• New York Üniversitesi Langone Health’e göre türünün ilk örneği olan bir ameliyatta doktorlar, iş yerinde yüksek voltaj kazası geçiren Arkansaslı adama bir göz küresinin tamamını naklettiklerini duyurdular. 
• Her ne kadar nakledilen sol göz küresinde görme yeteneği henüz geri kazanılmamış olsa da doktorlar, sonuçlardan cesaret aldıklarını söyledi.

New York Üniversitesi Langone Health’e göre türünün ilk örneği olan bir ameliyatta doktorlar, iş yerinde yüksek voltaj kazası geçiren Arkansaslı adama bir göz küresinin tamamını naklettiklerini duyurdular. 20 saatten fazla süren ameliyat sırasında, Arkansas’tan 46 yaşındaki Aaron James adlı hastaya göz küresinin yanı sıra kısmi bir yüz nakli ve optik sinire donör kök hücrelerinin infüzyonu da yapıldı. 

Baş cerrah ve merkezin yüz nakli programının yöneticisi Eduardo D. Rodriguez, “Bir yüzle başarılı ilk tam göz naklini gerçekleştirmiş olmamız, birçok kişinin uzun süredir mümkün olmadığını düşündüğü muazzam bir başarıdır. İleriye doğru büyük bir adım attık ve vizyonu yeniden tesis etmek için bir sonraki bölüme giden yolu açtık.” dedi. 

Tıp merkezine göre James, 2021 yılında elektrikçi olarak çalıştığı sırada gözünü ve yüzünün bir kısmını kaybetmişti. Yüzü canlı bir kabloya değdi ve vücudundan 7.200 voltluk büyük bir elektrik sarsıntısı geçti. Korkunç kazada dudaklarını, burnunu, sol kolunun bir kısmını, ön dişlerini, sol yanağını ve çenesini kaybetti. Teksas’taki cerrahlar, sol göz küresini çıkarmak zorunda kaldı çünkü o bölge büyük acı çekiyordu. 

Olası bir yüz ve göz küresi nakli beklentisiyle NYU Langone’daki ekip, cerrahlardan James’in optik sinirini sol göz küresine bağlandığı yere mümkün olduğunca yakın kesmelerini istedi. 

Bu yılın başlarında James, yüzün bir kısmı ve göz küresinin tamamının nakli umuduyla organ nakli listesine alındı. Mayıs ayında uzmanlar, oldukça deneysel olan bu prosedür için yüzünün bir kısmını ve yetişkin kök hücrelerini sağlayan bir organ bağışçısını tespit etti. 

Doktorlar, donörün yetişkin kök hücrelerini kullanarak James’in optik sinirine enjekte etmek istediler. Çünkü bunlar, hasarlı parçaları bağlayıp onarabilecekti. Boston’daki doktorlar, bir hastanın sağlıklı gözünden alınan kök hücreleri aşılayıp bunları hasarlı göze enjekte ederek hastanın görme yetisini bir miktar geri kazanmayı başardılar. 

Ancak bir göz küresinin nakledilmesi ve kök hücrelerin optik sinirdeki herhangi bir büyümeyi yeniden oluşturmak için kullanılması tamamen yeni bir gelişme. Bu, türünün ilk örneği olan bir deney olmasına ve James’in görme yeteneğinin henüz geri kazanılmamış olmasına rağmen doktorların ifadesiyle gözünün “sağlıklı” görünmesi cesaret verici bir işaret. 

James’in ameliyatı, ciddi göz yaralanmaları geçirmiş insanların yeniden görebileceği bir geleceğin yolunu açabilir. 

Derleyen: Damla Şayan