17 Kasım 2026, Salı

Ember: Türkiye’nin Rüzgâr, Güneş ve Barajları Elektrifikasyonda Büyük Avantaj Sağlıyor

Londra merkezli enerji düşünce kuruluşu Ember'e göre Türkiye'nin rüzgâr ve güneş potansiyeli ile geniş baraj filosu, elektriğin enerji tüketimindeki payını artırma hedefinde güçlü bir avantaj. Rüzgâr ve güneş, 2025'te ilk kez hidroelektriği geride bıraktı.

Rüzgâr ve güneş enerjisi — Görsel: Getty Images
Görsel: Getty Images

Londra merkezli enerji düşünce kuruluşu Ember’in analisti Bahadır Sercan Gümüş’e göre Türkiye’nin rüzgâr ve güneş kaynakları ile geniş hidroelektrik santral filosu, elektrifikasyon hedeflerinde ülkeye belirgin avantaj sağlıyor. Gümüş, Antalya’da süren COP31 iklim zirvesinin kulisinde dönüşümde yenilenebilir enerji, şebeke altyapısı ve enerji depolama yatırımlarının belirleyici olacağını söyledi. Elektrifikasyon, ısınmadan ulaşıma kadar fosil yakıtla yapılan işlerin elektrikle yapılmasını ifade ediyor.

Barajlar “devasa bir pil” gibi çalışabilir

Gümüş’e göre elektrik şu anda Türkiye’nin nihai enerji tüketiminin yüzde 22’sini oluşturuyor; bu oran dünya genelinde yüzde 23, Çin’de ise yüzde 32. Türkiye’nin Ulusal Enerji 2040 planında rüzgâr ve güneşin kurulu gücünün yaklaşık dört katına çıkarılması hedefleniyor. Gümüş, ülkenin ciddi bir rezervuarlı hidroelektrik kapasitesine sahip olduğunu ve bu santrallerin, güneş ve rüzgârın üretmediği saatlerde devreye girerek fiilen devasa piller gibi çalışabileceğini söyledi. Bu esneklik, değişken üretim yapan yenilenebilir kaynakların şebekeye daha fazla eklenmesini kolaylaştırıyor. Gümüş, sistemin dengelenmesinde batarya depolamanın artan rolüne de dikkat çekti.

Rüzgâr ve güneş ilk kez hidroelektriği geçti

Ember’in verilerine göre rüzgâr ve güneş, 2025’te Türkiye’nin elektriğinin yaklaşık yüzde 22’sini üreterek ilk kez hidroelektriği geride bıraktı. Tüm yenilenebilir kaynaklar ise üretimin yaklaşık yüzde 43’ünü karşıladı. Kuruluşa göre Türkiye’nin 33 gigavatlık batarya proje portföyü herhangi bir AB ülkesininkinden büyük; ancak bu projelerin çoğu yalnızca yaklaşık bir saatlik elektrik depolayabiliyor. Ember’in Ekim’deki raporuna göre mevcut teknolojilerle Türkiye’nin nihai enerji kullanımının yaklaşık yüzde 85’i elektrikle karşılanabilir; buna binaların tamamı, ulaşımın yüzde 96’sı ve sanayinin yüzde 58’i dahil. Buna karşın elektriğin ulaşımdaki payı hâlâ yüzde 1’in altında.

Yüzde 35 hedefine nasıl ulaşılır?

Gümüş’ün açıklamaları, COP31’in ev sahibi Türkiye’nin elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payını 2035’e kadar yüzde 35’e çıkarmayı öngören “35’e 35” taahhüdü için destek topladığı döneme denk geldi. Ember’e göre bu hedefe ulaşmak için ısı pompaları, elektrikli araçlar ve elektrikli sanayi süreçlerinin birlikte yaygınlaşması, yenilenebilir enerji ve şebekelere de yatırım yapılması gerekiyor. Reuters’a göre eleştirmenler ise taahhüdün, ek elektriğin düşük karbonlu kaynaklardan gelmesini zorunlu kılmadığı için bir boşluk barındırdığını belirtiyor. Gümüş, zorlukların bölgeye göre değiştiğini; Güney Asya ve Sahra Altı Afrika’da erişim ve finansmanın, gelişmiş ekonomilerde ise fosil yakıt bağımlılığının öncelik olduğunu söyledi.

Günde sadece 1 TL'ye abone olarak tüm içeriklerimize sınırsız erişebilir ve bağımsız haberciliğe destek olabilirsiniz! Hemen Abone Ol

Ücretsiz üye olunAyda 3 özel içerik, kredi kartı gerekmez
ÜYE OL