Dünyanın en büyük teknoloji üreticilerinden Samsung, grev ihtimaline karşı üretim tarafında önlem almaya başladı. Şirketin bu hamlesi, 42 yıllık çip üretim tarihinde ilk kez fabrikaların tamamen durabileceği bir senaryoyu gündeme getirdi.

17 saatlik görüşmeler çöktü

Üretim kesintisi kararı, Güney Kore’de hükümet arabuluculuğunda yürütülen ve 17 saat süren maraton görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından geldi. Sejong’daki Hükümet Kompleksi’nde yapılan görüşmelerde taraflar anlaşma sağlayamadı.

Ulusal Samsung Elektronik Sendikası, sunulan teklifin geri adım anlamına geldiğini belirterek grev kararından vazgeçmeyeceklerini açıkladı. Sendika ayrıca grev sona erene kadar yeni bir müzakere planlamadıklarını duyurdu.

Krizdeki temel konu: kâr paylaşımı

Taraflar arasındaki anlaşmazlığın merkezinde, şirketin artan kârlılığının çalışanlara nasıl yansıtılacağı yer alıyor. Yapay zekâ çiplerine olan talep sayesinde hızla büyüyen gelirlerin adil dağıtılmadığı öne sürülüyor.

Sendika, yıllık işletme kârının yüzde 15’inin performans bonusu olarak dağıtılmasını ve mevcut üst sınırın kaldırılmasını talep ediyor. Samsung yönetimi ise bu oranı yaklaşık yüzde 10 seviyesinde tutmayı öneriyor ve kalıcı bir sistem kurulmasına sıcak bakmıyor.

SK Hynix rekabeti gerilimi artırıyor

Ücret politikaları, rakip SK Hynix ile oluşan maaş farkı nedeniyle daha da tartışmalı hale geldi. Sendikaya göre son dört ayda 200’den fazla kıdemli mühendis rakip firmaya geçti.

Bu durum yalnızca çalışan memnuniyetsizliğini değil, aynı zamanda Samsung’un kritik yetenek kaybı yaşadığını da ortaya koyuyor.

Milyarlarca dolarlık kayıp riski

Grevin ekonomik etkilerine ilişkin tahminler oldukça yüksek. Seoul Economic Daily’ye göre üretimin sadece bir gün durması, yaklaşık 22 bin wafer kaybına ve 650 milyar won zarara yol açabilir.

Ekipman hasarları ve üretimin yeniden dengelenme süreci de hesaba katıldığında toplam kaybın 43 trilyon wona ulaşabileceği belirtiliyor.

Küresel etkiler de ciddi olabilir. TrendForce verilerine göre DRAM üretiminde yüzde 3-4, NAND üretiminde ise yüzde 2-3 düşüş yaşanabilir. Üretimin normale dönmesi ise ek olarak iki ila üç hafta sürebilir. JPMorgan, toplam kâr kaybının 20 milyar dolara kadar çıkabileceğini öngörüyor.

Hükümet devreye girdi

Güney Kore hükümeti, grevin ülke ekonomisi üzerindeki etkilerinden endişe duyuyor. Maliye Bakanı Koo Yun-cheol, grevin “hiçbir koşulda gerçekleşmemesi gerektiğini” belirterek bunun ihracat ve finansal piyasalar için risk oluşturduğunu söyledi.

Başbakan Kim Min-seok da acil toplantı düzenleyerek taraflar arasında yeniden diyalog kurulması için destek verileceğini açıkladı.

Hükümetin gündeminde, son çare olarak grevi 30 gün boyunca yasaklayabilecek acil tahkim seçeneği bulunuyor. Ayrıca Samsung’un grev faaliyetlerini sınırlamak için yaptığı başvuruya ilişkin mahkeme kararının da kısa sürede açıklanması bekleniyor.

Samsung’dan çağrı, sendikadan şartlı mesaj

Samsung yönetimi, sendikaya yeniden müzakere çağrısı yaparak grevin çalışanlar, hissedarlar ve ülke ekonomisi açısından ciddi riskler taşıdığını vurguladı.

Sendika ise ancak “uygun bir teklif” sunulması halinde yeni bir değerlendirme yapabileceklerini belirtiyor.

21 Mayıs’a günler kala taraflar arasında henüz bir uzlaşma sağlanamazken, olası bir grev yalnızca Samsung’u değil, küresel yarı iletken tedarik zincirini de doğrudan etkileyebilecek kritik bir gelişme olarak öne çıkıyor.