Alphabet, uzak bölgelere düşük maliyetli ve yüksek hızlı internet bağlantısı sağlayabilecek yeni bir teknoloji geliştirdi. Taara’nın genel müdürü Mahesh Krishnaswamy, ışık kullanarak havada yüksek hızlı veri iletimi sağlayan bir silikon fotonik çip olan Taara Chip’i tanıttı. Taara Chip, Alphabet’in daha önce kullandığı teknolojiden çok daha küçük, sadece bir tırnak büyüklüğünde.

Project Loon’dan Taara’ya

Taara, Alphabet’in Moonshot Factory’si olan X’in bir projesi. Projenin temelini oluşturan yüksek hızlı kablosuz optik bağlantı teknolojisi, başlangıçta X’in Project Loon internet yayın balonları için geliştirilmişti. Alphabet, 2021 yılında Loon projesini iptal ederek Taara’ya odaklandı ve teknolojisini Kongo Nehri ve Nairobi sokaklarında geniş bant internet ışınlamak için kullandı. Loon’un kapatılmasından yıllar önce bile, Alphabet‘in X bölümü, ışığı internet ışınlamak için kullanma fikriyle ilgileniyor ve teknolojiyi Hindistan’da test ediyordu.

Taara Chip Nasıl Çalışıyor?

Taara’nın teknolojisi, “çok dar, görünmez bir ışık huzmesi kullanarak 20 kilometreye (12,1 mil) kadar mesafelere, saniyede 20 gigabit hızında veri iletmek” üzerine kurulu. Geleneksel fiber optik gibi, veri taşımak için ışığı kullanıyor, ancak ışık kablolar yerine havada ilerliyor. Taara’nın donanımı ışık huzmeleri yayıyor ve iki ünite arasındaki güvenli bağlantıyı oluşturmak için bu huzmelerin birbirleriyle hizalanması gerekiyor. Bu nedenle, ilk nesil teknoloji olan Taara Lightbridge, ışığı fiziksel olarak yönlendirmek için gereken aynalar ve sensörlerle donatılmıştı. Taara Chip ise bu bileşenlere ihtiyaç duymuyor: Yazılım tarafından kontrol edilen ve otomatik yönlendirme özelliğine sahip yüzlerce küçük ışık yayıcı içeriyor.

Hızlı Kurulum ve Yüksek Performans

Krishnaswamy, Taara’nın ışık ışınlama ünitelerinin fiber döşemek için gereken aylar veya yıllar yerine sadece birkaç gün içinde kurulabileceğini söyledi. Laboratuvar testleri sırasında Taara ekibi, iki yeni çip kullanarak bir kilometre (0.62 mil) mesafede 10 Gbps hızında veri iletebildi. Şimdi, “binlerce [ışık] yayıcı içeren bir yineleme” oluşturarak çipin kapasitesini ve menzilini geliştirmeyi hedefliyorlar. Ekip, çipin 2026 yılında kullanıma sunulmasını bekliyor.

İnternet Erişimi için Yeni Bir Ufuk

Taara Chip, özellikle internet erişiminin sınırlı olduğu veya maliyetli olduğu bölgelerde, yüksek hızlı internetin yaygınlaşması için yeni bir umut vaat ediyor. Bu teknoloji, kırsal alanlar, afet bölgeleri ve gelişmekte olan ülkelerde internet erişimini demokratikleştirme potansiyeline sahip.

Derleyen: Enis Yabar