Microsoft Research, biyolojiyi çok katmanlı bir bütün olarak modellemeyi hedefleyen deneysel yapay zekâ sistemi Quine’ı tanıttı. Şirketin “biyolojinin dünya modeli” olarak tanımladığı sistem, araştırmacıların laboratuvara kaynak ayırmadan önce olası sonuçları tahmin etmesini ve hipotezlerini önceliklendirmesini amaçlıyor. Duyuru, 29 Eylül’de Microsoft Research blogunda yapıldı.

Quine Nasıl Çalışıyor?

Quine iki parçadan oluşuyor: bir dünya modeli ve bu modeli bilimsel araçlara, yayımlanmış literatüre ve laboratuvar iş akışlarına bağlayan etkileşimli bir “koşum takımı” (harness). Süreç döngüsel işliyor. Bir araştırmacı soru soruyor, sistem önceliklendirilmiş hipotezler üretiyor, bunlar deneylerle test ediliyor. Ölçüm sonuçları hem bilim insanının bir sonraki sorusunu hem de modelin kendisini geliştirmek için sisteme geri besleniyor.

Beş Alan Tek Modelde

Microsoft, genomik, protein, kimya, RNA ve hücre durumu ile biyogörüntülemeyi ayrı modeller yerine ortak bir çerçevede eğitiyor. Şirkete göre bir ölçekteki kanıt, başka bir ölçekteki tahmini güçlendirebiliyor; yani model moleküllerden hücrelere ve dokulara uzanan bir akıl yürütme yapabiliyor. Bu yaklaşım, tek alana odaklanan yapay zekâ araçlarının ötesine geçme çabasının parçası olarak görülüyor.

Pankreas Kanseri Testi ve Sınırlar

Microsoft, MIT ve Harvard’ın Broad Enstitüsü ile yürütülen çalışmada Quine, pankreas kanseri hücrelerini tedavi açısından anlamlı durumlara kaydırma potansiyeli taşıyan binlerce bileşiği değerlendirdi. Laboratuvar doğrulamasında en yüksek puanlı bileşikler hedeflenen en büyük değişimleri üretti; bazıları beklenmedik etki mekanizmaları taşıyordu. Adayların seçimi yalnızca bir hafta sonu sürdü. Şirket bunu, yapay zekâ destekli ilaç yeniden konumlandırmanın erken kanıtı olarak sunuyor.

Quine şimdilik yalnızca “Quine Fellows” programı ve seçili iş birlikleriyle kullanılabiliyor; ileride Microsoft Discovery ürününe taşınması bekleniyor. Microsoft, sistemin yalnızca araştırma amaçlı olduğunu, klinik kullanıma uygun olmadığını ve çıktılarının uzmanlarca doğrulanması gerektiğini vurguluyor.