- Lityum-iyon piller dünyasında akıllı telefonlar ön plana çıkıyor. Ancak bu, süregelen bir tartışmayı da ateşledi: Telefonu uzun süreli (gece boyunca) şarj etmek, pile zarar verir mi?
- Telefonunuzu gece boyunca şarj etmek, sadece gereksiz olmakla kalmaz aynı zamanda pilin yıpranmasını da hızlandırır. Pilinizin ömrünü en üst düzeye çıkarmak için tam şarj döngülerinden (%0-%100 arası) kaçınmalısınız.
- Telefonunuz, pilini korumak için dahili güvenlik mekanizmalarına sahip olsa da temkinli bir yaklaşım benimsemek, pilin daha uzun süre dayanmasını sağlar.
Lityum-iyon piller dünyasında akıllı telefonlar ön plana çıkıyor. Ancak bu, süregelen bir tartışmayı da ateşledi: Telefonu uzun süreli (gece boyunca) şarj etmek, pile zarar verir mi?
Bir telefon pilinin ömrünü, üretim yaşı ve kimyasal yaşı da dahil olmak üzere bir dizi faktör belirler. Lityum-iyon pillerin kimyasal yaşlanması, zamanla şarj kapasitesini, pil ömrünü ve performansını azaltır.
Apple, açıklamasında “Bir iPhone pili, normal koşullar altında çalışırken 500 tam şarj döngüsünde orijinal kapasitesinin %80’ine varan bölümünü koruyacak şekilde tasarlanmıştır.” ifadelerine yer veriyor.
Araştırmalar, 2019 model bir akıllı telefon pilinin %80 kapasitenin altına düşmeden önce ortalama 850 tam şarj/deşarj döngüsü geçirebileceğini ortaya koydu. Bu, yaklaşık iki ila üç yıllık kullanımdan sonra başlangıçtaki pil kapasitesinin yalnızca %80’inin kaldığı anlamına geliyor. Bu noktada pil, gözle görülür şekilde daha hızlı tükenmeye başlıyor.
Telefonu gece boyunca şarj etmek gerekir mi?
Yeni nesil akıllı telefonların çoğunun tamamen şarj olması, yarım saat ile iki saat arasında bir zaman alıyor. Şarj süreleri, cihazınızın pil kapasitesine (daha büyük kapasiteler daha fazla zaman gerektirir) ve şarj cihazınızın ne kadar güç sağladığına bağlı olarak değişir.
Telefonunuzu gece boyunca şarj etmek, sadece gereksiz olmakla kalmaz aynı zamanda pilin yıpranmasını da hızlandırır. Pilinizin ömrünü en üst düzeye çıkarmak için tam şarj döngülerinden (%0-%100 arası) kaçınmalısınız.
Samsung bununla ilgili, “Pili çok sık %100’e kadar şarj etmek, pilin genel ömrünü olumsuz etkileyebilir.” açıklamasında bulunuyor. Benzer şekilde, iPhone’ları uzun süre tam şarjda tutmak pil sağlığını tehlikeye atabilir. Tam doldurmak yerine, pilinizi %80’e kadar şarj etmeniz ve %20’nin altına düşmesine izin vermemeniz öneriliyor.
Telefonunuz, “aşırı şarj edilebilir” olabilir mi?
Teorik olarak lityum-iyon piller, aşırı şarj edilebilir. Bu durum, pilin aşırı ısınması ve alev alması gibi güvenlik risklerine yol açabilir. İyi haber şu ki modern telefonların çoğunda, pilin %100’den fazla şarj edilmesini otomatik olarak durduran dahili bir koruma var.
Trickle şarj, zamanla bir pili yıpratabilir. Bu yüzden birçok üretici, bunu düzenleyen özelliklere sahip. Apple’ın iPhone’ları, %80’den sonra şarjı geciktirmek için işlevsellik sunuyor. Samsung’un Galaxy telefonları ise şarjı %85’te sınırlama seçeneği sunuyor.
Telefonunuz, şarj sırasında patlayabilir mi?
Akıllı telefonunuzun şarj nedeniyle patlaması -özellikle de artık çoğu telefonda aşırı şarja karşı otomatik koruma bulunduğundan- pek olası değil. Yine de yıllar içinde, telefonların beklenmedik bir şekilde patladığına dair birkaç haber gördük. Bu genellikle üretim hataları, düşük kaliteli donanım veya fiziksel hasar sonucu meydana gelmekte.
Lityum-iyon telefon pilleri, şarj sırasında oluşan ısı dağılamadığında aşırı ısınır. Bu durum aşırı durumlarda yangına yol açabilir. Ayrıca bu piller, 0°C ila 40°C sıcaklık aralığında etkili bir şekilde çalışır. Daha yüksek ortam sıcaklıklarında genleşerek potansiyel olarak yangın veya patlamaya neden olabilir. Yanlış, hatalı veya düşük kaliteli bir şarj cihazı veya kablo kullanmak da aşırı ısınmaya, yangın tehlikesine ve telefonun hasar görmesine neden olabilir.
Pilinizin ömrünü uzatmak için öneriler
Telefonunuz, pilini korumak için dahili güvenlik mekanizmalarına sahip olsa da temkinli bir yaklaşım benimsemek, pilin daha uzun süre dayanmasını sağlar. İşte, telefonunuzun pilini korumanın bazı yolları:
- Telefonunuzu, üreticinin pil verimliliği geliştirmeleriyle güncel tutmak için en son yazılım güncellemelerini yükleyin.
- Piyasada bulunmayan şarj cihazlarındaki güç dağıtımı (amper, volt ve watt) farklı olabileceğinden ve gerekli güvenlik standartlarını karşılamayabileceğinden orijinal veya sertifikalı şarj cihazları kullanın.
- Telefonunuzu yüksek sıcaklıklara maruz bırakmaktan kaçının. Apple ve Samsung, telefonlarının en iyi 0°C ila 35°C ortam sıcaklıklarında çalıştığını söylüyor.
- Şarjınızı, tam kapasitenin %80’i ile sınırlayın ve %20’nin altına düşmesine izin vermeyin.
- Telefonunuzu gece gibi uzun bir süre boyunca şarjda bırakmayın ve pil %100’e ulaştığında, güç kaynağıyla bağlantısını kesin.
- Telefonunuzu, şarj olurken iyi havalandırılan bir alanda tutun. Ayrıca bir güç kaynağına bağlıyken telefonunuzu veya şarj cihazını bir battaniyenin, yastığın üzerinde veya kendi üzerinizde tutmaktan kaçının.
- Telefonunuzun aşırı ısındığını veya arka kısmında şişlik olduğunu fark ederseniz kontrol ve onarım için yetkili servise başvurun.
Telefonunuz ve piliniz hakkında ayrıca detaylar istiyorsanız en iyi seçenek, üreticinin yönlendirmelerini takip etmek olur.
Derleyen: Nazlı Koyuncu
