• Fosil yakıtların yakılmasından kaynaklanan küresel karbondioksit emisyonları her geçen yıl yükseliyor.
• Yapılan yeni araştırmaların verileri Dubai’de düzenlenen COP28 iklim zirvesinde küresel karbon bütçesi raporuyla yayımlandı.
• Yayımlanan rapora göre küresel ısınma oran özellikle önümüzdeki yıllarda fazlasıyla tehlikeli şekilde artacak.

Fosil yakıtların yakılmasından kaynaklanan küresel karbondioksit emisyonları her geçen yıl yükseliyor. Mevcut seviyelerin yirminci yüzyılın sonundakinden önemli ölçüde daha yüksek olduğu biliniyor.

Bununla birlikte ne yazık ki yeni araştırmalar, küresel ısınma oranı endişe kaynağı olmaya devam ettiği için önümüzdeki günlerde işlerin daha da kötüye gideceğini gösteriyor.

Küresel Karbon Projesi tarafından yürütülen araştırmaya göre karbon emisyonlarının bu yıl tüm zamanların rekorunu kırması ve önümüzdeki on yıl boyunca yılda ortalama %0,5’lik bir büyüme oranına karşılık %1,1 ila 2,1 arasında artması bekleniyor.

Bulgular, geçen hafta Dubai’de düzenlenen COP28 iklim zirvesinde yayımlanan Küresel Karbon Bütçesi raporunun bir parçası olarak sunuldu.

Ormansızlaşmaya yönelik kısıtlamalara rağmen, kömür, petrol ve gazın yakılmasından kaynaklanan toplam CO2 emisyonunun bu yıl 36.8 milyar metrik tona ulaşması bekleniyor. Karasal emisyonlar da dahil edildiğinde bu rakamın daha da yükseleceği ve toplamda 40.9 milyar tona ulaşacağı söyleniyor.

Emisyon seviyesi, dünyanın bazı bölgelerindeki bir avuç ülke tarafından atılan adımlar nedeniyle düşüş gösterdi. Ancak bu, iklim değişikliğinin felaket boyutlara ulaşmasını önlemek için yeterli bir azalma oranı değil.

Çalışma ayrıca önümüzdeki birkaç yıl içinde Paris Anlaşması’nın 1,5 santigrat derece hedefini oldukça istikrarlı bir şekilde aşacağımızı tahmin ediyor. Verilere bakıldığında dünya liderlerinin artışı 2 santigrat derecenin altında tutmak için birlikte çalışmaları gerekiyor.

Exeter Küresel Sistemler Enstitüsünün baş araştırmacısı Profesör Pierre Friedlingstein’a göre iklim değişikliği nedeniyle aşırı hava koşullarından kaynaklanan hasar ve yıkımın artmasına rağmen fosil yakıtlardan kaynaklanan karbon emisyonlarını azaltmak, oldukça yavaş ilerliyor ve yeterli gelmiyor.

Küresel Karbon Bütçesi raporuna göre Avrupa ve ABD karbon ayak izlerini azaltma konusunda başı çekiyor, ancak dünya genelinde çevreye duyarlı birçok bölgede aşırı hava koşullarını körükleyen tehlikeli iklim değişikliğini önlemek için daha fazla adımın atılması gerekiyor.

Raporu hazırlayan araştırma ekibinde Exeter Üniversitesi, East Anglia Üniversitesi (UEA), CICERO Uluslararası İklim Araştırmaları Merkezi, Münih Ludwig-Maximilian Üniversitesi ve daha nicesi dahil olmak üzere dünya çapında 90 kurumdan 120’den fazla bilim insanı yer alıyor.

Derleyen: Fatma Ebrar Tuncel