Bir araştırma ekibi, büyük virüsleri yakalamak için kullanılabilecek origami DNA yapılarını oluşturmanın mümkün olduğunu buldu.

Almanya’da bulunan Münih Teknik Üniversitesi ve Regensburg Üniversitesinden bir araştırma ekibi, büyük virüsleri yakalamak için kullanılabilecek origami DNA yapıları oluşturmanın mümkün olduğunu buldu. Grup, Cell Reports Physical Science dergisinde yayımlanan makalelerinde yapılarını nasıl inşa ettiklerini ve test edildiklerinde ne kadar iyi çalıştıklarını anlattı.

Küresel salgın olan SARS-CoV-2, şu sıralar daha az ölümcül bir aşamada olsa da hâlen devam ediyor. Bilim insanları, insanların yalnızca SARS-CoV-2 virüsüyle değil, tüm virüslerle enfekte olunmasını önlemenin yollarını aramaya devam ediyor. Böyle bir yaklaşım, virüsleri çekmek ve yeterince yaklaştıklarında onları tuzağa düşürmek için tasarlanmış yapıların kullanılmasını içerir.

DNA origami, tamamı nano ölçekte iki veya üç boyutlu şekiller oluşturmak için manipüle edilen DNA ipliklerini içerir. Bu yeni çalışmada, çok küçük viral partikülleri yakalamayı hedeflendi. Ekip, daha büyük virüsler için daha büyük tuzaklar oluşturmak üzere yararlı şekillerde birbirine yapışacak şekilde tasarlanmış hem uzun hem de kısa DNA şeritlerini kullandı.  Daha sonra bunları birbirine yakın yerleştirildiklerinde yapboz parçaları gibi birbirine yapışan üçgen 2B yapı taşları oluşturmak için kullandılar ve virüs işlevi görebileceğine inandıkları yapılar oluşturmaya başladılar. Hedefledikleri yapıların istenilen şekle sahip olduğunu doğruladıktan sonra bunların içini virüsleri bağladığı bilinen kimyasallar veya antikorlarla kapladılar. Son olarak tuzakları canlı virüslerin yakınına yerleştirerek test ettiler. Tuzakların umulduğu gibi çalıştığını ve çapı 100 nanometre kadar büyük olan virüsleri yakaladığını buldular. Kapana kısıldıklarında virüsler, diğer hücrelerle bağ kuramadı ve böylece enfeksiyonlar önlendi.

Araştırmacılar, tuzaklarını Zika Virüsü, Grip ve SARS-CoV-2’ye kadar çeşitli virüs türleri ile test etti ve hepsinde eşit derecede iyi çalıştıklarını gördü. Ayrıca üzerlerine bir UV ışığı tutarak ve bir oligosin polimeri ile kaplayarak onları daha dayanıklı hale getirebileceklerini keşfettiler. Araştırmacılar, tuzaklarını laboratuvar hayvanlarında test etmeyi planlıyorlar.

Derleyen: Tuğba Akkesen