• Memeli anneleri, yavrularını beslemek için kemiklerinden kalsiyum çekerek büyük fedakarlıklar yapıyor ve bu süreçte kemikleri çökmüyor.
• UCSF araştırmacıları, dişi farelerde keşfedilen yeni bir hormon olan maternal beyin hormonunun (MBH) kemiklerin güçlenmesini sağladığını buldu.
• MBH, hem fare hem de insan kemik dokularında kemik yenilenmesini artırıyor ve kırık iyileşmesini hızlandırıyor; bu da menopoz, kanser tedavileri veya aşırı spor nedeniyle kemik kaybı yaşayan kişiler için umut verici bir tedavi oluyor.

Memeli anneleri yavrularını beslemek için önemli fedakarlıklar yapıyor, bunlar arasında kendi kemiklerinden kalsiyum çekmek de bulunuyor. California Üniversitesi, San Francisco (UCSF) araştırmacıları, annelerin iskeletlerinin bu yük altında neden çökmediğine dair olası bir açıklama ortaya koydu. Keşif, dişi farelerde yeni tanımlanan, olağanüstü güçlü ve yoğun kemiklerin gelişimini teşvik eden bir hormon etrafında şekilleniyor.

Bu hormon, maternal beyin hormonu (MBH) olarak adlandırılıyor. Hormonun farklı yaş ve cinsiyetlerde kemik gücünün korunmasında kritik bir rol oynadığı bulundu. Bu bulgu, biyolojik süreçleri tam anlamak için hem erkek hem de dişi hayvanların incelenmesinin önemini vurguluyor. Geleneksel olarak biyomedikal araştırmalar erkek deneklere aşırı derecede odaklandı ve sadece küçük bir kesir hormon etkilerini örneğin cinsiyet hormonlarını inceledi.

Östrojen, kemik yapımında anahtar rol oynayan bir hormon ve hayat boyu dalgalanıyor, menopoza girdikten sonra ise önemli ölçüde azalıyor; bu da yaşlı kadınlarda osteoporoz riskini artırıyor. Benzer şekilde, östrojen seviyeleri emzirme sırasında da düşüyor; bu da kemik büyümesini daha da engelliyor. Bununla birlikte, annelerin kemikleri MBH’yi içeren bir telafi mekanizması sayesinde çökmüyor.

UCSF’deki Ingraham laboratuvarı, dişi farelerde belirli bir beyin bölgesinde östrojenin engellenmesinin kemik gücünde beklenmedik iyileşmelere yol açtığını daha önce keşfetmişti. Bu, alternatif bir kemik güçlendirici hormonun varlığını önerdi ve bu hormon daha sonra MBH olarak tanımlandı. MBH, beyin arcuate nukleusunda nöronlar tarafından üretilen CCN3 adlı bir protein olup emzirme sırasında östrojenin azalmasıyla artıyor.

MBH, hem fare hem de insan kemik dokularında kemik yenilenmesini artırıyor ve kırık iyileşmesini hızlandırıyor. Emzirme sırasında, bir fare annesinin kemik yoğunluğu %30 kadar düşebiliyor ancak MBH bu kaybı telafi etmeye yardımcı oluyor. Deneylerde, MBH üretiminin engellenmesi daha büyük kemik yoğunluğu kaybına ve daha kötü yavru sağlığına yol açarken MBH’nin uygulanması kemik kütlesi ve gücünde önemli artışlara neden oluyor.

MBH’nin potansiyel uygulamaları umut verici çünkü önceki yöntemlerden daha etkili bir şekilde kemikleri güçlendirdiği gösterildi. Farelerde, MBH ile tedavi edilen kırıklar daha sağlam iyileşti. İnsanlar üzerindeki etkilerini değerlendirmek için daha fazla araştırma gerekiyor ancak MBH menopoz, kanser tedavileri veya aşırı atletik antrenmanlar nedeniyle kemik kaybı yaşayan bireyler için potansiyel olarak faydalı olabiliyor.

Derleyen: Eliz Canyurt