Apple, Avrupa Birliği ile yürüttüğü hukuk mücadelesinde kritik bir yenilgi aldı: AB Genel Mahkemesi, iOS işletim sistemi ve App Store’un Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamındaki “geçit bekçisi” sınıflandırmasını onadı.
Detaylar haberimizde
Apple’ın kuralların gizlilik ve güvenliği zayıflatacağı yönündeki savunması kabul görmedi; mahkeme, Avrupa Komisyonu’nun genel yaklaşımını destekledi.
Karar ne anlama geliyor?
DMA, “geçit bekçisi” ilan edilen büyük platformlara bir dizi yükümlülük getiriyor: alternatif uygulama mağazalarına izin vermek, kendi servislerini kayırmamak, sistemleri rakip ürünlerle birlikte çalışır kılmak. Apple bu sınıflandırmanın kendisine haksız uygulandığını savunuyordu; mahkemenin onamasıyla bu yükümlülükler hukuken kalıcılaşıyor. Karar temyize götürülebilir, ancak Avrupa’nın platform kuralları her mahkeme turundan güçlenerek çıkıyor — geçen hafta Google’ın Android davasındaki kesin yenilgisi de aynı tablonun parçasıydı.
Siri gerilimiyle birleşen resim
Kararın zamanlaması, Apple-Brüksel geriliminin en sıcak dönemine denk geliyor. Apple geçen hafta, yapay zekâyla güçlendirilmiş Siri özelliklerinin Avrupa çıkışını tam da bu kuralları gerekçe göstererek ertelemişti: Şirkete göre “birlikte çalışabilirlik” zorunluluğu, sıkı denetlediği ekosisteminde güvenlik açıkları yaratıyor. Mahkemenin kararı, Apple’ın bu itirazının hukuki zemininin daraldığını gösteriyor. Kısa vadede muhtemel sonuç: Avrupa’daki kullanıcılar yeni yapay zekâ özelliklerini gecikmeli almaya devam edecek; Apple ise ürünlerini kurallara uyacak biçimde yeniden tasarlama baskısını daha yoğun hissedecek.
Apple kararı ile birlikte küresel dalga etkisi
AB’nin içtihatları sınırlarının çok ötesinde okunuyor. Birleşik Krallık’tan Japonya’ya, Brezilya’dan Türkiye’ye birçok ülke, platform düzenlemelerini şekillendirirken Brüksel’in çerçevesini referans alıyor. iOS’un geçit bekçisi statüsünün mahkemece onanması, benzer düzenlemeleri gündemine alan her ülkede Apple ve benzeri platformların pazarlık gücünü zayıflatan bir emsal.
DMA’nın merkezindeki kavram: Kullanıcılarla işletmeler arasındaki dijital trafiğin geçtiği kapıları kontrol eden dev platformlara verilen hukuki statü. Bir şirketin geçit bekçisi sayılması için AB’de belirli ciro ve kullanıcı eşiklerini aşması gerekiyor; Apple, Google, Meta, Amazon, Microsoft ve ByteDance bu statüde. Statü, şirketlere yasak ve yükümlülükler listesi getiriyor; ihlalde küresel cironun yüzde 10’una kadar ceza kesilebiliyor.
AB Genel Mahkemesi nedir?
Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın ilk derece mahkemesi. AB kurumlarının kararlarına yapılan itirazları ilk aşamada bu mahkeme görür; kararları, hukuki noktalarla sınırlı olmak üzere üst mahkeme olan Adalet Divanı’na temyiz edilebilir. Google’ın Android cezasını kesinleştiren de bu iki kademeli sürecin tamamlanmasıydı.
Etiketler: Apple, Dijital Piyasalar Yasası, geçit bekçisi, Avrupa Birliği, App Store, iOS
Günde sadece 1 TL'ye abone olarak tüm içeriklerimize sınırsız erişebilir ve bağımsız haberciliğe destek olabilirsiniz! Hemen Abone Ol
