Avrupa Birliği’nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi (C3S), 2 Ekim’de yayımladığı değerlendirmede kıtanın bu yaz kayıtlardaki en geniş sıcak stresi alanını yaşadığını açıkladı. Avrupa’nın yüzde 52’si en az bir kez “çok güçlü” sıcak stresiyle karşılaştı; Batı Avrupa ise ölçümlerin başladığı günden bu yana en sıcak yazını geride bıraktı.

Kıtanın yüzde 52’si 38 dereceyi aşan hissedilen sıcaklığa maruz kaldı

Copernicus’a göre “çok güçlü” sıcak stresi, hissedilen sıcaklığın 38 °C ve üzerine çıktığı koşulları ifade ediyor. Kıtanın yaklaşık yüzde 80’inde ise hissedilen sıcaklık en az 32 °C’yi buldu. Bu koşullar sezon boyunca rekor düzeyde 41 gün sürdü. Batı Avrupa’da Haziran-Ağustos ortalaması 21,7 °C ile 1991-2020 normalinin 2,5 °C üzerinde kaldı. Bölgenin en az yarısından fazlasında sıcaklık 17 gün boyunca 30 °C’nin üzerinde seyretti; bu sayı 2003’te 11, 2025’te yedi gündü.

ECMWF iklim sorumlusu Samantha Burgess, Avrupa’nın kayıtlardaki en yoğun 10 sıcak hava dalgasından dördünün bu yaz yaşandığını belirtti. Ağustos 2003 dalgası hâlâ en şiddetli olarak kayıtlarda duruyor. Burgess’e göre 2026’yı farklı kılan şey, sıcakların yalnızca yoğunluğu değil, coğrafi kapsamıydı.

Nehirler kurudu, denizler ısındı, yangınlar büyüdü

Temmuz ve ağustosta Ren, Tuna, Po, Loire, Rhône ve Seine gibi büyük nehirlerde debi rekor ya da rekora yakın düşüklüklere indi. Avrupa’daki nehir akışı, 1992’de başlayan kayıtların en düşük seviyesini gördü. Su seviyesindeki düşüş yük taşımacılığını, sulamayı, hidroelektrik üretimi ve nükleer santrallerin soğutulmasını etkiledi. Ağustos sonunda kuraklık kıtanın neredeyse yarısını kapsıyordu.

Atlantik kıyılarının büyük bölümünde ve Akdeniz’in batısı ile orta kesiminde deniz yüzeyi sıcaklıkları da rekor ya da rekora yakın seviyelere çıktı. Yangın hava koşulları kayıtlardaki en şiddetli düzeye ulaştı; Avrupa Orman Yangını Bilgi Sistemi (EFFIS) verilerine göre eylül sonuna kadar yaklaşık 680 bin hektar alan yandı. Bu, kayıtlardaki üçüncü en yüksek toplam.

Mayıs sonunda başladı, eylüle kadar sürdü

Sıcaklar alışılmadık biçimde erken, mayıs sonundaki bir sıcak hava dalgasıyla başladı ve eylüle uzandı. The Guardian, tekrarlayan dalgaların on binlerce ölümle ilişkilendirildiğini bildirdi. Avrupa genelinde bu yaz, kayıtlara geçen üçüncü en sıcak yaz oldu. Dünya Meteoroloji Örgütü’ne göre Avrupa, dünyanın en hızlı ısınan kıtası.

Burgess, tek bir rekordan çok, iklim sisteminin farklı alanlarında aynı anda birden fazla rekorun görülmesine dikkat çekti. Uzmanlara göre sıcak hava, kuraklık, düşük nehir seviyeleri ve ısınan denizlerin bir arada yaşanması; sağlık, enerji, ulaşım ve tarım üzerindeki baskıyı artırıyor.