11 Kasım 2026, Çarşamba

Herkes İçin Teknoloji: Yapay Zeka Ses Tanımayı Daha Erişilebilir Hale Getiriyor!

  • Yapay zeka, Parkinson hastalarının konuşmasını anlamak için geliştirildi! Speech Accessibility Project, ses tanıma teknolojisini daha kapsayıcı hale getirerek herkes için erişilebilirliği artırmayı hedefliyor.

Beckman Institute for Advanced Science and Technology’nin yürüttüğü Speech Accessibility Project kapsamında yapılan çığır açan bir araştırma, yapay zekanın Parkinson hastalarının konuşmasını daha iyi anlamasını sağlayarak ses tanıma teknolojisinde devrim yaratabilir!

Parkinson hastalığı, konuşmayı etkileyerek anlaşılmayı zorlaştırabiliyor. Bu durum, hastaların akıllı telefonlar, sanal asistanlar ve diğer sesle kontrol edilen cihazları kullanmasını zorlaştırıyor. Ancak umut verici bir gelişme var: Araştırmacılar, yapay zekaya Parkinson hastalarının konuşmalarından oluşan 151 saatlik bir kayıt dinleterek ses tanıma modelinin doğruluğunu %30 artırmayı başardılar!

Konuşma Erişilebilirliği Projesi, ses tanıma teknolojisini çeşitli konuşma kalıpları ve engelleri olan kişiler için daha kullanışlı hale getirmeyi amaçlayan bir araştırma girişim.

“Journal of Speech, Language, and Hearing Research” dergisinde yayınlanan bu çalışma, ses tanıma teknolojisinin daha kapsayıcı hale gelmesi için önemli bir adım. Peki bu nasıl mümkün oldu?

Speech Accessibility Project, Parkinson hastalığı, Down sendromu, serebral palsi, ALS ve felç gibi konuşma bozukluklarına sahip kişilerden oluşan geniş bir veri tabanı oluşturuyor. Bu veriler, Amazon, Apple, Google, Meta ve Microsoft gibi teknoloji devleri tarafından desteklenen proje sayesinde yapay zeka modellerini eğitmek için kullanılıyor.

Araştırmaya katılan 250’den fazla Parkinson hastası, kendi sesleriyle “Alarm kur”, “Kahvaltı hazırlamanın adımlarını anlat” gibi komutlar ve günlük konuşmalar kaydetti. Bu kayıtlar sayesinde yapay zeka, Parkinson hastalarının farklı konuşma biçimlerini tanımayı ve anlamayı öğrendi.

Proje, Illinois Üniversitesi Urbana-Champaign’in Beckman İleri Bilim ve Teknoloji Enstitüsü bünyesinde yer almakta olup 2022 sonbaharında duyurulmuştur.

Sonuçlar oldukça etkileyici: Yapay zeka, Parkinson hastalarının konuşmalarını %23.69’luk bir kelime hata oranıyla tanıdı. Bu oran, Parkinson hastası olmayan kişilerin konuşmalarından eğitilen modellerin hata oranından %30 daha düşük!

Bu gelişme, Parkinson hastaları için hayatı kolaylaştıracak birçok yeniliğin önünü açabilir. Hastalar, sesli asistanları daha etkili kullanabilir, akıllı ev cihazlarını sesle kontrol edebilir ve iletişim teknolojilerinden daha fazla yararlanabilir.

Proje, Amazon, Apple, Google, Meta ve Microsoft gibi fon sağlayıcıların yanı sıra, toplulukları bu erişilebilirlik girişiminden yararlanacak kar amacı gütmeyen kuruluşlardan benzeri görülmemiş bir sektörler arası desteğe sahip. Haziran 2024 sonu itibarıyla proje, beş fon sağlayan şirketle 235.000 konuşma örneği paylaşmıştır.

Gelecekte, yapay zeka destekli ses tanıma teknolojilerinin daha kapsayıcı ve herkes için erişilebilir hale gelmesi bekleniyor. Bu sayede, konuşma bozukluğu olan kişiler de teknolojinin sunduğu olanaklardan tam anlamıyla faydalanabilecek.

Derleyen: Enis Yabar

Günde sadece 1 TL'ye abone olarak tüm içeriklerimize sınırsız erişebilir ve bağımsız haberciliğe destek olabilirsiniz! Hemen Abone Ol

Enis Yabar
YAZAR Enis Yabar

Genel Yayın Yönetmeni

İlgili Haberler

Bilim →
Ücretsiz üye olunAyda 3 özel içerik, kredi kartı gerekmez
ÜYE OL