Filistinli dijital haklar kuruluşu 7amleh ile Utrecht Üniversitesi’nden Dr. Fabio Cristiano tarafından hazırlanan “The Platformicide of Palestine 2021–2025” başlıklı rapor, Meta platformlarında Filistinli kullanıcıları etkilediği belirtilen içerik kısıtlamalarını inceliyor. Araştırma; Facebook ve Instagram’daki hesap kapatma, içerik kaldırma, canlı yayın sınırlama ve görünürlük azaltma vakalarına odaklanıyor.

3.520 Vaka İncelendi

Rapor, 2021 ile 2025 yılları arasında 7amleh’in Filistin Dijital Hak İhlalleri Gözlemevi’ne iletilen 3.520 vakayı analiz etti. Belgelenen olaylar arasında hesap askıya alma, gönderi silme, canlı yayın özelliğinin kısıtlanması ve içeriklerin daha az kullanıcıya gösterilmesi yer aldı.

Araştırmaya göre hesap askıya alma, incelenen vakalarda en sık karşılaşılan uygulamalardan biri oldu ve vakaların yaklaşık üçte birini oluşturdu. Raporda ayrıca kullanıcıların “gölge yasaklama” olarak tanımladığı, içeriklerin öneri sistemlerinden çıkarılması veya erişiminin düşürülmesi gibi daha az görünür kısıtlamalara da dikkat çekildi. Bu tür uygulamalar, platformlardaki bilgi akışı ve dijital görünürlük tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.

Meta Politikaları ve Gazeteciler

Araştırmacılar, belgelenen vakaların yalnızca yüzde 32,5’inde açık biçimde tanımlanabilir bir platform politikası ihlali bulunduğunu belirtti. Meta’nın uygulama gerekçesi sunduğu olaylarda ise kısıtlamaların yüzde 57,2’sinin “Tehlikeli Kişiler ve Kuruluşlar” politikasıyla ilişkilendirildiği aktarıldı.

Gazetecileri kapsayan vakalarda bu oranın yüzde 71,1’e yükseldiği ifade edildi. Rapora göre bu durum, çatışma, savaş ve insani kriz gibi yoğun gündem dönemlerinde paylaşılan gazetecilik içerikleri açısından ayrı bir inceleme alanı oluşturuyor. Araştırma, Meta’nın içerik denetim sistemlerinde bağlam değerlendirmesi, yerel dil desteği ve kamu yararı taşıyan paylaşımlara yönelik korumaların güçlendirilmesi gerektiğini savunuyor.

İtirazlara Yanıt ve Reform Çağrısı

7amleh’in kullanıcılar adına yaptığı 2.828 itirazın yaklaşık yarısına Meta tarafından yanıt verilmediği bildirildi. Raporda, kullanıcıların yaklaşık yüzde 70’inin hangi kuralı ihlal ettiği konusunda yeterince açık biçimde bilgilendirilmediği de yer aldı.

Çalışma, Meta’dan bağımsız bir insan hakları denetimi başlatmasını, “Tehlikeli Kişiler ve Kuruluşlar” politikasının uygulanışını gözden geçirmesini ve gazetecilik ile kamu yararı taşıyan içeriklere yönelik korumaları artırmasını talep ediyor. Meta ise daha önce Arapça içerik denetiminin doğruluğunu geliştirmek, bölgesel lehçelere hâkim denetçiler kullanmak ve yaptırım kararlarına ilişkin kullanıcı bilgilendirmelerini iyileştirmek için çalışmalar yürüttüğünü açıklamıştı.