• Her dört köpekten biri kansere yakalanma tehlikesiyle karşı karşıya. Yeni tedavi yöntemi ile kanserli köpeklerin 12 aydan daha uzun hayatta kalma oranı %35’ten %60’ yükseldi. 
• 2016 yılından beri klinik denemelerin yapıldığı çalışma şimdi ABD Tarım Bakanlığı tarafından inceleniyor. 
• Uzmanlar köpek kanserinin genetik mutasyon ve tümör davranışları açısından insan kanseri ile benzer olduğunu ve yeni tedavinin insan kanseri araştırmalarına fayda sağlayacağını söylüyor. 

Köpek kanseri alanında 2016’dan bu yana devam eden klinik çalışmalar umut vadeden sonuçlar vermeye başladı. Geliştirilen aşının bazı faydalarının insan kanser incelemelerinde kullanılabileceği düşünülüyor. 

Translational Oncology dergisinde yayımlanan çalışmada, ABD ve Kanada’da 300’den fazla köpeğin aşı ile tedavi edildiği bildiriliyor. Aşı sayesinde farklı kanser türlerine sahip köpeklerin 12 aylık hayatta kalma oranı %35’ten %60’a çıktı. Köpeklerin çoğunda tümörlerin küçüldüğü gözlendi. Yale Üniversitesi Tıp Fakültesinde geliştirilen tedavinin resmi adı Canine EGFR/HER2 Peptide Cancer Immunotherapeutic. 

Tümörlerin otoimmün hastalıklara sebep olduğu biliniyor. Otoimmün hastalıklarda bağışıklık sistemi, istilacı tehditlere değil vücudun kendi dokusuna zarar verir. Geliştirilen tedavi, bağışıklık hücrelerinin tümörlere bağlanmasını sağlıyor ve tümörün büyümesine müdahale eden antikorlar üretiyor. Bağışıklık sisteminin kanser hücrelerine saldırması sağlanıyor. 

Yeni aşı daha önceki tedavilerden farklı olarak tek bir antikor yerine birden çok bağışıklık hücresinden gelen antikorları içeriyor. Bu sayede kanserin ilaca direnç kazanması zorlaşıyor. İlk olarak farelerde test edilen tedavinin umut veren sonuçları ile 2016 yılında köpekler üzerinde klinik denemeler başladı.

Kemik kanseri köpeklerin sadece %30’unun iki aydan fazla hayatta kaldığı biliniyordu. 11 yaşındaki golden retriever cins Hunter, aşı sayesinde osteosarkomdan kurtuldu ve iki yıldır kansersiz yaşıyor.  

Tedavide kullanılan antikorların etki ettiği epidermal büyüme faktörü reseptörü (EGFR) ve insan epidermal büyüme faktörü 2 (HER2)  proteinleri, bazı insan ve köpek kanserlerinde kontrolsüz hücre bölünmesine sebep olur. Çalışma yürütücülerinden biri olan romatolog Mark Mamula, köpeklerin de tıpkı insanlar gibi aniden kansere yakalandığını, kanserin büyüdüğünü ve metastaz yaptığını söylüyor. Genetik mutasyonlar ve tümör davranışlarına kadar birçok noktada köpek kanseri ve insan kanseri arasında benzerlikler gözleniyor. Araştırmacılar tedavinin insanlardaki kanseri anlamak için kullanılabileceğini öne sürüyor. 

Aşı şimdilik önleyici etki olarak değil teşhis sonrası tedavide kullanılıyor. Neredeyse her dört köpekten birinin kansere yakalandığı bilgisi göz önünde bulundurulduğunda, aşının potansiyel etkisi bir hayli yüksek. 

Araştırmacılar melanom ve lenfoma kanseri köpekler için de çeşitli immünoterapileri test ediyor. 

Tedavi şu anda ABD Tarım Bakanlığı (USDA) tarafından inceleniyor.

Derleyen: Esame Ayşe Atalay