PSI: Anthropic Modelli Yapay Zekâ, Kuantum Varsayımı Aaronson-Ambainis’i Kanıtladı

Physical Superintelligence (PSI) adlı girişim, kuantum bilgi işlem teorisinin on sekiz yıldır açık duran sorularından birini çözdüğünü açıkladı. Şirkete göre Anthropic’in kamuya açık olmayan bir modelinin örnekleriyle çalışan araştırma sistemi, Aaronson-Ambainis varsayımının kanıtını üretti. Sonuç henüz hakem denetiminden geçmedi.

Aaronson-Ambainis varsayımı neyi söylüyor?

Varsayım, 2008’de bilgisayar bilimcisi Scott Aaronson’ın verdiği bir derste ortaya çıktı. Soru, kuantum bilgisayarların klasik bilgisayarlara kıyasla ne zaman devasa hız kazandığıyla ilgili. PSI’nin kanıtı, evet-hayır türü hesaplamalarda rastgele girdilerin büyük çoğunluğu için klasik bir algoritmanın kuantum algoritmasının sonucunu yaklaşık olarak tahmin edebileceğini gösteriyor. Bunun için girdinin üstel sayıda okunması gerekmiyor. Yani rastgele girdilerde kuantum avantajının sınırı çiziliyor.

Kanıt nasıl üretildi?

PSI, kendi altyapısında çalışan bir araştırma sistemi kullandı. Sistem, Anthropic modelinin birden fazla örneğiyle literatürü taradı, fikir üretti, yaklaşımları birleştirdi ve argümanları sınadı. Şirket, eksiksiz bir kanıtın çalışmanın üçüncü gününde ortaya çıktığını söylüyor. Sonraki aşamada sistem ilişkili açık problemlere yönlendirildi ve sonuç iki kez iyileştirildi. Problemi seçen ve sistemi çalıştıran kişi PSI’den David Turturean oldu; ilk makale taslağını da modele hazırlatıp inceledi ve doğruluğundan sorumlu olduğunu belirtti.

Sonuç ne kadar güvenilir, sınırları neler?

Kanıtın ana teoremi Lean adlı kanıt asistanında biçimsel olarak doğrulandı; makale ve doğrulama herkese açık olduğundan bağımsız uzmanlar sonucu sınayabilecek. Stanford’dan Guy Blanc, Jordan Docter, Carmen Strassle ve Li-Yang Tan’ın da kanıtı incelediği ve uzmanlar için daha kısa bir anlatım hazırladığı aktarılıyor. Ancak sonuç yalnızca girdi okuma sayısını sınırlıyor, toplam hesaplama süresini değil. Her kuantum hesaplamayı kapsamıyor; kuantum avantajı yapılandırılmış problemlerde sürüyor. Bu bir şirket iddiası olarak değerlendirilmeli.