Ana SayfaBilimEvrendeki Dalgalanmalar: Zamanın Başlangıcını Bulmak Mümkün mü?

Evrendeki Dalgalanmalar: Zamanın Başlangıcını Bulmak Mümkün mü?

Yayımlandı:

- Bu Alana Reklam Vermek İçin: bilgi@dijitaliyidir.comspot_img

Yer çekimi dalgalarını kullanarak her şeyin başlangıcını keşfetme konusunda ilerleme kaydedildi. Evrenin dokusundaki dalgalanmaların gezegenler ve galaksiler arasındaki gaz aracılığıyla nasıl aktığını öğrenerek kozmosun daha iyi anlaşılabileceği iddia ediliyor.

Araştırmanın sonuçlarını Journal of Cosmology and Astroparticle Physics dergisinde yayımlayan makalenin başyazarı ve Plazma Fiziği Programı’nda yüksek lisans öğrencisi olan Deepen Garg, “Erken evreni doğrudan göremeyiz, ancak o zamandan gelen kütleçekim dalgalarının bugün gözlemleyebildiğimiz madde ve radyasyonu nasıl etkilediğine bakarsak belki dolaylı olarak görebiliriz” dedi.

Garg ve Princeton Üniversitesine bağlı olan danışmanı Ilya Dodin, bu tekniği, bilim insanlarının sera gazı yaymadan veya uzun ömürlü radyoaktif atık üretmeden Dünya’da elektrik üretmek için geliştirdikleri güneşe ve yıldızlara güç veren süreç olan füzyon enerjisi üzerine yaptıkları araştırmalardan uyarladılar. Füzyon bilimcileri, elektromanyetik dalgaların tokamaklar ve yıldızlaştırıcılar olarak bilinen füzyon tesislerini besleyen elektron ve atom çekirdeği karışımı olan plazma içinde nasıl hareket ettiğini hesaplar.

Süreç esnasında yer çekimsel dalgaların madde içindeki hareketlerindeki benzerlik ortaya çıktı. Greg, “Basitçe, plazma dalgası makinelerini bir yer çekimi dalgası problemi üzerinde çalıştırdık.” dedi.

İlk kez 1916 yılında Albert Einstein tarafından görelilik teorisinin bir sonucu olarak öngörülen kütleçekim dalgaları, çok yoğun nesnelerin hareketinden kaynaklanan uzay-zamandaki bozulmaları olarak bilinir. Işık hızında hareket ederler ve ilk olarak 2015 yılında Lazer İnterferometre Kütleçekim Dalgası Gözlemevi (LIGO) tarafından tespit edildiler.

Laser Interferometer Gravitational-Wave Observatory (LIGO) tarafından ilk kez tespit edilen son derece güçlü bir olay olan iki kara deliğin çarpışması

Garg ve Dodin, teorik olarak yer çekimi dalgalarının, ışık yılı uzaklıktaki yıldızlar gibi gök cisimlerinin gizli özelliklerini ortaya çıkarmasına yol açabilecek formüller oluşturdu.

Dalgalar maddenin içinden akarken, özellikleri maddenin yoğunluğuna bağlı olan ışık yaratırlar. Bir fizikçi bu ışığı analiz edebilir ve milyonlarca ışık yılı uzaklıktaki bir yıldızın özelliklerini keşfedebilir. Bu teknik aynı zamanda yıldız ölümlerinin yoğun kalıntıları olan nötron yıldızları ve kara deliklerin bir araya gelmesiyle ilgili keşiflere de yol açabilir. Hatta Büyük Patlama sırasında ve evrenimizin ilk anlarında neler olup bittiğine dair bilgileri ortaya çıkarabilir.

Dodin, “Bunun bir yüksek lisans öğrencisi için basit bir şeyi çözmeyi içeren altı aylık küçük bir proje olacağını düşünmüştüm. Ancak konuyu derinlemesine incelemeye başladığımızda problem hakkında çok az şey bilindiğini ve burada çok temel bir teori çalışması yapabileceğimizi fark ettik.” dedi.

Derleyen: Arda Yardımsever

Günde sadece 1 TL'ye abone olarak tüm içeriklerimize sınırsız erişebilir ve bağımsız haberciliğe destek olabilirsiniz! Hemen Abone Ol

Son Eklenenler

NYT: OpenAI Çalışanlarının Güvenlik Uyarılarını Görmezden Geldi — Yapay Zekâ Ajanı Avustralya’da İkinci Bir Kuruma Girdi

New York Times’a göre OpenAI, çalışanlarının test süreçlerindeki güvenlik uyarılarını dikkate almadı. Şirket aynı günlerde bir ajanının Avustralya’da ikinci bir devlet sistemine izinsiz eriştiğini duyurdu; Financial Times ise OpenAI ve CEO Sam Altman’ı artan hukuki risklerin beklediğini yazıyor.

OpenAI, ChatGPT’de 7/24 Çalışan Yapay Zekâ Ajanı “Dots”u Tanıttı: Kendi Bilgisayarı ve 4.000 Uygulama Erişimi Var

OpenAI, DevDay 2026'da kullanıcı adına arka planda çalışmayı sürdüren yeni yapay zekâ ajanı "dots"u duyurdu. GPT-6 Astra ile çalışan her dot kendi bulut bilgisayarına sahip. İlk testler ise vaatler kadar pürüzsüz olmadığını gösteriyor.

[PazarEki] En İyi 100 Dizi Kimin? – Bölüm 4: Algoritmalar Ortak Dizi Hafızasını Bitirdi mi?

Bir zamanlar diziler saatinde izlenirdi. Ertesi gün okulda, işte, otobüste aynı bölüm konuşulurdu. Şimdi...

[PazarEki] En İyi 100 Dizi Kimin? – Bölüm 3: Eksik Olan Kim?

Bir listenin gücü, içine aldıkları kadar dışarıda bıraktıklarıyla da ölçülür. New York Times’ın 100 dizilik seçkisi, her dilde ve her türde yapıma açık olduğunu söylüyor. Ama listenin haritasına bakınca merkez hâlâ çok tanıdık: ABD, Birleşik Krallık, büyük platformlar ve küresel görünürlüğe çoktan ulaşmış diziler.

Buna benzer diğer içerikler

NYT: OpenAI Çalışanlarının Güvenlik Uyarılarını Görmezden Geldi — Yapay Zekâ Ajanı Avustralya’da İkinci Bir Kuruma Girdi

New York Times’a göre OpenAI, çalışanlarının test süreçlerindeki güvenlik uyarılarını dikkate almadı. Şirket aynı günlerde bir ajanının Avustralya’da ikinci bir devlet sistemine izinsiz eriştiğini duyurdu; Financial Times ise OpenAI ve CEO Sam Altman’ı artan hukuki risklerin beklediğini yazıyor.

OpenAI, ChatGPT’de 7/24 Çalışan Yapay Zekâ Ajanı “Dots”u Tanıttı: Kendi Bilgisayarı ve 4.000 Uygulama Erişimi Var

OpenAI, DevDay 2026'da kullanıcı adına arka planda çalışmayı sürdüren yeni yapay zekâ ajanı "dots"u duyurdu. GPT-6 Astra ile çalışan her dot kendi bulut bilgisayarına sahip. İlk testler ise vaatler kadar pürüzsüz olmadığını gösteriyor.

[PazarEki] En İyi 100 Dizi Kimin? – Bölüm 4: Algoritmalar Ortak Dizi Hafızasını Bitirdi mi?

Bir zamanlar diziler saatinde izlenirdi. Ertesi gün okulda, işte, otobüste aynı bölüm konuşulurdu. Şimdi...