Girişim Kapanışlarında Çarpıcı Artış

TechCrunch’ın derlediği verilere göre, 2024’te 966 girişim faaliyetlerini durdurdu. Bu sayı, 2023’teki 769 kapanışa kıyasla önemli bir artışa işaret ediyor. Carta’nın içgörü başkanı Peter Walker, bu artışın 2020 ve 2021’deki aşırı fonlamalarla bağlantılı olduğunu belirtiyor. Walker, “VC’lerin doğası gereği, bu dönemde finanse edilen şirketlerin bir kısmının kapanması bekleniyordu” diyor.

AngelList’in verileri de benzer bir eğilimi ortaya koyuyor: 2024’te 364 startup tasfiye edilirken, bu sayı 2023’te 233’tü. Ancak AngelList CEO’su Avlok Kohli, kapanışların fonlanan şirket sayısına kıyasla hala düşük olduğunu vurguluyor.

Kapanışların Ardındaki Nedenler

Girişimlerin kapanmasının temel nedeni, nakit akışının tükenmesi olarak öne çıkıyor. Ancak altta yatan faktörler daha karmaşık:

• Ürün-Pazar Uyumsuzluğu: Birçok girişim, ürünlerini pazarda tutunacak bir konuma getiremedi.
• Aşırı Değerleme: 2021’de yüksek değerlemelerle fonlanan şirketler, yatırımcıların beklentilerini karşılayamadı.
• Makroekonomik Koşullar: Faiz oranlarındaki artış ve finansman imkanlarının azalması, girişimleri zor durumda bıraktı.

SimpleClosure CEO’su Dori Yona, 2021’deki hızlı fonlamaların birçok girişimi “hazır olmadan büyümeye” zorladığını belirtiyor. Yona, “Hızlı sermaye infüzyonu, sürdürülebilir olmayan büyüme modellerine yol açtı” diyor.

Hangi Sektörler Daha Çok Etkilendi?

Carta’nın verilerine göre, kapanışların %32’si kurumsal SaaS şirketlerinde gerçekleşti. Tüketici odaklı girişimler (%11), sağlık teknolojisi (%9), fintech (%8) ve biyoteknoloji (%7) de benzer şekilde etkilenen sektörler arasında yer aldı. Walker, bu dağılımın, sektörlerin ilk finansman alımlarıyla uyumlu olduğunu belirtiyor.

Layoffs.fyi’nin verileri ise finans (%15), gıda (%12) ve sağlık (%11) sektörlerinin kapanışlarda öne çıktığını gösteriyor.

2025 İçin Beklentiler

Uzmanlar, 2025’in ilk yarısında kapanışların artmaya devam edeceğini öngörüyor. Walker, 2022’nin ilk çeyreğindeki fonlama zirvesinden bu yana geçen sürenin, birçok şirketin nakit tükenmesiyle karşı karşıya kalacağı bir döneme işaret ettiğini belirtiyor. Kohli ise, “2021’deki yüksek değerlemelerle fonlanan şirketlerin hepsi henüz yıkanmadı” diyerek, sürecin devam edeceğine dikkat çekiyor.

Öne Çıkan Kapanış Örnekleri

• Pandion: Pandemi döneminde kurulan ve 125 milyon dolar fon toplayan teslimat girişimi Pandion, 2024’te faaliyetlerini durdurdu.
• EasyKnock: 455 milyon dolar fon toplayan proptech girişimi EasyKnock, Aralık 2023’te aniden kapandı.

Sonuç: Girişim Dünyası İçin Zorlu Bir Dönem

2024, girişimler için bir ayıklanma yılı oldu. 2025’te de benzer eğilimlerin devam etmesi bekleniyor. Ancak uzmanlar, bu sürecin sağlıklı bir ekosistem için gerekli olduğunu vurguluyor. Yona, “Yüksek değerlemelerle fonlanan ancak yeterli geliri olmayan şirketler, önümüzdeki dönemde de manşetlerde olacak” diyor.