Bilim insanları tarafından yapılan araştırmaya göre insanlar için kritik öneme sahip Himalaya buzulları iklim krizi nedeniyle her zamankinden daha hızlı eriyor. İklim krizine müdahale edilmediği durumda buzulların yüzyılın sonuna kadar hacimlerinin %80’ini kaybedebileceği söyleniyor.
Bilim insanları, yaklaşık iki milyar insan için kritik öneme sahip Himalaya buzullarının iklim değişikliği nedeniyle her zamankinden daha hızlı eridiğini açıkladı. Bu durumun toplumları öngörülemez ve maliyetli felaketlere maruz bırakabileceği konusunda uyardı.
Uluslararası Entegre Dağ Kalkınma Merkezi (ICIMOD) tarafından hazırlanan bir rapora göre buzullar 2011’den 2020’ye kadar bir önceki on yıla kıyasla %65 daha hızlı eridi.
Raporun başyazarı Philippus Wester, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Hava ısındıkça buzlar eriyecek, bu beklenen bir şeydi ama beklenmeyen ve endişe verici olan şey buzulların erimesindeki hız. Buzulların erimesi düşündüğümüzden çok daha hızlı gerçekleşiyor.” dedi.
Rapora göre Hindukuş Himalaya (HKH) bölgesindeki buzullar, dağlık bölgelerdeki yaklaşık 240 milyon insanın yanı sıra aşağıdaki nehir vadilerinde yaşayan 1.65 milyar insan için de önemli bir su kaynağı.
Afganistan, Bangladeş, Butan, Çin, Hindistan, Myanmar ve Pakistan’ın da üye olduğu hükümetler arası bir kuruluş olan Nepal merkezli ICIMOD, mevcut emisyon yörüngelerine dayanarak, buzulların yüzyılın sonuna kadar mevcut hacimlerinin %80’ini kaybedebileceğini söyledi.
Buzullar; Ganj, İndus, Sarı, Mekong ve Irrawaddy dahil olmak üzere dünyanın en önemli 10 nehir sistemini beslemekte ve milyarlarca insana doğrudan veya dolaylı olarak gıda, enerji, temiz hava ve gelir sağlamakta.
ICIMOD’un başkan yardımcısı Izabella Koziell, “Asya’daki iki milyar insan buradaki buzulların ve karların tuttuğu suya bağlı olduğundan, bu kriyosferi (donmuş bölge) kaybetmenin sonuçları düşünülemeyecek kadar büyük.” dedi.
Hakemli rapora göre küresel ısınma, Paris İklim Anlaşması’nda kabul edilen sanayi öncesi seviyelerden 1,5 ila 2,0 santigrat derece ile sınırlandırılsa bile, buzulların 2100 yılına kadar hacimlerinin üçte biri ila yarısını kaybetmesi bekleniyor.
Wester, “Bu durum, acil iklim eylemi ihtiyacının altını çiziyor. Her küçük artışın çok büyük etkileri olacak ve iklim krizinin etkilerinin hafifletilmesi konusunda gerçekten ama gerçekten çalışmamız gerekiyor. Bizim çağrımız bu.” dedi.
Wester, gelişen teknolojiler ve daha önce gizli tutulan yüksek çözünürlüklü uydu görüntülerinin, tahminlerin iyi bir doğruluk derecesiyle yapılabileceği anlamına geldiğini söyledi.
Dünya 1800’lü yılların ortalarından bu yana ortalama 1.2°C ısınarak daha yoğun sıcak hava dalgaları, daha şiddetli kuraklıklar ve yükselen denizlerin daha şiddetli hale getirdiği fırtınalar dahil olmak üzere aşırı hava olaylarına şahit oldu. Bu durumdan en çok etkilenenler, sıcaklıkları artıran fosil yakıt emisyonlarına katkıda bulunmak için çok az şey yapmış olan en savunmasız insanlar ve dünyanın en yoksul ülkeleri.
ICIMOD’da geçim kaynakları ve göç uzmanı olan Amina Maharjan, toplulukların ihtiyaç duydukları desteğe sahip olmadıklarını söyledi.
Derleyen: Serap Atabey
