Pembe Ay olarak bilinen bu ayki dolunay, 6 Nisan 2023 Perşembe günü tam dolunay biçimine ulaşacak ve parlak yıldız Spica’nın yakınında parlayacak.
Nisan ayındaki dolunay, Kuzey Amerika’ya özgü ve genellikle nisan ayında açan pembe kır çiçeklerinden sonra ortaya çıkışıyla Pembe Ay adını alıyor. Nisan ayındaki dolunayın diğer isimleri arasında ise Buz Kıran Ay’ı, Tomurcuklanan Ay, Uyanan Ay ve Yumurta Ay’ı yer alıyor.
Bu ayki dolunay aynı zamanda Pesah veya Fısıh Ay’ı gibi dini bayramlarla olan ilişkileri nedeniyle Paschal Ay’ı adını da isimlerinin arasında bulunduruyor. Yahudi bayramı Pesah, 5 Nisan Çarşamba günü gün batımıyla başlar ve 13 Nisan 2023 Perşembe günü akşam karanlığında sona erer. Batı Hristiyanlığı ise, Pembe Ay’dan sonraki Pazar olan 9 Nisan 2023 Pazar günü Paskalya’yı kutlar.
Gözümüzü Batı’dan Doğu’ya çevirecek olursak Hindu lunisolar takviminde (ay ve güneş takvimlerinin bir kombinasyonu), bu dolunay Hanuman Jayanti festivalini işaret ederken, Sri Lanka’daki Budistler için ise Bak Poya festivali zamanına denk gelir.
Dolunayın doğudan doğuşunu izlemek için en iyi zaman ise gün batımından kısa bir süre sonra yükseleceği 6 Nisan Perşembe olacak. Konumunuz için ayın doğuş ve batış zamanlarını kontrol ederseniz izlemek için doğu ufkunu alçaktan gören bir yerden gözlem yapmak için bir yer bulabilirsiniz.
Başak takımyıldızındaki parlak yıldız Spica, NASA’ya göre ayın dolunay olduğu gece Pembe Ay’ın sol alt tarafında yaklaşık 8 derece uzağında bulunacak.
Yükselen ve batan bir dolunay, Rayleigh saçılması nedeniyle ufka yakın bakıldığında turuncu görünür. Aydan gelen ışığın gözlemciye ulaşması için Dünya atmosferinin daha fazla içinden geçmesi gerekir. Bu, mavi ışığın daha kısa dalga boylarının atmosferdeki moleküllere çarptıkça dağıldığı, daha uzun dalga boyuna sahip kırmızımsı ve turuncu ışığın ise daha kolay geçtiği anlamına gelir. Rayleigh saçılması aynı zamanda gökyüzünün mavi, gün doğumu ve gün batımının kırmızımsı olmasının da nedeni olarak bilinir.
Pembe Ay’dan sonra bir sonraki dolunayın 5 Mayıs’ta gerçekleşmesi bekleniyor. Mısır Eken Ayı ve Süt Ayı olarak da adlandırılan bu Ay, uzayda Dünya’nın dış gölgesine doğru hareket ederek penumbral bir ay tutulmasına neden olacak.
Derleyen: Ceren Korkmaz
