Çocuğunuz gibi baktığınız arabanız sizi takip ediyor olabilir. Toyota, Honda, Ford gibi araçlar çok büyük hacimlerde veri topluyorlar. Nasıl mı? Bu soruya cevap olarak sizler için bütün detayları topladık.
Son on yılda araçlarımız hakkımızda daha fazla veri kaydetmeye başladı. Nereye gidip geldiğinizi, gaza her basışınızı ve emniyet kemeri ayarlarınızı kaydedebiliyor ve hakkınızda biyometrik veriler toplayabiliyor. Bu verilerin bir kısmı veri komisyoncuları tarafından satılıyor.
Mayıs ayında, ABD merkezli otomotiv firması Privacy4Cars, aracınızla ilgili ne kadar bilginin toplanabileceğini ortaya koyan ve Araç Gizlilik Raporu olarak adlandırdığı yeni bir raporu yayımladı. Apple ve Google’ın kameranızı nasıl kullanabileceğini ya da Uber’in konum verilerinizi nasıl ulaşabildiğini gösteren uygulamalara yönelik gizlilik etiketlerine benzer şekilde bu rapor da araç üreticilerinin neler bilebileceğini gösteriyor.
Privacy4Cars’ın kurucusu Andrea Amico, eğitimin az olması ve üreticilerin ayrıntı ve şeffaflık düzeyinin farklılık göstermesi nedeniyle insanların otomobillerinin hangi verileri toplayabileceği konusunda çok az bilgi sahibi olduklarını belirtiyor. Amico, araçların çok fazla veri topladıkları ve bu bilgileri kablosuz olarak üreticilere gönderebildikleri için modern araçların çoğunu “tekerlekli akıllı telefonlar” olarak nitelendiriyor.
Araç Gizlilik Raporu iki geniş kategori altında toplanıyor. İlki, bir üreticinin ne topladığı (tanımlayıcılar, biyometri, konum, senkronize edilen telefonlardan gelen veriler ve kullanıcı profilleri dahil), ikincisi ise üreticinin kimlere verileri sattığı ve paylaştığı (bağlı kuruluşlar, hizmet sağlayıcılar, sigorta şirketleri, hükümet ve veri alıcıları) veriler. Son birkaç yılda piyasaya sürülen otomobillerin ve kamyonet tarzı araçların çoğunluğunun veri kopyalaması muhtemel.
Toyota (Tacoma, Camry, RAV4, Highlander)
Genel olarak, tüm üreticilerin tanımlayıcı olarak sınıflandırabilecek kişisel bilgileri toplaması muhtemel. Bunlar arasında adınız, adresiniz, ehliyet numaranız, telefon numaranız, e-postanız ve diğer bilgileriniz yer alır. Toyota’da da bu olay farklı değil. Toyota’nın kamuya açık dört belgesi analiz edildi ve belgeler yaklaşık 31.000 kelimeden oluşuyor. Bu belgelerden önemli olanı otomobilinizin hangi bilgileri toplayabileceğini detaylandıran şirketin bağlı olduğu gizlilik bildirimi.
Toyota, kim olduğunuzla ilgili bilgilerin yanı sıra sürüş davranış bilgilerinizi (hızlanma ve hız, direksiyon ve frenleme) toplayabilir. Bunların yanında araç içi tercihleriniz, yani sisteme kayıtlı favori konumlarınızı ve harici kameralar veya sensörler tarafından toplanan görüntüleri de toplayabilir.
Ancak bu veri iletimini durdurmak mümkün. Bunu yapmak için gizlilik merkezine bağlı hizmetler için onay vermeyi reddebilir veya Toyota müşteri hizmetleriyle iletişime geçebilirsiniz.
Honda (CR-V ve Civic)
Diğer üreticilerde olduğu gibi Honda markası da iletişim bilgileri, güvenlik numaraları, ehliyet bilgileri ve konumunuz gibi kişisel bilgileri tanımlayıcı bilgileri toplar. Tüm bunlar genel olarak Honda’nın kapsam dahilindeki bilgiler olarak adlandırdığı bir kategoriye giriyor.
Honda’nın ürün gizlilik bildiriminde, uygulamalarına ve kullanım kılavuzlarına işaret ederek birçok veri toplama biçiminden vazgeçmenin mümkün olacağını gösteriyor.
Ford (F150)
Çoğu üretici gibi Ford’da isim, konum ve ehliyet verileri de dahil olmak üzere aracın kime ait olduğu hakkında bilgi toplamakta.
Şirket ayrıca hızınızı, pedallara nasıl bastığınız ve emniyet kemeriyle ilgili veriler gibi sürüş verilerini ve özelliklerini de toplayabilir.
Jeep ve Ram (Grand Cherokee ve Ram Pikaplar)
Jeep Grand Cherokee ve Ram Pickup, ABD’deki en popüler araçlardan ikisi. Hem Jeep hem de Ram, Fiat Chrysler Automobiles ve Peugeot grubunun 2021 yılında birleşmesiyle kurulan Stellantis firmasına ait.
Şirket, adınızı, adresinizi, telefon numaranızı, e-postanızı, güvenlik numaranızı ve ehliyet numaranızı toplayabilir. Toplanılan sürüş verileri, belgelere göre kullandığınız tarihleri ve saatleri, hızınızı, hızlanma ve frenleme verilerini, seyahat ayrıntılarının (konum, hava durumu ve gidilen rota da dahil) verilerini de içerir.
Zaten telefonlarımızın da bizi takip ettiğini biliyorken arabalarımızın da buna dahil olması aslında pek şaşırtıcı değil. Vaziyet bu durumdayken kullanıcıların neler yapabileceğini bilmesi önemli olsa da veri paylaşımlarına karşı yapabileceğimiz maalesef sınırlı.
Derleyen: Davut Bulut
