• Oyunculardaki geri dönüşü olmayan işitme kaybı ya da kulaklarda sürekli çınlama hissi yaratan “tinnitus” riski araştırılıyor.
• Dünya Sağlık Örgütü, yetişkinlerin haftada 40 saat boyunca 80 desibele maruz kalabileceğini söylüyor.
• Son 10 yılda yayımlanan sadece iki makale, video oyunlarından veya video oyun salonlarından gelen ses seviyelerini ölçttü. Ölçümler sonucunda ulaşılan veriler tavsiye edilen sınırın üzerinde seyrediyor. Bu sebeple uzmanlar, oyuncuların bilincini artırma konusundaki çalışmaların teşvik edilmesinin önemli olduğunu söylüyor.

Yapılan bir araştırma, video oyunları oynayan kişilerin potansiyel olarak güvenli olmayan ses seviyeleri nedeniyle işitme duyularına zarar verme riski altında olduğunu ortaya koydu. İnceleme, oyuncuların uzun süreler boyunca güvenli sınırların ötesinde ses seviyesini aşarak oyun oynadıklarını öne sürüyor. Bu durumun geri dönüşü olmayan işitme kaybına ya da kulaklarda sürekli çınlama hissi yaratan tinnitusa yol açabileceği belirtiliyor.

BMJ Public Health dergisinde yayımlanan makale, toplamda 50.000’den fazla kişiyi kapsayan 14 çalışmayı kapsıyor. Araştırmacılar, tıpkı canlı müzik ve kulaklıklar için yapıldığı gibi oyunculara yönelik sorunlar hakkında farkındalık yaratmak için daha fazla kamu sağlığı çabası gösterilmesi çağrısında bulunuyor. Uzmanlar, oyuncular arasında güvenli dinlemeyi teşvik etmeye yardımcı olabilecek potansiyel riskler konusunda farkındalık odaklı girişimlere öncelik verilmesi gerektiğini de belirtiyor.

Elbette oyuncular riski en aza indirmek için oyun oynarken sesi kısabilirler ancak çalışma, sorunun bir kısmının insanların yüksek ses seviyesine maruz kalarak geçirdikleri süre olduğunu öne sürüyor. Dünya Sağlık Örgütü yetişkinlerin haftada 40 saat boyunca 80 desibele maruz kalabileceğini söylüyor. Bu da yaklaşık bir kapı zilinin gürültü seviyesine denk geliyor. Ancak bu seviyenin üzerinde, güvenli gürültüye maruz kalma miktarı hızla düşüyor. Dünya Sağlık Örgütünün kılavuzuna göre yetişkinler haftada sadece dört saat 85dB ve haftada 75 dakika 90dB ses dinleyebilir. Çocuklar içinse eşikler daha da düşük.

Araştırmacılar tarafından değerlendirilen çalışmalardan biri, dört atış oyununda ortalama kulaklık gürültü seviyelerinin 88,5 ila 91,2 dB arasında olduğunu buldu. Bir başka çalışmada ise anlık seslerin (atış sesleri gibi kısa süreli yüksek ses patlamaları) 119dB’ye ulaştığı tespit edildi. Makale ayrıca üç ayrı çalışmada erkeklerin kızlardan daha uzun süre ve daha yüksek ses seviyelerinde video oyunları oynadıkları kaydetti.

Bazı çalışmalar, oyun oynama ve işitme kaybı arasında korelasyon bulurken diğerleri oyun oynamayı kulak çınlaması ile ilişkilendirdi. İnceledikleri bazı çalışmalar, oyun dünyasının şimdikinden çok farklı olduğu 1990’lara kadar uzanıyor. Son 10 yılda yayınlanan sadece iki makale, video oyunlarından veya video oyun salonlarından gelen ses seviyelerini objektif olarak ölçtü. Yazarlar eldeki sınırlı kanıtlarla oyun oynamanın, güvenli olmayan dinlemenin yaygın bir kaynağı olabileceği sonucuna varıyor.

Derleyen: Esin Özcan