Sahte ağaçlar düşündüğünüzden daha uzun süredir piyasada; ancak sürdürülebilirlik ve sağlığınız söz konusu olduğunda gerçek ağaçlara kıyasla ne durumdalar?
Detaylar haberimizde…
O eşsiz yaprak dökmeyen koku. Düşen iğneler aşağıdaki hediyeleri kirletiyor. Yeni kesilmiş Noel ağaçları geçmiş Noellerin güzel anılarını çağrıştırır. Ancak yapay ağaçlar da yüzyıllardır tatilin bir parçası olmuş, metalden yapılmış küçük ağaçlardan bugün sahip olduğumuz şaşırtıcı derecede gerçekçi plastik ağaçlara evrilmiş.
Yapay Ağaç Tercihi Artıyor: Birleşik Krallık ve ABD’deki Yeni Eğilimle
Aslında, son yıllarda yapay ağaçlara doğru istikrarlı bir kayma görülmüş. En büyük değişim Birleşik Krallık’ta yaşanmış olup, yetişkinlerin yüzde 61’i yapay bir ağaç dikmeyi planlarken, sadece yüzde 20’si gerçek bir ağaç tercih etmiş. Statista Consumer Insights tarafından 2024 yılında yapılan bir araştırmaya göre ise, yüzde 46’ya yüzde 26’lık bir oranla daha fazla Amerikalı yapay ağaçla kutlama yapacak.
Neden yapay ağaçlarla kutlama yapıyoruz?
Tıpkı gerçek Noel ağaçları gibi yapay ağaçlar da Almanya’da doğdu. Ancak bunlar ihtiyaçtan doğdu. Hagley Müzesi ve Kütüphanesi’nde küratör olan Chris Cascio, “Doğal ağaçlar sorun yaratıyordu ve mucitler bu sorunları çözmenin, daha iyi bir şey yapmanın ve bunu yaparken kâr elde etmenin yollarını aradılar” diyor.
Bu sorunlardan biri de 19. yüzyılda gerçek Noel ağaçlarının azalmasına neden olan ormansızlaşmaydı. Almanlar tatillerini neşeli ve parlak tutmak için metal çubukları dal olarak düzenleyerek ve kuş tüyleriyle süsleyerek kendi ağaçlarını yarattılar; tabii ki hepsi yeşile boyanmıştı. Yapay Noel ağacının bu ilk prototipi kısa sürede Viktorya dönemi İngiltere’sine, Amerika Birleşik Devletleri’ne ve Yule’yi kutlayan diğer uluslara yayıldı.
“Yapay Ağaçların Tarihi: İlk Mucitlerden Günümüze Yaratıcı Tasarımlar”
Aslında mucitler bu işe çoktan başlamıştı. Yapay bir ağaç için ilk ABD patenti 1882’de Troy, New York’tan August Wengenroth’a verildi ve Wengenroth dünyadaki pek çok mucitten yalnızca biri.
İlk mucitler her türlü malzemeden sahte ağaçlar yarattılar: gerçek kesilmiş dalları veya yeşil folyo “yapraklar” gibi yapay dokunuşları taşıyabilen ahşap veya metal gövdeler, yeniden kullanılmış saç veya tel klozet fırçalarından yapılan ağaçlar ve alüminyumdan yapılan ve döndükçe tonları değişen bir renk tekerleği ile aydınlatılabilen “cicili bicili ağaçlar”.
Ancak 1960’lar sona ererken ve alüminyumun modası geçerken gerçekçi ağaçlara olan ilgi artmaya başlamıştı ve bir kişi de bunu karşılamaya hazırdı: Eski İkinci Dünya Savaşı bombardıman pilotu Si Spiegel. Spiegel, fırçalarını Noel ağaçları için yeniden kullanmayı yıllarca başarısızlıkla denemiş olan The American Brush Machine Company’de makinist olarak çalışıyordu; ta ki Spiegel gerçek ağaçları model olarak kullanıp sonunda bu süreci başarana kadar.
Spiegel’e şirketin American Tree and Wreath adlı kendi bölümü verildi ve 1970’lere gelindiğinde şirket yılda 800.000 ağaç üretiyordu; her dört dakikada bir ağaç. Cascio, “Mesele sadece daha kaliteli, hızlı ve daha az masrafla ağaç üretecek makineleri tasarlamış olması değil,” diye açıklıyor. “Bunu doğru zamanda, tam da Amerikalılar hazırken yaptı.”
Gerçek ağaçlar mı yoksa sahte ağaçlar mı?
İnsanların hangi ağaç türünün daha çevreci olduğuna dair iddialarda bulunduklarını duymuş olabilirsiniz gerçek ya da sahte ağaçlar. Bazıları gerçek ağaçların karbon ayak izini, onlarca yıl kullanılabilen ve yeniden kullanılabilen yapay ağaçlarla karşılaştırmanız gerektiğini savunuyor.
Ancak uzmanlar karbonun bu Noel hikayesinin sadece bir parçası olduğunu söylüyor.
Derleyen: Fatmagül İsmailoğlu
