Geçtiğimiz günlerde kalkışı ertelenen Japonya Uzay Ajansının H3 roketinin bugünkü fırlatması başarısızlıkla sonuçlandı. Fırlatma sırasında yeni roketini imha etmek zorunda kalan Japonya Uzay Ajansı, SpaceX’inin liderlik ettiği pazara girme çabalarını sekteye uğrattı.
Japonya Uzay Ajansı, kalkıştan dakikalar sonra ikinci kademe motoru arızalanan H3 roketine kendini imha etme komutu vermek zorunda kaldı. Gözlemciler bunun Japonya’nın Havacılık ve Uzay Keşif Ajansı (Jaxa) için önemli bir gerileme olduğunu söylüyor. Hükümet deneme sırasında meydana gelen arızayı “son derece üzücü” olarak nitelendirdi.
H3 roketi, Japonya tarafından otuz yıldır tasarlanan ilk orta menzilli roket olmasının yanı sıra ticarî ve devlet uydularını Dünya’nın yörüngesine fırlatmak için SpaceX’in Falcon 9’una daha ucuz bir alternatif olarak sunuldu.
Salı günü mühendisler 57 metrelik roketi, üzerinde bir izleme uydusuyla birlikte uzaya göndermeyi hedeflemişlerdi. ALOS-3 sistemi sayesinde Kuzey Kore’nin füze fırlatışları tespit edilebilecekti ancak Jaxa fırlatmanın ikinci aşamasında, fırlatmadan kısa bir süre sonra, H3’e kendini imha etme komutu vermek zorunda kaldıklarını söyledi.
Osaka Üniversitesinde uzay politikaları profesörü olan Hirotaka Watanabe yaptığı açıklamada, “Daha önceki iptal ve ertelemelerin aksine, bu sefer tam bir başarısızlık oldu. Bunun Japonya’nın gelecekteki uzay politikası, uzay ticareti ve teknolojik rekabet gücü üzerinde ciddi bir etkisi olacaktır.” dedi.
Japonya Bilim Bakanı Keiko Nagaoka ise yetkililerin motor arızasının nedenini araştıracağını söyledi. Kamuoyunun ve ilgili tarafların beklentilerini karşılayamadıkları için özür dileyen Nagaoka, gelişmeyi son derece üzücü olarak nitelendirdi.
H3’ün Falcon 9 roketine ticari bir alternatif olarak sunulma sebebi H3’ün 3D baskılı parçalara sahip daha düşük maliyetli bir motorla çalışıyor olmasıydı. Jaxa görev başarılı olsaydı H3’ü önümüzdeki yirmi yıl boyunca yılda yaklaşık altı kez fırlatmayı planladıklarını söyledi.
Japonya uzay alanında ABD ile iş birliğini derinleştiriyor ve NASA’nın Ay’ın yörüngesine yerleştirmeyi planladığı Gateway Ay uzay istasyonuna kargo taşımayı taahhüt ediyor. Bu gelişmeleri Tokyo’nun daha geniş kapsamlı uzay programı, Japon astronotlar da dahil olmak üzere Ay’a yeniden insan göndermek takip ediyor.
Derleyen: Enver Çakır
