ikmal görevlerine olan ihtiyacı azaltıyor ve fırlatma araçlarında daha fazla bilimsel yüke izin veriyor.

NASA’daki bilim insanları, Uluslararası Uzay İstasyonunda (ISS) idrar, ter ve diğer kabin nemi dahil olmak üzere astronotların neredeyse tüm atık sularını temiz içme suyuna etkili bir şekilde filtreleyen ve geri dönüştüren yeni bir sistem geliştirdiler. NASA tarafından yakın zamanda yayımlanan bir habere göre sistem, atık suyun %98’ini başarıyla geri kazanıyor. Bu da önceki sisteme göre %3 ila %4’lük kayda değer bir gelişme.

NASA, geri dönüştürülmüş idrar içme kavramının bazılarını rahatsız edebileceğini kabul etti, ancak ortaya çıkan suyun aslında Dünya’daki belediye su sistemleri tarafından üretilenden daha üstün olduğunu vurguladılar. Yeni sistem birden fazla adımdan oluşuyor.

İlk olarak idrar, suyu kalan “idrar tuzlu suyundan” ayıran idrar işlemci tertibatı yoluyla damıtılıyor. Tuzlu su işlemci tertibatı daha sonra tuzlu suyu özel bir zar kullanarak işliyor ve suyu buharlaştırarak nemli hava üretiyor. Nemli hava daha sonra filtreleyen, katalitik reaksiyona giren ve iyot muamelesi gören su işleme düzeneğinden geçiriliyor.

Suyun saflığını sağlamak için sensörler sürekli olarak su kalitesini izliyor ve gerekli standardı karşılamayan sıvıları yeniden işliyor.

Su alt sistemleri yöneticisi Jill Williamson, sürecin Dünya’daki su işlemeye benzer olduğunu, ancak mikro yer çekimi zorluğunun eklendiğini açıkladı. Mürettebatın idrar içmediğini, bunun yerine Dünya’da bulunandan daha temiz bir su içtiğini vurguladı.

Su ve oksijen gibi kaynakları geri kazanma yeteneği, ikmal görevlerine olan ihtiyacı azalttığı ve fırlatma araçlarında daha fazla bilimsel yükün taşınmasına izin verdiği için bu gelişme, gelecekteki uzay araştırmaları için çok önemli. Astronotlar, suyu ve diğer kaynakları verimli bir şekilde geri dönüştürerek ikmalin hazır olmadığı uzun süreli görevler sırasında kendilerini idame ettirebilirler.

Derleyen: Eliz Canyurt