• Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), yeni bir raporunda dünyanın temiz enerjiye geçişinin durdurulamaz olduğunu vurguluyor. IEA, fosil yakıtların kullanımının hızla azaltılması gerektiği konusunda uyarıda bulunuyor.
• Rapor, 2030 yılına kadar dünya elektriğinin yarısının yenilenebilir enerji kaynakları tarafından sağlanmasını öngörüyor. Ancak sıcaklık artışlarının kontrol altına alınması için daha fazla çaba gerektiğini belirtiyor.
• IEA, temiz enerjiye geçişin dünya çapında hızla gerçekleştiğini ve bu sürecin kaçınılmaz olduğunu ifade ediyor. Ancak fosil yakıtlara olan bağımlılığın azaltılması ve yenilenebilir enerjiye yatırımın artırılmasının vazgeçilmez olduğunun altını çiziyor.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), raporunda dünyanın temiz enerjiye geçişinin durdurulamaz olduğu ifade ediyor. Ancak fosil yakıtların kullanımının yeterince hızlı bir şekilde azaltılmadığına da dikkat çekiliyor. IEA, dünya elektriğinin 2030 yılına kadar yarısını yenilenebilir enerjinin sağlayacağını öngörüyor. Ancak emisyonların hâlâ 1,5°C sıcaklık artışını aşmamak için çok yüksek olduğu konusunda uyarıda bulunuyor. Rapor, fosil yakıtlara yapılan yatırımın yarı yarıya azaltılması gerektiğini vurguluyor.

IEA’nın Paris merkezli enerji ajansı tarafından açıklanan rapor, bazı olumlu gelişmelere de işaret ediyor. Ülkelerin yenilenebilir enerjiyi teşvik etme ve tüketicileri elektrikli araçlar ile ısı pompalarına yönlendirme konusundaki ilerlemeler övgüyle karşılanıyor. 2020 yılında her 25 otomobilden birinin elektrikli olduğu, sadece üç yıl sonra bu oranın beşte bire yükseldiği belirtiliyor.

IEA icra direktörü Fatih Birol, “Dünya çapında temiz enerjiye geçiş, kaçınılmaz bir süreçtir. Bu bir ‘eğer’ sorusu değil, sadece ‘ne kadar yakın’ sorusu ve ne kadar erken başlarsak o kadar iyi olacaktır.” diyor.

Rapor, aynı zamanda petrol ve gazın dünya ekonomisinde önemini sürdüreceğini ancak yatırımların artması gerektiğini kabul ediyor. Birol, hükûmetlerin, şirketlerin ve yatırımcıların temiz enerji geçişini desteklemesi gerektiğini belirtiyor. Ancak rapor aynı zamanda fosil yakıtlara olan bağımlılığın 2100 yılına kadar dünya genelinde ortalama sıcaklıkta 2,4°C’lik bir artışa yol açabileceğine işaret ediyor. Bu, 2015 yılında iklim değişikliğiyle mücadele taahhütlerinin 2°C’nin altında tutma hedefine göre çok yüksek olduğunu gösteriyor.

COP28 BM iklim zirvesi için Dubai’de bir araya gelecek olan dünya liderlerinin, fosil yakıtların kullanımdan kaldırılması da dahil olmak üzere daha fazla taahhütte bulunmaları bekleniyor.

IEA raporu ayrıca Orta Doğu’daki enerji piyasalarına dair endişeleri de dile getiriyor. Orta Doğu ülkelerinin dünya petrol rezervlerinin büyük bir bölümünü temsil ettiğini belirterek bu bölgedeki gerilimin, küresel ekonomiyi belirsizliğe sürükleyebileceği uyarısında bulunuyor. IEA, değişken gaz fiyatlarının da enerji piyasaları üzerinde etkili olabileceğini bildiriyor. Güneş ve rüzgâr enerjisinin, enerji dalgalanmalarına uzun vadeli bir çözüm sağlayabileceğini umuyor.

Derleyen: Ayça Ayaz